KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / EKEV Akademi Dergisi / 2020 / Sayı: 81

LEHCETÜ’L-LÜGAT’TE TIBBİ İSİMLER III (P-Z)

H. Ahmet KIRKKILIÇ
Sayfa
101–136
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Alternatif tıbbın gündemde olduğu bir dönemde geçmişte yapılan tecrübeler doğrultusunda eserde yer alan bitki, hayvan, taş veya maddenin tıbbi yararlarının konuyla ilgilenenler açısından önem arz edeceği, dil çalışması yapanların, biyoloji, zooloji, kimyayla ilgilenenlerin de eserden faydalanacağı şüphesizdir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Lehcetü'l-Lügat şeyhülislam, musikişinas, besteci, müzik tarihçisi, âlim bir yazar ve şairdir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Eserde 3703 madde başı kelime mevcuttur.
💡
Sonuç & Katkı:Alternatif tıbbın gündemde olduğu bir dönemde geçmişte yapılan tecrübeler doğrultusunda eserde yer alan bitki, hayvan, taş veya maddenin tıbbi yararlarının konuyla ilgilenenler açısından önem arz edeceği, dil çalışması yapanların, biyoloji, zooloji, kimyayla ilgilenenlerin de eserden faydalanacağı şüphesizdir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Lehcetü · Esad Mehmed Efendi · Tıp

Özet

Lehcetü'l-Lügat şeyhülislam, musikişinas, besteci, müzik tarihçisi, âlim bir yazar ve şairdir. Müderrislik ve kadılıktan başlayarak, murahhaslık ve şeyhülislamlığa kadar çeşitli devlet görevlerinde bulunan Ebu İshakzade Esad Mehmed Efendi'nin önemli eserlerinden biridir. Eserde 3703 madde başı kelime mevcuttur. Bazı maddeler birkaç satırla anlatılırken bazıları sayfalarla devam etmektedir. Lehcetü'l-Lügat Türkçeden Arapça, Farsçaya hatta Türkçeden Türkçeye bir lügat özelliği de gösterir. Esad Efendinin bu bilinçli Türkçülük ve Türkçeciliği ona dil bilimi alanında da mümtaz bir yer ayırır. Çalışmada Lehcetü'l-Lügat'te tıp ilmine ait kelimeler olduğu gibi alınmış, madde başlığının ardından günümüzdeki tıbbi izahı ve maddenin Latince adı verilmiştir. Bunu takiben Lehcetü'l-Lügat'teki madde içeriği, maddenin günümüzde bilinen faydaları ve maddeye dair bir resim de maddeye dâhil edilmiştir. Çalışmada içerikte yer alan yalnızca tıbbi yararlar madde içinde bırakılmıştır. Alternatif tıbbın gündemde olduğu bir dönemde geçmişte yapılan tecrübeler doğrultusunda eserde yer alan bitki, hayvan, taş veya maddenin tıbbi yararlarının konuyla ilgilenenler açısından önem arz edeceği, dil çalışması yapanların, biyoloji, zooloji, kimyayla ilgilenenlerin de eserden faydalanacağı şüphesizdir.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KIRKKILIÇ, H. A. (2020). LEHCETÜ’L-LÜGAT’TE TIBBİ İSİMLER III (P-Z). EKEV Akademi Dergisi, Sayı: 81, 101–136. https://ajindex.com/articles/154163

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (24)

  1. Ahterî Mustafa Muslihuddin el-Karahisari, (2017). Ahterî-i kebir, (Haz. Kırkkılıç, H. Ahmet, Sancak, Y.), (Gözden geçirilmiş 2. Baskı), Ankara:
  2. TDK Yayınları.
  3. Aksoy, H., (1979). Esad Mehmed Efendi, (Ebu İshakzâde), Türk Dili ve Edebiyatı Ansiklopedisi, (C 3, s. 86-87) içinde, İstanbul: Dergâh Yayınları. Amîd, H. (1363), Ferheng-i Âmid, Tahran: Çâp-hâne-i Sipihr. Asım, A. (1305), Tercemetü'l- kâmus (Okyanus) 4. Cilt, İstanbul:
  4. Matba'a-i Bahriyye. Beyreli, L.,(1988).
  5. Lehcetü'l-lugat, Basılmamış Yüksek Lisans Tezi, MÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  6. Devellioğlu, F. (1978). Osmanlica Türkçe ansiklopedik lûgat, (3. Baskı), Ankara:
  7. Doğuş Ltd. Şti. Matbaası. Dilçin, C., (1983).
  8. Yeni tarama sözlüğü, Ankara:
  9. Türk Dil Kurumu Yayınları.
  10. Doğan, M. N., (1987). Şeyhülislâm İshak Efendi, hayati, eserleri ve Divanı'nın edisyon kritiği, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İÜ Edebiyat Fakültesi, İstanbul.
  11. Doğan, M. N., (1993), Lehcetü'l-luga ve Atrabü'l- âsâr Müellifi Şeyhülislam Esad Efendi, hayati, eserleri ve Divanı'nın tenkidli metni, Yayımlanmamış Doktora Tezi, İÜ Edebiyat Fakültesi, İstanbul.
  12. Ergun, S. N., (1329-1335).
  13. Esad, Şeyhülislâm, Ebu İshakzâde, Türk Şairleri, 3(66), Esad Efendi, Mehmed Esad (1986-88), Ana Brittanica, (C 8, s. 285) içinde, İstanbul:
  14. Ana Yayıncılık, Esat Efendi (Mehmet) Ebuishakzade (1986). Büyük Larousse (C 6, s. 380.) içinde, An- kara: Gelişim Yayınları.
  15. Gövsa, İ. A. (1933-1935). Meşhur adamlar ansiklopedisi 2. Cilt, (Haz. Simavi, S.), İstanbul:
  16. Yediğün Neşriyat. Uçman, A., Eraslan, K., İpekten, H., İsen, M., Haz., (1986).
  17. Şeyhülislam Esad Efendi, Büyük Türk Klasikleri, (C 6, 354-356) içinde, İstanbul:
  18. Ötüken-Söğüt. İsmail Paşa, Bağdatlı (1972).
  19. Keşf el Zunun Zeyli, İzah al-Maknûn fî al-Zayli alâ kaşf al- zûn an asamî al-kutubi va'l funûn C.I ve C.II, İstanbul:
  20. MEB Basımevi. İsmail Paşa, Bağdatlı (1972). Atrabü'l-âsâr, Itbâku'l-etbâk, Keşf el Zunun Zeyli, İzah al- Maknûn fî al-Zayli alâ kaşf al-zûn an asamî al-kutubi va'l funûn (C.I s.95) için- de, İstanbul:
  21. MEB Basımevi İsmail Paşa, Bağdatlı (1972). Bülbülnâme, Keşf el Zunun Zeyli, İzah al-Maknûn fî al- Zayli alâ kaşf al-zûn an asamî al-kutubi va'l funûn (C.I, s.192) içinde, İstanbul:
  22. MEB Basımevi. İsmail Paşa, Bağdatlı (1972).
  23. Divan, Keşf el Zunun Zeyli, İzah al-Maknûn fî al-Zayli alâ kaşf al-zûn an asamî al-kutubi va'l funûn (C.I, s.489) içinde, İstanbul:
  24. MEB Basımevi. İsmail Paşa, Bağdatlı (1972). Lehcetü'l-lügât, Keşf el Zunun Zeyli, İzah al-Maknûn fî al- Zayli alâ kaşf al-zûn an asamî al-ku