Dergiler / Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi / 2026 / Cilt: 54 Sayı: 54

Çalıkuşu'ndan Bir Köy Hocası'na: ideolojinin Edebiyat Üzerindeki Belirleyiciliği

From Çalıkuşu to Bir Köy Hocası: Ideology As a Determinant of Literature

Sayfa
87–97
Yayın Tarihi
2016-12-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Reşat Nuri Güntekin’in Çalıkuşu romanı ile önemli benzerlikler içeren Bir Köy Hocası adlı piyesinin karşılaştırılması, özellikle Anadolu, mektep, öğretmen kullanımlarının piyes metninde -Çalıkuşu’na da cevap olacak şekilde- nasıl farklı bir bağlama yerleştirilerek ideolojik bir simge değeri kazandığını ve böylece ideolojiyi yeniden üreten bir DİA’ya dönüştüğünü gösterecektir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu makale, yazarları aynı iki metni örnek alarak Cumhuriyetin kuruluş yıllarındaki egemen ideolojinin edebî metinlerin üretilmesi ve anlamlandırılması sürecine etkisini gösterme amacındadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu makale, yazarları aynı iki metni örnek alarak Cumhuriyetin kuruluş yıllarındaki egemen ideolojinin edebî metinlerin üretilmesi ve anlamlandırılması sürecine etkisini gösterme amacındadır.
💡
Sonuç & Katkı:Reşat Nuri Güntekin’in Çalıkuşu romanı ile önemli benzerlikler içeren Bir Köy Hocası adlı piyesinin karşılaştırılması, özellikle Anadolu, mektep, öğretmen kullanımlarının piyes metninde -Çalıkuşu’na da cevap olacak şekilde- nasıl farklı bir bağlama yerleştirilerek ideolojik bir simge değeri kazandığını ve böylece ideolojiyi yeniden üreten bir DİA’ya dönüştüğünü gösterecektir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Reşat Nuri Güntekin · Çalıkuşu · Bir Köy Hocası

Özet

Bu makale, yazarları aynı iki metni örnek alarak Cumhuriyetin kuruluş yıllarındaki egemen ideolojinin edebî metinlerin üretilmesi ve anlamlandırılması sürecine etkisini gösterme amacındadır. Reşat Nuri Güntekin’in Çalıkuşu romanı ile önemli benzerlikler içeren Bir Köy Hocası adlı piyesinin karşılaştırılması, özellikle Anadolu, mektep, öğretmen kullanımlarının piyes metninde -Çalıkuşu’na da cevap olacak şekilde- nasıl farklı bir bağlama yerleştirilerek ideolojik bir simge değeri kazandığını ve böylece ideolojiyi yeniden üreten bir DİA’ya dönüştüğünü gösterecektir.

Abstract

This article aims to show the effect of hegemonic ideology in early years of Republic in the process of producing and giving meaning to texts, via two different texts of the same writer. Comparing Çalıkuşu novel and Bir Köy Hocası play of Reşat Nuri Güntekin, would present how concepts of “Anatolia", “school", “teacher" used in play -as a reply to Çalıkuşu- and placed in a different context as an ideological symbol, so that how those concepts turned into a ISA which reproduces the ideology.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Karagülle, F. (2016). Çalıkuşu'ndan Bir Köy Hocası'na: ideolojinin Edebiyat Üzerindeki Belirleyiciliği. Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, Cilt: 54 Sayı: 54, 87–97. https://ajindex.com/articles/1559346

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (1)

  1. Karagülle, Fırat, Çalıkuşu'ndan Bir Köy Hocası'na: ideolojinin Edebiyat Üzerindeki Belirleyiciliği, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Dergisi, Cilt/Sayı: 54, (2016-1), İstanbul 2016, s. 87-97