Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightDil özellikleri ve arkaik unsurlar, yazmanın Eski Anadolu Türkçesinin devamı niteliği taşıdığını ve büyük olasılıkla XVI. veya XVII. yüzyılda istinsah edildiğini göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Dua; insanın güçsüzlük ve ihtiyacını ortaya koyarak Allah’a yalvarması, bir şeyin olmasını veya olmamasını istemesidir. Dua, Türk kültüründe zamanla işlevsel yönleriyle gelişme göstermiştir. Bu dualardan biri olan Kadeh Duası; halk anlatıları ve eski inanç unsurlarını bir araya getiren özgün metinlerden biridir. Buna karşın, söz konusu duanın yazma nüshalarına yönelik ayrıntılı filolojik incelemelerin sınırlı olması, mevcut metin geleneğinin bilimsel olarak değerlendirilmesini gerektirmektedir. Çalışmada incelenen Kadeh Duası metni, Vatikan Devlet Arşivi Türkçe Eserler Kataloğu’nda “Vaticana Turc 13” numarasıyla kayıtlıdır ve daha önce incelenmemiştir. Çalışmada öncelikle metnin transkripsiyonu yapılmıştır. Daha sonra metin Türkiye Türkçesine aktarılmış ve yazım, ses bilgisi ve şekil bilgisi özellikleri bağlamında incelenmiştir. Harekeli biçimde yazılmış olan metinde müstensih bilgisi bulunmamakta, sayfalar yedi satırdan oluşmakta ve yazım ile hareke hatalarına sıkça rastlanmaktadır. Dil özellikleri ve arkaik unsurlar, yazmanın Eski Anadolu Türkçesinin devamı niteliği taşıdığını ve büyük olasılıkla XVI. veya XVII. yüzyılda istinsah edildiğini göstermektedir. İncelenen nüsha, kapsamı Kadeh Duası geleneğinin tespiti açısından önemli bir kaynak niteliği taşımaktadır.
Abstract
Prayer in Turkish culture has evolved into a multilayered form of expression shaped by aesthetic and functional dimensions. The Prayer of the Cup (Kadeh Duası) represents a distinctive example that extends beyond conventional Islamic prayer traditions by incorporating elements of folk narratives, archaic beliefs, and symbolic meanings. However, detailed philological studies on its manuscript copies remain limited, making further textual analysis necessary. This study examines a previously unstudied manuscript of the Prayer of the Cup preserved in the Turkish Manuscripts Catalogue of the Vatican Apostolic Archive under the number Vaticana Turc 13. Following a review of relevant scholarship, the text was transcribed and rendered into Modern Turkish. Its orthographic, phonological, and morphological features were subsequently analyzed. The vocalized manuscript contains no information about its scribe, consists of seven lines per page, and includes frequent orthographic and diacritical inconsistencies. Linguistic features and archaic elements indicate that the manuscript represents a continuation of Old Anatolian Turkish and was likely copied in the sixteenth or seventeenth century. The examined copy constitutes an important source for the textual tradition of the Prayer of the Cup.