Cumhuriyetin ilk Yıllarında İktisat Politikalarının Diyarbakır ve Çevresindeki İktisadi Yansımaları (1923-1935)

Özet

Cumhuriyetin ilk yıllarında liberal ekonomi politikalar uygulanmasına rağmen devlet ekonomik faaliyetlerde temel aktördür. 1929 Ekonomik buhranından sonra devletin ekonomi içindeki rolü daha da artmıştır. Devlet, alınan iktisadi kararları uygulamaya geçirmiş bu yolla ülkenin kalkınma ve sanayileşme stratejilerini gerçekleştirmeye çalışmıştır. Bu çalışmanın amacı genel iktisat politikaları doğrultusunda alınan kararların yerel uygulamalar çerçevesinde Diyarbakır ve çevresindeki iktisadi etkilerini ortaya çıkarmaktır. Bu bağlamda öncelikle Cumhuriyetin ilk yıllarında Diyarbakır’da temel sektörlerin mevcut durumları istatistikî verilerle ortaya konulmuştur. Daha sonra bu sektörlere yönelik iktisat politikalarının yerel uygulamaları arşiv belgelerine dayanılarak ele alınmıştır. Bu iktisadi uygulamaların yansımaları yine istatistikî verilerle ortaya konulmuş ve karşılaştırmalı yöntemle analizler yapılmıştır. Böylelikle dönemin iktisat politikalarının ekonomik yansımaları hakkında genel sonuçlara ulaşılarak, günümüzde yaşanan ekonomik ve siyasal tartışmalara toplulaştırılmış çıkarsamalar sunulmuştur. Bu çalışmanın sonucuna göre, Cumhuriyetin ilk yıllarında uygulanan iktisat politikaları, Diyarbakır ve çevresinde her ne kadar istenilen ekonomik düzeyde bir etki yapmamışsa da gelecek için tasarlanan ekonomik gelişmenin alt yapısını oluşturmuştur