Dergiler / Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi / 2026 / Cilt: 9 Sayı: 4

Malatya İli için Bulanık Mantık Modeli Kullanılarak Kayısı Verimlilik Artışı Modellemesi

Apricot Productivity Increase Modeling for Malatya Province Using Fuzzy Logic Model

Ahmet Sahiner(SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ)
Pınar Değirmenci(SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ)
Nurullah Yılmaz(Süleyman Demirel University)
Sayfa
2290–2300
Yayın Tarihi
2026-09-09
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Kurulan model tarafından bulunan değerler gerçek değerler ile karşılaştırılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, sıcaklık ve yağışın kayısı verimliliği üzerindeki etkisi bulanık mantık modeli kullanılarak incelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Malatya hava koşullarının kayısı verimliliğindeki artışın modellenmesindeki etkisini göstermek için bir bulanık mantık modeli geliştirilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Kurulan model tarafından bulunan değerler gerçek değerler ile karşılaştırılmıştır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2023 Verileri
⚙️Değişkenler:Kayısı Verimliliği · Matematiksel Modelleme · Bulanık Mantık

Özet

Bu çalışmada, sıcaklık ve yağışın kayısı verimliliği üzerindeki etkisi bulanık mantık modeli kullanılarak incelenmiştir. Malatya hava koşullarının kayısı verimliliğindeki artışın modellenmesindeki etkisini göstermek için bir bulanık mantık modeli geliştirilmiştir. Malatya ili için 1970-2023 yıllarına ait sıcaklık ve yağış verileri girdi, verimlilik ise çıktı olarak Matlab programındaki Bulanık Mantık Araç Kutusu kullanılarak modellenmiştir. İki girdi ve bir çıktıdan oluşan bir model elde edilmiştir. Kurulan model tarafından bulunan değerler gerçek değerler ile karşılaştırılmıştır.

Abstract

In this study, the effect of temperature and precipitation on apricot productivity was investigated using a fuzzy logic model. A fuzzy logic model was developed to show the effect of Malatya weather conditions in modeling the increase in apricot productivity. Temperature and precipitation data for the years 1970-2023 for Malatya province were modeled as inputs and productivity as outputs using the Fuzzy Logic Toolbox in the Matlab program. A model with two inputs and one output was obtained. The values found by the established model were compared with the real values.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Sahiner, A., Değirmenci, P., Yılmaz, N. (2026). Malatya İli için Bulanık Mantık Modeli Kullanılarak Kayısı Verimlilik Artışı Modellemesi. Osmaniye Korkut Ata Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, Cilt: 9 Sayı: 4, 2290–2300. https://doi.org/10.47495/okufbed.1811655

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (18)

  1. Akın A., Aygul FC. Malatya ili kayısı bahçelerinin verimlilik durumlarının toprak analizleri ile değerlendirilmesi. Bursa Uludag Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2022; 36(1): 197-212.
  2. Asma BM. Kayısı yetiştiriciliği. Evin Ofset, Malatya 2000; 243.
  3. Balcıoğlu YE., Kaya C., Demircan M. İklim değişikliğinin Malatya ilinde kayısı rekoltesi ve coğrafi dağılışına etkileri. Journal of Environmental and Natural Studies 2022; 4(2): 119-146.
  4. Çukur F., Saner G. Malatya ili kayısı üretiminde riskin ölçülmesi ve riske karşı oluşturulabilecek stratejiler. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 2009; 46(1): 33-42.
  5. Gündüz O. Bulanık veri zarflama ile kuru kayısı yetiştiren işletmelerin etkinlik analizi. Journal of Agricultural Sciences 2015; 21(4): 525-537.
  6. Güleryüz M., Bolat İ. Doğu Anadoluda kayısı üretim alanlarında soğuk zaranının azaltılmasıyla ilgili yapılması gerekli çalışmalar. Atatürk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 1992; 23(2): 160-173.
  7. Mamdani EH., Assilian S. An experiment in linguistic synthesis with a fuzzy logic controller. International Journal of Man-Machine Studies 1975; 7(1): 1-13.
  8. Mamdani EH. Application of fuzzy algorithms for control of a simple dynamic plant. Proceedings of the IEEE 1974; 121(12): 1585-1588.
  9. Ministry of Agriculture and Forest, Malatya İl Tarım ve Orman Müdürlüğü. Malatya Kayısısı 2026. https://malatya.tarimorman.gov.tr/Menu/17/Malatya-Kayisisi, Erişim tarihi 06.02.2026.
  10. Savaş E. On statistically convergent double sequences of fuzzy numbers. Information Sciences 2004; 162 (3-4): 183-192.
  11. Sunkar M., Hatun Ü., Toprak A. Malatya havzası ve çevresinde iklim özelliklerinin meyveciliğe etkisi. 3rd International Geography Symposium, 10-13 Haziran 2013, sayfa no: 566-574, Antalya.
  12. Sugeno M., Takagi T. Multi-dimensional fuzzy reasoning. Fuzzy Sets and Systems 1983; 9(2): 313-325.
  13. Şahiner A., Ucun F., Kapusuz G, Yılmaz N. Completed optimised structure of threonine molecule by fuzzy logic modelling. Zeitschrift für Naturforschung A 2016; 71(4): 381-386.
  14. Şahiner A., Ibrahem S., Ibrahem AA. Fuzzy logic modeling for prediction of the nuclear tracks. Journal of Multidisciplinary Modeling and Optimization 2018; 1(1): 33-40.
  15. Şahiner A., Uçar N., Yılmaz N. New optimisation techniques in mechanical characterization for Beta-Sn Single crystals. Oxidation Communicaitons 2015; 38(1): 166-174.
  16. Takagi T., Sugeno M. Fuzzy identification of systems and its applications to modeling and control. IEEE Transactions on Systems, Man and Cybernetics 1985; 15: 116-132.
  17. Ünal MR. Kayısı Araştırma Raporu. T.C. Fırat Kalkınma Ajansı 2010.
  18. Zadeh LA. Fuzzy sets. lnformation and Control 1965; 8(3): 338-353.