Dergiler / Strategic Public Management Journal / 2025 / Cilt: 11 Sayı: 18

Bütünleşik Devlet (Whole of Government) Yaklaşımı Ekseninde Akıllı Şehir Politika ve Bileşenlerinin İncelenmesi

Examination of Smart City Policy and Components within the Axis of Whole of Government Approach

Erkan Kösedağ(MARMARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-1079-5973
Burak Hamza Eryiğit(MARMARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-4113-6812
Sayfa
85–120
Yayın Tarihi
2025-12-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmada nitel araştırma yöntemi bağlamında alanda odak grup görüşme tekniği kullanılarak elde edilen veriler doküman analizi tekniği ile değerlendirilerek bulgulara ulaşılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:18.yy’da Üretim bölüşüm ilişkilerinde sanayi reformu ile başlayan değişim; mekânsal ölçekte yeni bir şehir tipini karşımıza çıkarmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu yeni mekânın farklılaşan ihtiyaçları siyasal ve yönetsel kapasiteye ilişkin perspektifi de dönüştürmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmada nitel araştırma yöntemi bağlamında alanda odak grup görüşme tekniği kullanılarak elde edilen veriler doküman analizi tekniği ile değerlendirilerek bulgulara ulaşılmıştır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Teknoloji · Ölçek · Bütünleşik Devlet

Özet

18.yy’da Üretim bölüşüm ilişkilerinde sanayi reformu ile başlayan değişim; mekânsal ölçekte yeni bir şehir tipini karşımıza çıkarmıştır. Bu yeni mekânın farklılaşan ihtiyaçları siyasal ve yönetsel kapasiteye ilişkin perspektifi de dönüştürmüştür. Sanayi şehri; henüz sanayi ve ağır sanayi toplumunun ihtiyaçlarını karşılamaya yönelik potansiyeli tam olarak geliştirememişken 20. Yüzyıl son çeyreğinde bilişim ve iletişim teknolojilerindeki gelişmeye paralel ortaya çıkan bilgi toplumu gerçeği; şehir yönetimleri için çok daha esaslı bir imtihanın başlangıcı olmuştur. Artık mevcut talepler ile değil potansiyel taleplere göre süreci reorganize etmesi gereken proaktif bir yönetsel anlayışın değişimi yönetebilmesi için yönetimde sürekli değişimi esas alan bir bakış ile hareket etmesi kaçınılmaz olmuştur. Teknolojinin merkezileşmeye mi; yerelleşmeye mi hizmet ettiği sorusu hizmetlerde etkililik, etkinlik, verimlilik, kalite ve süreklilik açısından optimal ölçek sorununu gündeme getirse de bu çalışmanın asıl amacı bilişimi ve iletişim teknolojilerindeki gelişmenin kamu yönetimi düşüncesi bağlamında ortaya çıkardığı “Whole of Government” yaklaşımını, akıllı kentler düzleminde Türkiye’de yer alan belli başlı metropoliten yönetimler üzerinden değerlendirmektir. Çalışma, Türkiye akıllı şehirler portalında yer alan, akıllı şehircilik ile ilgili en fazla projeye sahip olan Konya, başkent ve politikanın merkezi olması dolayısı ile Ankara ve Türkiye’nin en fazla nüfusuna sahip olan İstanbul illerinde yapılan saha araştırması ile sınırlandırılmıştır. Çalışmanın literatüre ve kamu politikalarına katkıda bulunması beklenmektedir. Çalışmada nitel araştırma yöntemi bağlamında alanda odak grup görüşme tekniği kullanılarak elde edilen veriler doküman analizi tekniği ile değerlendirilerek bulgulara ulaşılmıştır. Ayrıca literatür taraması ve ulusal kurum ve kuruluşların raporlarına yönelik içerik analizi yöntemleri kullanılarak birtakım verilere erişilmeye çalışılmış ve elde edilen bulgular analiz edilip öneriler geliştirilerek çalışma nihayete erdirilmiştir.

Abstract

In the eighteenth century, the change initiated by industrial reform in production and distribution relations brought forth a new type of city at the spatial scale. The evolving needs of this new space also transformed perspectives on political and administrative capacity. While the industrial city had not yet fully developed the capacity to meet the needs of an industrial and heavy-industry society, the emergence of the information society in the last quarter of the twentieth century—parallel to advances in information and communication technologies—marked the beginning of a far more fundamental test for urban governance. Consequently, it became inevitable to adopt a proactive administrative orientation that reorganizes processes around potential rather than existing demands and manages change with a perspective that treats continuous transformation as a governing principle. Although the question of whether technology serves centralization or localization brings the issue of optimal scale to the fore in terms of effectiveness, efficiency, productivity, quality, and continuity of services, the principal aim of this study is to evaluate, within the context of public administration thinking, the Whole-of-Government approach that has emerged alongside developments in information and communication technologies, through the lens of smart cities and with reference to selected metropolitan administrations in Turkey. The empirical scope is limited to field research in Konya—listed on the Turkey Smart Cities Portal as the city with the highest number of smart-city projects—Ankara, the political capital, and Istanbul, Turkey’s most populous city. The study is expected to contribute to the literature and to public policy. Using a qualitative research design and focus-group interviews, the data obtained were analyzed through document analysis to derive the findings. In addition, literature review and content analysis of reports produced by national institutions and organizations were employed to access further data; the resulting findings were analyzed and recommendations were developed, on the basis of which the study was finalized.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kösedağ, E., Eryiğit, B. H. (2025). Bütünleşik Devlet (Whole of Government) Yaklaşımı Ekseninde Akıllı Şehir Politika ve Bileşenlerinin İncelenmesi. Strategic Public Management Journal, Cilt: 11 Sayı: 18, 85–120. https://doi.org/10.25069/spmj.1800915

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (39)

  1. Agranoff, R., & McGuire, M. (2003). Collaborative public management: New strategies for local governments. Georgetown University Press. https://archive.org/details/collaborativepub0000agra
  2. Akpınar, A. (2024). Bilgi çağında küresel kentlere karşılaştırmalı bir bakış: Türkiye üzerine bir model önerisi [Yayımlanmamış doktora tezi]. Marmara Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  3. Aksay, B., & Danışman, A. (2020). Taylor ve bilimsel yönetim sistemi: Efsanevi anlatılar ve “bilimsel” değerlendirmeler. Yönetim ve Organizasyon Araştırmaları Dergisi, 5(1), 1–33. https://betadergi.com/yoad/yonetim/icerik/makaleler/71-published.pdf
  4. Albino, V., Berardi, U. U., & Dangelico, R. M. (2015). Smart cities: Definitions, dimensions, performance, and initiatives. Journal of Urban Technology, 22(1), 3–21. https://doi.org/10.1080/10630732.2014.942092
  5. Aucoin, P. (2006). Improving government accountability. Canadian Parliamentary Review, 29(3), 1–6. https://www.revparl.ca/29/3/29n3_06e_Aucoin.pdf
  6. Aydın, N. (2021). Yeşil şehirler. Balkan ve Yakın Doğu Sosyal Bilimler Dergisi (Özel Sayı 07), 116–124. https://www.ibaness.org/bnejss/2021_07_special_issue/13_Aydin.pdf
  7. Bakvis, H., & Juillet, L. (2004). The horizontal challenge: Line departments, central agencies and leadership. Canada School of Public Service. http://publications.gc.ca/Collection/SC103-1-2004E.pdf
  8. Bilgiç, V. (2003). Yeni Kamu Yönetimi Anlayışı. Seçkin Yayınevi.
  9. Bilici, M., & Babahanoğlu, R. (2018). Akıllı şehirler (The Smart City). Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 1(2), 121–135. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/617824
  10. Budak, S., & Sezgin, S. (2021). COVID-19 ile mücadelede akıllı kent uygulamalarının önemi: Balıkesir Büyükşehir Belediyesi örneği. TESAM Akademi Dergisi, 8(2), 521–552. https://doi.org/10.30626/tesamakademi.933891
  11. Cohen, B. (2012, September 19). What exactly is a smart city? Fast Company. https://www.fastcompany.com/1680538/what-exactly-is-a-smart-city
  12. Christensen, T., & Lægreid, P. (2006). The whole-of-government approach to public-sector reform. Uni Research Rokkansenteret. https://hdl.handle.net/1956/1893
  13. Christensen, T., & Lægreid, P. (2007). The whole-of-government approach to public sector reform. Public Administration Review, 67(6), 1059–1066. https://doi.org/10.1111/j.1540-6210.2007.00797.x
  14. Çetin, M., & Çiftçi, Ç. (2019). Literatüre göre dünya ve ülkemizden örneklerle akıllı kent kavramının irdelenmesi. Ulusal Çevre Bilimleri Araştırma Dergisi, 134–143.
  15. Dameri, R. P., & Cocchia, A. (2013). Smart city and digital city: Twenty years of terminology evolution. In ITAIS 2013 Proceedings (pp. 1–8). https://www.itais.org/proceedings/itais2013/pdf/119.pdf
  16. Darı, A. B. (Ed.). (2023). Dijital çağda medya araştırmaları (241 s.). Paradigma Akademi.
  17. Egeberg, M. (2003). How bureaucratic structure matters: An organizational perspective. In M. Egeberg & J. Trondal (Eds.), Organizational approach to public governance (pp. 137–169). Oxford University Press.
  18. Elvan, L. (2017). Akıllı şehirler: Lüks değil ihtiyaç. İTÜ Vakfı Dergisi, (77), 6–9. Etimoloji Kütüphanesi. (2023). Çevrimiçi Etimoloji Sözlüğü. https://www.etymonline.com/word/smart
  19. Halligan, J. (2007). Experiments with joined-up, horizontal and whole-of-government in Anglophone countries. In New public management in Europe: Adaptation and alternatives (pp. 147–164). Palgrave Macmillan.
  20. Heady, F. (2001). Public administration: A comparative perspective (6th ed.). Marcel Dekker. https://www.scribd.com/document/359085927/Ferrel-Heady-Public-Administration-a-Comparative-Perspective-PDF
  21. HM Treasury. (1994). Supply estimates 1993–94 for the year ending 31 March 1994: Class VII Environment. https://assets.publishing.service.gov.uk/media/67458db2ece939d55ce93057/WGA_2022-23_final_accounts.pdf
  22. HM Treasury. (1998). Scoping study into development of consolidated public sector accounts [Scoping study report]. https://www.legislation.gov.uk/uksi/2022/1325/pdfs/uksiem_20221325_en.pdf
  23. Hout, J. L., Thalmann, J. P., & Valbelle, D. (2000). Kentlerin doğuşu (Naissance des cités) (A. B. Girgin, Çev.). İmge Kitabevi.
  24. Howard, J. (2001). Introduction to whole of government approaches. Prime Minister’s Department. https://australianpolitics.com/2001/06/19/howard-australian-public-service.html
  25. Kalenyuk, I., & Uninets, I. (2020). Factors and features of the smart economy development. Economics & Education, 5(2), 42–47. http://www.baltijapublishing.lv/index.php/econedu/article/view/1007/1054
  26. Kemeç, A., & Gül, H. (2021). Antalya Büyükşehir Belediyesi örneğinde akıllı kent uygulamaları. Kamu Yönetimi ve Politikaları Dergisi, 2(3), 355–382. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/1965846
  27. Koca, D. (2020). Sanayi devrimlerinin tarihsel arka planı ve işgücü becerileri üzerindeki yansımaları. OPUS Uluslararası Toplum Araştırmaları Dergisi, 16(31), 4531–4558.
  28. Koontz, H. D., & Weihrich, H. (2010). Essentials of management: An international perspective. McGraw-Hill Education. https://www.scribd.com/document/675426135/Essentials-of-Management-Harold-Koontz
  29. Ling, T. (2002). Delivering joined up government in the UK: Dimensions, issues and problems. Public Administration, 80(4), 615–642. https://doi.org/10.1111/1467-9299.00321
  30. Lopes, N. V. (2017). Smart governance: A key factor for smart cities implementation. In ICSGSC Conference Proceedings. https://www.researchgate.net/publication/320113997_Smart_governance_A_key_factor_for_smart_cities_implementation
  31. Öner, Ş., & Çam, B. (2022). Akıllı kent vizyonu ve Balıkesir akıllı kent girişimleri. Kafkas Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 13(26), 1154–1187. https://doi.org/10.36543/kauiibfd.2022.047
  32. Pfiffner, J. P. (2004). Traditional public administration versus the new public management: Accountability versus efficiency. In A. Benz (Ed.), Institutionenbildung in Regierung und Verwaltung. Berlin, Germany.
  33. Shafritz, J. M., Russell, E. W., Borick, C. P., & Hyde, A. C. (2023). Introducing public administration. Routledge. https://nibmehub.com/opac-service/pdf/read/Introducing%20Public%20Administration.pdf
  34. Stoker, G. (2005). Joined up governance and networked government? Exploring the limits of reform. In T. Change (Ed.), Public sector governance (pp. 29–40). Palgrave Macmillan.
  35. Tavas, B., & Serdaroğlu, Y. (2017). Administrative structure and law in terms of new public management model and classical public administration. Journal of Human Sciences, 14(2), 1501–1508.
  36. https://www.scispace.com/pdf/administrative-structure-and-law-in-terms-of-new-public-2gg3bz11cz.pdf UN-Habitat. (2022). Envisaging the future of cities 2022. https://unhabitat.org/sites/default/files/2022/06/wcr_2022.pdf
  37. United Nations. (2014). World urbanization prospects: The 2014 revision. https://digitallibrary.un.org/record/826634/files/WUP2014-Report.pdf
  38. Weber, M. (1922). Economy and society: An outline of interpretive sociology. University of California Press. (Aktaran: Özer, 2015)
  39. Yimsek, F. S., & Yakar, M. (2023). Akıllı kentlere genel bir bakış. Türkiye Arazi Yönetimi Dergisi, 5(1), 49–56. https://doi.org/10.51765/tayod.1270504