Dergiler / Turkish Studies - Social Sciences / 2020 / Cilt: 15 - Sayı: 1

Kemalizmi Teorileştirme Sürecinde Kadro Dergisi’nin Rolü

Kadro Journal’s Role in During the Theorisation of Kemalism

Sayfa
83–99
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu çalışma Atatürk ile Kadro arasındaki ilişkilerin yapılan genel yorumlara uygun olup olmadığını mevcut bulgular ışığında tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kadro Dergisi, Atatürk döneminde Türk düşünce hayatına yön veren dergilerden bir tanesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Dönemin önde gelen entelekütelleri bu derginin kurucu kadrosunu oluşturmaktadır. 1930’lu yıllarda Kemalizmin pratikten teoriye doğru dönüştürülmesi sürecinde Kadro Dergisi’nin kritik bir rolü bulunmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu çalışma Atatürk ile Kadro arasındaki ilişkilerin yapılan genel yorumlara uygun olup olmadığını mevcut bulgular ışığında tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Kadro Dergisi, Atatürk döneminde Türk düşünce hayatına yön veren dergilerden bir tanesidir. Dönemin önde gelen entelekütelleri bu derginin kurucu kadrosunu oluşturmaktadır. 1930’lu yıllarda Kemalizmin pratikten teoriye doğru dönüştürülmesi sürecinde Kadro Dergisi’nin kritik bir rolü bulunmaktadır. İki dünya savaşı arası süreçte dergi, Kemalizmin başta dış politika olmak üzere ekonomi ve toplumsal politikalarda bağımsız ve özgün bir teori olabilmesinin yollarını aramıştır. Bu süreç dergiyi, kapitalizmi temsil eden Batılı devletler ve sosyalizmi temsil eden SSCB’den bağımsız bir arayışa doğru sürüklemiştir. 1930’lu yıllarda “Üçüncü Yol” olarak tarif edilen ve dönemin acil ihtiyaçlarına çözüm olmaya çalışan yeni yönelim Kemalizmin 1930’lu yıllarda “devletçi”, “otoriter” ancak ekonomide yüzü sosyalizme dönük bir modelin içine yerleşmesini sağlamıştır. Kadro’nun dönemin iktidarının gölgesi altında ortaya koyduğu bu ilkelerin devletçi ve otoriter yönü Kemalizmin ilgili dönemde Kıta Avrupası’nda yükselen faşizmle benzerlik kurulmasını sağlamıştır. Derginin politik yönelimdeki devletçi yöne karşılık olarak ekonomide 1930’lu yılların ruhunu yansıtan ve üstü örtülü bir sosyalist ekonomi öneren Kadro, iktidar içinde Celal Bayar ile İsmet İnönü arasında yaşanan mücadelenin tarafı haline gelecek ve Atatürk’ün kısa vadeli tercihlerinde mağlup olacaktır. Kadro’nun bizzat Atatürk tarafından kapatılması dergi ile Atatürk arasındaki görüş farklılığı olarak yorumlanmıştır. Bu çalışma Atatürk ile Kadro arasındaki ilişkilerin yapılan genel yorumlara uygun olup olmadığını mevcut bulgular ışığında tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.

Abstract

pratikten teoriye doğru dönüştürülmesi sürecinde Kadro Dergisi’nin kritik bir rolü bulunmaktadır. İki dünya savaşı arası süreçte dergi, Kemalizmin başta dış politika olmak üzere ekonomi ve toplumsal politikalarda bağımsız ve özgün bir teori olabilmesinin yollarını aramıştır. Bu süreç dergiyi, kapitalizmi temsil eden Batılı devletler ve sosyalizmi temsil eden SSCB’den bağımsız bir arayışa doğru sürüklemiştir. 1930’lu yıllarda “Üçüncü Yol” olarak tarif edilen ve dönemin acil ihtiyaçlarına çözüm olmaya çalışan yeni yönelim Kemalizmin 1930’lu yıllarda “devletçi”, “otoriter” ancak ekonomide yüzü sosyalizme dönük bir modelin içine yerleşmesini sağlamıştır. Kadro’nun dönemin iktidarının gölgesi altında ortaya koyduğu bu ilkelerin devletçi ve otoriter yönü Kemalizmin ilgili dönemde Kıta Avrupası’nda yükselen faşizmle benzerlik kurulmasını sağlamıştır. Derginin politik yönelimdeki devletçi yöne karşılık olarak ekonomide 1930’lu yılların ruhunu yansıtan ve üstü örtülü bir sosyalist ekonomi öneren Kadro, iktidar içinde Celal Bayar ile İsmet İnönü arasında yaşanan mücadelenin tarafı haline gelecek ve Atatürk’ün kısa vadeli tercihlerinde mağlup olacaktır. Kadro’nun bizzat Atatürk tarafından kapatılması dergi ile Atatürk arasındaki görüş farklılığı olarak yorumlanmıştır. Bu çalışma Atatürk ile Kadro arasındaki ilişkilerin yapılan genel yorumlara uygun olup olmadığını mevcut bulgular ışığında tartışmaya açmayı amaçlamaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ATAGENÇ, İ. Ö. (2020). Kemalizmi Teorileştirme Sürecinde Kadro Dergisi’nin Rolü. Turkish Studies - Social Sciences, Cilt: 15 - Sayı: 1, 83–99. https://ajindex.com/articles/152636

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (22)

  1. A. Cevat (Emre). “Kemalizm ve Demokrasi.” Muhit, S. 30, Nisan 1931, 1-3’ten aktaran Halıcı, Ş., M. Burgaç (2016). Altı Ok (1919-1938). İstanbul: Kaynak Yayınları. 262-265.
  2. Adanır, F. (2001). Kemalist Authoritarianism and Fascist Trends in Turkey During Inter-War Period. (ed.) S. U. Larsen. Fascism Outside Europe: The European Impulse Against Domestic Conditions in the Diffusion of Global Fascism. (ed.). S. U. Larsen. New York: Columbia University Press. 313-361. https://doi.org/10.1111/1469-8219.00107
  3. Akçura, Y. (2013). Türkçülüğün Tarihi. (ed.) S. Perinçek. İstanbul:
  4. Kaynak Yayınları.
  5. Akçura, Y. (2015). Üç Tarz-ı Siyaset. (ed.) E. Kılınç. İstanbul:
  6. Ötüken Neşriyat. Akşin, S. (2002). “Atatürkçülük İdeolojisinin Billurlaşma Süreci.” Cumhuriyet Döneminde Siyasal Düşünce ve Modernleşme. (der.) A. A. Dikmen. Ankara: İmaj Yayıncılık. 495-507.
  7. Atay, F. R. (1935). “Davamız.” Ulus, 19 Mayıs 1935’ten aktaran Halıcı, Ş., M. Burgaç (2016). Altı Ok (1919-1938). İstanbul: Kaynak Yayınları. 278-279.
  8. Aydemir. Ş. S. (1933). “Beynelmilel Fikir Hareketleri Arasında Türk Nasyonalizmi II. FAŞİZM.” Kadro, 2(18): 8-12.
  9. Aydemir. Ş. S. (1933). “Beynelmilel Fikir Hareketleri Arasında Türk Nasyonalizmi III. Türk Nasyonalizmi.” Kadro, 2(21): 9. Aydemir, Ş. S. (1968). İnkılap ve Kadro. Ankara:
  10. Bilgi Yayınevi.
  11. Aykut, Ş. (2008). Kamâlizm (CHP Programının İzahı). 2. Baskı. İstanbul: Kaynak Yayınları. B. Asaf (Belge) (1930). “Fırka İdeolojisi.” İnkılap, 28 Eylül 1930’dan aktaran Halıcı, Ş., M. Burgaç (2016). Altı Ok (1919-1938). İstanbul: Kaynak Yayınları. 255-256.
  12. Başar, A. H. (1937). “Atatürk’ün İdeolojisi.” Cumhuriyet, 7 Kasım 1937’den aktaran Halıcı, Ş., M. Burgaç (2016). Altı Ok (1919-1938). İstanbul: Kaynak Yayınları. 300-303.
  13. Başkaya, F. (2009). Devletçilikten 24 Ocak Kararlarına: Türkiye Ekonomisinde İki Bunalım Dönemi. Ankara:
  14. Özgür Üniversite Kitaplığı. Belge, B. A. (1934). “1933-1934 Bir Yılbaşı Bilançosu.” Kadro, 3(25): 24-30.
  15. Berkes, N. (2013). Türkiye İktisat Tarihi. İstanbul:
  16. Yapı Kredi Yayınları.
  17. Boratav, K. (2006). Türkiye’de Devletçilik. Ankara:
  18. İmge Yayınları.
  19. Bozdağ, İ. (2000). Devlet Kavgası. İstanbul:
  20. Tekin Yayınevi.
  21. Bozkurt, M. E. (1935). “Kamâlizmin İdeolojisi.” Tan, 27-28 Mayıs 1935’ten aktaran Halıcı, Ş., M. Burgaç (2016). Altı Ok (1919-1938). İstanbul: Kaynak Yayınları. 280-281.
  22. Bulut, M. (2003). “1929 Dünya Ekonomik Buhranı ve Türkiye’de Devletçiliğe Geçiş.” Bilig, 4: 77- 101. Çavdar, T. (2003). Türkiye Ekonomisinin Tarihi 1900-1960. Ankara: İmge Yayınları. De