Sağlık okuryazarlığı insan sağlığı için gelirden, istihdam durumundan, eğitim seviyesinden, ırk veya etkin grubundan daha güçlü bir belirleyicidir.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:Sağlık okuryazarlığı; “okuryazarlıkla bağlantılı, insanların sağlıklarıyla ilgili olarak günlük yaşamlarında karar almak, yaşam kalitelerini yükseltmek ve sürdürmek için sağlıklarını geliştirme ve hastalıklarını önleme amacıyla gerekli sağlık bilgisine erişme, anlama, değer biçme ve bilgiyi kullanmayı sağlayacak bilgi, motivasyon ve yeterlilik” olarak tanımlanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Sağlık okur-yazarlığı fonksiyonel, iletişimsel ve eleştirel olmak üzere üç grupta sınıflandırılmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Sağlık okuryazarlığı insan sağlığı için gelirden, istihdam durumundan, eğitim seviyesinden, ırk veya etkin grubundan daha güçlü bir belirleyicidir.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Sağlık okuryazarlığı · sağlık · eğitim
Özet
Sağlık okuryazarlığı; “okuryazarlıkla bağlantılı, insanların sağlıklarıyla ilgili olarak günlük yaşamlarında karar almak, yaşam kalitelerini yükseltmek ve sürdürmek için sağlıklarını geliştirme ve hastalıklarını önleme amacıyla gerekli sağlık bilgisine erişme, anlama, değer biçme ve bilgiyi kullanmayı sağlayacak bilgi, motivasyon ve yeterlilik” olarak tanımlanmaktadır. Sağlık okur-yazarlığı fonksiyonel, iletişimsel ve eleştirel olmak üzere üç grupta sınıflandırılmaktadır. Sağlık okuryazarlığı insan sağlığı için gelirden, istihdam durumundan, eğitim seviyesinden, ırk veya etkin grubundan daha güçlü bir belirleyicidir.
Aktaş, H. (2019). Sağlık ve Eğitimi Değerlendirmede Bir Ölçme Aracı; Sağlık Okuryazarlığı. Sağlık Bilimlerinde Eğitim Dergisi, Cilt: 1 Sayı: 1, 12–16. https://ajindex.com/articles/1539310
Kaynaklar1- Simonds, S.K (1974). Health education as social policy. Health Educ Monogr, 2, 1–25.2- WHO. Health Literacy (2013). In: Kickbusch I, Pelikan LM, Apfel F, Tsouros AD, editors World Health Organization, Regional Office for Europe.3- Nutbeam, D. (1998). Health promotion glossary. Health Promot. Int., 13(4), 349-364.4- T.C. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Sağlığın Teşviki ve Geliştirilmesi Sözlüğü (2011). Ankara: Anıl Matbaacılık (1. Baskı).5- Sorensen, K., Van den Broucke, S., Fullam, J. ve ark. (2012). Health literacy and public health: A systematic review and integration of definitions and models. BMC Public Health, 12:80.6- Nutbeam, D. (2000). Health Literacy As A Public Health Goal: A Challenge For Contemporary Health Education And Communication Strategies into The 21st Century. Health Promotion International,15(3),259–267.7- Sönmez, B.F. (2011). Sağlık Okuryazarlığına AR-GE Yaklaşımı. Sağlık Bakanlığı Temel Sağlık Hizmetleri Genel Müdürlüğü, Ankara. www.saglik.gov.tr/TR/dosya/1-72538/h/bfs-soy-egitim8- Özdemir, H., Alper, Z., Uncu, Y., Bilgel, N.(2010) Health literacy among adults: a study from Turkey. Health Educ Res.,25(3),464-77.9- Sezer, A., Kadıoğlu, H. (2014) Yetişkin sağlık okuryazarlığı ölçeği’nin geliştirilmesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi.,17,3.10- Okyay, P., Abacıgil, F. (2016). Türkiye’de Sağlık Okuryazarlığı Ölçekleri Güvenirlik ve Geçerlilik Çalışması. https://sbu.saglik.gov.tr/Ekutuphane/Yayin/530.11-
Freedman, D.A., Bess, K.D., Tucker, H.A., Boyd, D.L., Tuchman, A.M., Wallston, K.A.(2009) Public health literacy defined. Am J Prev Med, 36(5),446–451. 12- Dahlgren, G., Whitehead, M.(1991) Rainbow model of health. In: Dahlgren G, Whitehead M (ed). European Health Policy Conference: Opportunities for the future. Vol 11–Intersectoral Action for Health. Copenhagen: WHO Regional Office for Europe, 314.13- Şimşek, H., Kılıç, B. (2012) Sağlıkta eşitsizliklerle ilgili temel kavramlar. Turk J Public Health, 10(2), 116-127.14- Bilir, N. (2014) Sağlık Okuryazarlığı. Turk J Public Health, 12(1), 64-68.