Dergiler / Türkiye Coğrafi Bilgi Sistemleri Dergisi / 2026 / Cilt: 4 Sayı: 1

Su Kaynakları Mühendisliğinde CBS’nin Kullanımı

Use Of GIS in Water Resources Engineering

Aziz Uğur Tona(ONDOKUZ MAYIS ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7367-7731
Vahdettin Demir(KTO KARATAY ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-6590-5658
Lütfiye Kuşak(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-7265-245X
Murat Yakar(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-2664-6251
Sayfa
23–33
Yayın Tarihi
2022-06-11
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışmanın amacı CBS’nin kısa tarihi hakkında bilgiler vermek ve su mühendisliğinde CBS’nin nasıl kullanıldığını çeşitli örneklerle göstermektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), coğrafi verileri toplamak, depolamak, analiz etmek ve görüntülemek için mekânsal olarak dağıtılmış özelliklerin veri tabanı niteliğindeki özel bir bilgi sistemi türüdür.
📊
Temel Bulgular & Veri:CBS, fiziksel, sosyal ve ekonomik verileri birbirine bağlama yeteneği nedeniyle su kaynakları yönetimi ve havza yönetimi için güçlü bir araç olarak kabul edilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışmanın amacı CBS’nin kısa tarihi hakkında bilgiler vermek ve su mühendisliğinde CBS’nin nasıl kullanıldığını çeşitli örneklerle göstermektir.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:CBS · Mekansal Analiz · Uzaktan Algılama

Özet

Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), coğrafi verileri toplamak, depolamak, analiz etmek ve görüntülemek için mekânsal olarak dağıtılmış özelliklerin veri tabanı niteliğindeki özel bir bilgi sistemi türüdür. CBS, fiziksel, sosyal ve ekonomik verileri birbirine bağlama yeteneği nedeniyle su kaynakları yönetimi ve havza yönetimi için güçlü bir araç olarak kabul edilmektedir. Su endüstrisi dünya çapında oldukça hızlı büyüyen endüstrilerdendir ve kontrolü ancak bir bilgi sisteminin kullanımı ile mümkün olabilmektedir. Bu çalışmanın amacı CBS’nin kısa tarihi hakkında bilgiler vermek ve su mühendisliğinde CBS’nin nasıl kullanıldığını çeşitli örneklerle göstermektir.

Abstract

Geographic Information Systems (GIS) is a special type of information system in which the data source is a database of spatially distributed features to collect, store, analyze and display geographic data. GIS has gradually come to be recognized as a powerful tool for watershed management due to its ability to link physical, social and economic data. The water industry is one of the fastest growing industries worldwide and its control is only possible with the use of an information system. This study is prepared to give information about the brief history of GIS and the use of GIS in water resources engineering.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Tona, A. U., Demir, V., Kuşak, L., Yakar, M. (2022). Su Kaynakları Mühendisliğinde CBS’nin Kullanımı. Türkiye Coğrafi Bilgi Sistemleri Dergisi, Cilt: 4 Sayı: 1, 23–33. https://doi.org/10.56130/tucbis.993807

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (34)

  1. Antenucci, J. A. (1982). A GIS generation Gap: MAGI and KNRIS. Computers Environmental Urban Systems Journal, 7, 269–273.
  2. Aslan Ş T A (2005). Coğrafi bilgi sistemi olanakları ile bazı havza özelliklerinin belirlenmesi, KSÜ. Fen ve Mühendislik Dergisi, 8(2),128-134.
  3. Ayday C, Yaman N, Keser K & Sabah L (2016). Açık Kaynak Kodlu Yazılımlar ile Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS), 4. Uluslararası Coğrafya Sempozyumu, Antalya, Türkiye, 643-653.
  4. Başçiftçi, F., Durduran, S.S. & İnal, C. (2013). Konya Kapalı Havzasında Yeraltı Su Seviyelerinin Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) İle Haritalanması Harita Teknolojileri Elektronik Dergisi 5(2), 1-15.
  5. Çelik A M & Gülersoy E A (2018). Climate Classification and Drought Analysıs of Mersin, MCBÜ Sosyal Bilimler Dergisi, 16(1), Doi 10.18026.
  6. Çelik R, Aslan V & Akyıldız M H (2017). Harran Ovası’nın Yeraltısuyu Potansiyelinin Coğrafi Bilgi Sistemi İle Modellenmesi, Dicle Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, 8(1),53-64.
  7. Coppock, J. T., & Rhind, D. W. (1991). The history of GIS. Geographical information systems: Principles and applications, 1(1), 21-43.
  8. Dangermond J, & Antenucci J (1974). Maryland Automated Geographic Information System (MAGI) Maryland Department of State Planning,https://scholar.google.com/scholar_lookup?&title=Maryland%20Automated%20Geographic%20Information%20System%20%28MAGI%29&publication_year=1974&author=Antenucci%2CJ&author=Dangermond%2CJ [Erişim Tarihi: 03.04.2022].
  9. Demirgül T, Yılmaz C B, Zıpır B N, Horzum F S, Perhiz M F, Demir V & Sevimli M F (2022). Investigation of precipitation and temperature changes in Turkey in the last climate period.2ndAdvanced Engineering Days, Mersin, Turkey, 69-71.
  10. Dixon B., ‎ Uddameri V. 2015 GIS and Geocomputation for Water Resource Science and Engineering, Copyright © 2016 John Wiley & Sons, Ltd., DOI:10.1002/9781118826171
  11. Elbaşı E (2015). Marmara Denizi Akarsu Havzalarının Morfometrik Analizi. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul, 119 s.
  12. Farkas, A.L. and Berkowitz, J.B. (2001). State-of-the-industry report. Environmental Engineer, American Academy of Environmental Engineers, Vol. 37, No. 4, October 2001, 22–26.
  13. Geymen A (2016). Coğrafi Bilgi Sistemleri Kullanılarak Su Havzalarındaki Doğal Kaynakların İzlenmesi: Elmalı Havzası Örneği, KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi,19(2),174-180.
  14. Hill, J. M., Singh, V., and Aminian, H. (1987). A computerized database for flood protection modeling. Journal of American Water Resource Association, 23(1), 21–27.
  15. Intergraph. (2013). http://www.intergraph.com/about_us/history_80s.aspx. [Erişim Tarihi: 03.05.2013].
  16. Intergraph (2022), http://www.intergraph.com. [Erişim Tarihi: 03.03.2022].
  17. IPA (2013). Delaware Institute for Public Administration. Geographic Information Systems at WRA. Retrieved from www.ipa.udel.edu/wra/gis. [Erişim Tarihi: 03.04.2013].
  18. Jenkins D (2002). Making the leap to ArcView 8.1. Geospatial Solutions, 46–48.
  19. Kindleberger, C. (1992). Tomorrow’s GIS. American City & County, April 1992, 38–48.
  20. Mark, D., Chrisman, N., Frank, A., McHaffie, P., and Pickles, J. (1996). The GIS History Project. Retrieved from http://www.ncgia.buffalo.edu/gishist/bar_harbor.html.
  21. Minnesota Administration Department (2001). Land Management Information Center: An Inventory of Its Records. Retrieved from http://www.mnhs.org/library/findaids/admin015.pdf
  22. Mitchell W B, Guptill S C, Anderson K E, Fegeas R G, & Hallam C A (1977). GIRAS: A Geographic Information Retrieval and Analysis System for Handling Land Use and Land Cover Data. USGS Professional Paper 1059. Pubs.usgs.gov/pp/1059/report.pdf [Erişim Tarihi: 07.04.2021].
  23. Moore, G. K., Batten, L. G., Allord, G. J., and Robinove, C. J. (1983). Application of Digital Mapping Technology to the Display of Hydrologic Information. USGS Water Resources Investigation Report 83-4142.
  24. Neteler, M., and Mitasova, H. (2008). Open source GIS: a GRASS GIS approach, 3rd ed. Springer: New York, 420 pages. ISBN-10: 038735767X; ISBN-13: 978-0387357676).
  25. Nişancı, R., Yıldırım, V., Çolak, H. E.,(2010). Bilim ve Teknik Dergisi 58-63.
  26. OGS, Open GeoSpatial (2013). OGC history (Detailed). Retrieved from http://www.opengeospatial.org/ogc/historylong.
  27. Rice D D, Clayton J L & Pawlewicz M J, (1989). Characterization of coalderived hydrocarbons and source-rock potential of coal beds, San Juan Basin, New Mexico and Colorado, U.S.A., International Journal of Coal Geology, 13(1-4), 597-626.
  28. Şahin, B., (2016). Küresel Bir Sorun: Su Kıtlığı ve Sanal Su Ticareti, Hitit Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, Çorum.
  29. Shamsi, U.M. (2002). GIS Tools for Water, Wastewater, And Stormwater Systems, ASCE Press,
  30. Shamsi U.M. (2005) GIS Applications for Water, Wastewater, and Stormwater Systems, CRC Press.
  31. Starr L E & Anderson, K. E. (1982). Some Thoughts on Cartographic and Geographic Information Systems for the 1980s. Proceedings Pecora 7 Symposium, Sioux Falls, USA, 41–56.
  32. USGS/Connecticut GIS Project, (1985) https://www.usgs.gov/products/maps/gis-data. [Erişim Tarihi: 03.08.2021].
  33. Walker J (1996). Typical Univac 1108 Prices: 1968. http://www.fourmilab.ch/documents/univac/config1108.html. [Erişim Tarihi: 03.12.2021].
  34. Water (2022). Water Epa, http://water.epa.gov/scitech/datait/models/basins/metadata_giras.cfm [Erişim Tarihi: 23.2.2022].