Dergiler / The Journal of International Scientific Researches / 2026 / Cilt: 11 Sayı: 3

Nurettin Topçu ve Necip Fazıl Kısakürek’in Eserlerinde Din ve Ahlak Anlayışı: Karşılaştırmalı Bir İnceleme

The Understanding of Religion and Morality in the Works of Nurettin Topçu and Necip Fazıl Kısakürek: A Comparative Study

Fatih Demir(TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ, LİSANSÜSTÜ EĞİTİM ENSTİTÜSÜ, KAMU YÖNETİMİ (DR))0009-0004-3191-9789
Ahmet Özkiraz(TOKAT GAZİOSMANPAŞA ÜNİVERSİTESİ, İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ, KAMU YÖNETİMİ BÖLÜMÜ)0000-0003-2349-6566
Sayfa
344–351
Yayın Tarihi
2026-10-21
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışma, Topçu’nun ahlakı daha çok sorumluluk, irade, eğitim ve manevi yükseliş bağlamında; Kısakürek’in ise İslamî düzen, Büyük Doğu ideali ve toplumsal dönüşüm bağlamında ele aldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, Türk muhafazakâr düşüncesinin iki önemli temsilcisi olan Nurettin Topçu ve Necip Fazıl Kısakürek’in eserlerinde din ve ahlak anlayışı karşılaştırmalı biçimde ele alınmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak din ve ahlak kavramlarını temellendirme biçimleri birbirinden farklıdır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma, Topçu’nun ahlakı daha çok sorumluluk, irade, eğitim ve manevi yükseliş bağlamında; Kısakürek’in ise İslamî düzen, Büyük Doğu ideali ve toplumsal dönüşüm bağlamında ele aldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Nurettin Topçu · Necip Fazıl Kısakürek · Ahlak

Özet

Bu çalışmada, Türk muhafazakâr düşüncesinin iki önemli temsilcisi olan Nurettin Topçu ve Necip Fazıl Kısakürek’in eserlerinde din ve ahlak anlayışı karşılaştırmalı biçimde ele alınmaktadır. Her iki düşünür de Türk toplumunun modernleşme sürecinde yaşadığı dinî, ahlaki, kültürel ve manevi çözülmelere karşı eleştirel bir tutum geliştirmiştir. Ancak din ve ahlak kavramlarını temellendirme biçimleri birbirinden farklıdır. Nurettin Topçu’da din, insanın ahlaki olgunlaşmasını, sorumluluk bilincini ve içsel dönüşümünü mümkün kılan manevi bir kaynak olarak öne çıkmaktadır. Onun düşüncesinde ahlak, bireyin iradesini, hareketini ve topluma karşı sorumluluğunu şekillendiren temel ilkedir. Necip Fazıl Kısakürek’te ise din, yalnızca bireysel inanç alanıyla sınırlı değildir; toplum, devlet, kültür ve ahlak düzeninin kurucu ilkesi olarak değerlendirilir. Bu nedenle Necip Fazıl’ın ahlak anlayışı İslam merkezli bir toplum ve devlet tasavvuruyla iç içe geçmiştir. Çalışma, Topçu’nun ahlakı daha çok sorumluluk, irade, eğitim ve manevi yükseliş bağlamında; Kısakürek’in ise İslamî düzen, Büyük Doğu ideali ve toplumsal dönüşüm bağlamında ele aldığını ortaya koymayı amaçlamaktadır.

Abstract

This study comparatively examines the understanding of religion and morality in the works of Nurettin Topçu and Necip Fazıl Kısakürek, two significant representatives of Turkish conservative thought. Both thinkers developed a critical attitude toward the religious, moral, cultural, and spiritual disintegration experienced by Turkish society during the modernization process. However, their ways of grounding the concepts of religion and morality differ from each other. In Topçu’s thought, religion appears as a spiritual source that enables moral maturation, a sense of responsibility, and inner transformation. Morality, for Topçu, is the fundamental principle that shapes the individual’s will, action, and responsibility toward society. In Kısakürek’s thought, religion is not limited to individual belief; rather, it is considered the founding principle of society, state, culture, and morality. Therefore, his understanding of morality is closely connected with an Islam-centered social and political order. This study aims to demonstrate that Topçu approaches morality mainly through responsibility, will, education, and spiritual elevation, whereas Kısakürek approaches it through Islamic order, the ideal of Büyük Doğu, and social transformation.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Demir, F., Özkiraz, A. (2026). Nurettin Topçu ve Necip Fazıl Kısakürek’in Eserlerinde Din ve Ahlak Anlayışı: Karşılaştırmalı Bir İnceleme. The Journal of International Scientific Researches, Cilt: 11 Sayı: 3, 344–351. https://ajindex.com/articles/1552185

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (7)

  1. Aydoğdu, H. (2009). “Ahlâk filozofu” ve “hareket adamı” olarak Nurettin Topçu. Atatürk Üniversitesi Türkiyat Araştırmaları Enstitüsü Dergisi, 16(40), 439–462.
  2. Çetin, E. (2017). Nurettin Topçu’nun ahlâkî sorunlarımıza ilişkin görüşlerinin günümüze yansımaları. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 15(30), 463–480.
  3. Eker, E. (2017). Mustafa Kök ile Nurettin Topçu üzerine söyleşi. İslami İlimler Dergisi: Türkiye’de Din Sosyolojisi Özel Sayısı, 12(1), 211–236.
  4. Harb, M. (2017). Ben ve O: Hatıratımda Necip Fazıl. İçinde Kaldırımlar’dan Sakarya’ya Necip Fazıl sempozyumu bildiri kitabı (Cilt 1). Bozok Üniversitesi Rektörlüğü.
  5. Kısakürek, N. F. (1944). 9 anahtardan ikincisi: Ahlâkçılık. Büyük Doğu, 1.
  6. Kısakürek, N. F. (1950). Radyoda Kur’an. Büyük Doğu, 6(23).
  7. Kısakürek, N. F. (1951). Büyük Doğu Partisinin ana nizamname projesi. Büyük Doğu, 7.