KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 7 Sayı: 1

Hemşirelerin Maneviyatları ile Merhamet Yorgunlukları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

The Examination of the Relationship Between Nurses' Spirituality and Compassion Fatigue

Esma Çelik(AMASYA ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ)0009-0009-2440-6076
Aslı Kurtgöz(Amasya Üniversitesi)0000-0001-5903-9389
Sayfa
—
Yayın Tarihi
2026-05-20
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Hemşirelerin Çalışan Maneviyatı Ölçeği toplam puan ortalaması 87.35±14.15, Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği toplam puan ortalaması ise 57.99±22.32 olarak saptanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Amaç: Bu çalışma hemşirelerin maneviyat düzeyleri ile merhamet yorgunluğu arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yürütülmüştür.
📊
Temel Bulgular & Veri:Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-ilişki arayıcı tipteki bu araştırma, 02.05.2025- 01.08.2025 tarihleri arasında yürütülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Hemşirelerin Çalışan Maneviyatı Ölçeği toplam puan ortalaması 87.35±14.15, Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği toplam puan ortalaması ise 57.99±22.32 olarak saptanmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Hemşireler · Maneviyat · Merhamet yorgunluğu

Özet

Amaç: Bu çalışma hemşirelerin maneviyat düzeyleri ile merhamet yorgunluğu arasındaki ilişkiyi belirlemek amacıyla yürütülmüştür. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-ilişki arayıcı tipteki bu araştırma, 02.05.2025- 01.08.2025 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırma, bir eğitim ve araştırma hastanesinde görev yapan 211 hemşirenin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Veriler hemşireleri tanıtıcı bilgi formu, Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği ve Çalışan Maneviyatı Ölçeği kullanılarak yüz yüze toplanmıştır. Bulgular: Hemşirelerin Çalışan Maneviyatı Ölçeği toplam puan ortalaması 87.35±14.15, Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği toplam puan ortalaması ise 57.99±22.32 olarak saptanmıştır. Erkek hemşirelerin kadın hemşirelere göre maneviyat düzeylerinin anlamlı olarak yüksek olduğu belirlenmiştir (p= .030). Ayrıca mesleğini sevmeyen (p= .001), mesleğini bırakmayı düşünen veya bu konuda kararsız (p= .001) olan hemşirelerin merhamet yorgunluğu düzeylerinin daha yüksek olduğu gözlenmiştir. Çalışan Maneviyatı Ölçeği ve Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği toplam puanları arasında herhangi bir ilişki saptanmamıştır (p= .945; r= .00). Sonuç: Maneviyat ile merhamet yorgunluğu arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır. Mesleğini sevmeyen, mesleğini bırakmayı düşünen veya bu konuda kararsız olan hemşirelerde merhamet yorgunluğu daha yüksek gözlenmiştir. Bu doğrultuda, mesleğini sevmeyen veya mesleği bırakmayı düşünen hemşireler için destek ve yönlendirme programları geliştirilmesi önerilmektedir.

Abstract

Objective: This study was conducted to determine the relationship between nurses' spirituality levels and compassion fatigue. Materials and Methods: This descriptive- correlational study was conducted between May 2, 2025, and August 1, 2025. The study was conducted with the participation of 211 nurses working in a training and research hospital. Data were collected face-to-face using a nurse identification form, the Compassion Fatigue Short Scale, and the Employee Spirituality Scale. Results: Nurses' mean total score on the Employee Spirituality Scale was 87.35±14.15, while the mean total score on the Compassion Fatigue Short Scale was 57.99±22.32. Male nurses were found to have significantly higher spirituality levels than female nurses (p= .030). Furthermore, nurses who did not enjoy their profession (p = .001), who were considering leaving their profession, or who were undecided about it (p = .001) were observed to have higher levels of compassion fatigue. No relationship was found between the total scores of the Employee Spirituality Scale and the Compassion Fatigue Short Scale (p= .945; r= .00). Conclusion: No significant relationship was found between spirituality and compassion fatigue. Higher levels of compassion fatigue were observed in nurses who disliked their profession, were considering leaving their profession, or were undecided about it. In line with this, it is recommended that support and guidance programmes are developed for nurses who are dissatisfied with their profession or considering leaving it.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çelik, E., Kurtgöz, A. (2026). Hemşirelerin Maneviyatları ile Merhamet Yorgunlukları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, Cilt: 7 Sayı: 1. https://doi.org/10.59244/ktokusbd.1817574

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (36)

  1. Adams, R. E., Boscarino, J. A., & Figley, C. R. (2006). Compassion fatigue and psychological distress among social workers: a validation study. The American Journal of Orthopsychiatry, 76(1), 103–108. https://doi.org/10.1037/0002-9432.76.1.103 Adanır, A., & Özden, D. (2024). Onkoloji palyatif bakım kliniklerinde çalışan hemşirelerin merhamet yorgunluğu, merhamet memnuniyeti ve stresle başa çıkma tarzlarının değerlendirilmesi. Hemşirelik Bilimi Dergisi, 7(2), 185-197. https://doi.org/10.54189/hbd.1368470
  2. Aktaş, B., Karakulak, A., Yıldırım, J. G., & Yılmaz, M. (2025). Hemşirelerde merhamet yorgunluğu ve tükenmişlik düzeyi. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 10(3), 453-458. https://doi.org/10.61399/ikcusbfd.1608422
  3. Apak, H. (2025). Adaptation of the Employee Spirituality Scale into Turkish: A study on healthcare workers. Spiritual Psychology and Counseling, 10(1), 7-17. https://doi.org/10.37898/spiritualpc.1407910
  4. Ariapooran, S., & Abdolmaleki, B. (2023). Compassion fatigue in nurses: The role of spiritual well-being, emotion regulation and time perspective. Iranian Journal of Nursing and Midwifery Research, 28(2), 150–154. https://doi.org/10.4103/ijnmr.ijnmr_293_21
  5. Arslan, S. & Avcı, S. (2024). Hemşirelikte maneviyat ve manevi bakım. Genel Sağlık Bilimleri Dergisi, 6(1), 182-193. https://doi.org/10.51123/jgehes.2024.121
  6. Bakan, A. B., Kılıç, D., Aslan, G., & Uçar, F. (2020). Onkoloji birimleri ve yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelerde etik duyarlılık ve merhamet yorgunluğu arasındaki ilişkinin incelenmesi. Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(1), 20-29. https://izlik.org/JA57KC56RX
  7. Baysal, E., Demirkol, H., Erol, A., Kaçmaz, E. D., Duka, B., Agolli, B., Stievano, A., & Notarnicola, I. (2024). Nurses' perceptions of spirituality and spiritual care and ınfluencing factors in Türkiye, Italy, and Albania: A multicultural study. Healthcare, 12(14), 1-15. https://doi.org/10.3390/healthcare12141391
  8. Cao, X., & Chen, L. (2021). The impact of resilience on turnover intention in dialysis nurses: The mediating effects of work engagement and compassion fatigue. Japan Journal of Nursing Science, e12414. https://doi.org/10.1111/jjns.12414
  9. Chu L. C. (2021). The influence of compassion fatigue on job performance and organizational citizenship behaviors: The moderating effect of person-job fit. Journal of Nursing Scholarship, 53(4), 500–510. https://doi.org/10.1111/jnu.12644
  10. Coetzee, S. K., & Klopper, H. C. (2010). Compassion fatigue within nursing practice: a concept analysis. Nursing & Health Sciences, 12(2), 235–243. https://doi.org/10.1111/j.1442-2018.2010.00526.x
  11. Cohen, J. (1992). A power primer. Psychological Bulletin, 112(1), 155-159. https://doi.org/10.1037/0033-2909.112.1.155 Çınarlı, T. (2023). Merhamet yorgunluğu (Z. Koç, Ed.). Hemşirelik Bakımı ve Profesyonellikle ile İlişkili Kavramlar. Ankara, Nobel Akademik Yayıncılık.
  12. De Diego-Cordero, R., Iglesias-Romo, M., Badanta, B., Lucchetti, G., & Vega-Escaño, J. (2022). Burnout and spirituality among nurses: A scoping review. Explore (N.Y.), 18(5), 612–620. https://doi.org/10.1016/j.explore.2021.08.001
  13. Dikmen, Y., & Aydın, Y. (2016). Hemşirelerde merhamet yorgunluğu: Ne? Nasıl? Ne yapmalı?. Journal of Human Rhythm, 2(1).
  14. Dinç, S., & Ekinci, M. (2019). Merhamet Yorgunluğu Kısa Ölçeği’nin Türkçeye uyarlanması, geçerlilik ve güvenirliği. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 11(1), 192-202. https://doi.org/10.18863/pgy.590616
  15. Dündar, M., & Aslan, H. (2022). Association between nurses' spirituality and frequency of spiritual therapeutic care in Turkey. Journal of Religion and Health, 61(3), 1922–1935. https://doi.org/10.1007/s10943-022-01499-4
  16. Fadıloğlu, Ç., & Ateş, M. (2017). Palyatif bakımda çok boyutlu hasta değerlendirmesi (Y. Yıldırım, Ç. Fadıloğlu, Ed.). Palyatif Bakım Semptom Yönetimi ve Yaşam Sonu Bakım. Ankara, Nobel Tıp Kitapevleri.
  17. Figley C. R. (2002). Compassion fatigue: psychotherapists' chronic lack of self care. Journal of Clinical Psychology, 58(11), 1433–1441. https://doi.org/10.1002/jclp.10090
  18. Harris, C., & Griffin, M. T. (2015). Nursing on empty: Compassion fatigue signs, symptoms, and system interventions. Journal of Christian Nursing, 32(2), 80–87. https://doi.org/10.1097/CNJ.0000000000000155
  19. Karabuga Yakar, H., Oguz, S., Bulut, B., Kapusuz, C., Abi, P., & Yavuz, R. (2023). Compassion fatigue in nurses caring for chronic diseases. International Journal of Occupational Safety and Ergonomics, 29(1), 109–114. https://doi.org/10.1080/10803548.2021.2025314
  20. Karaca, T., & Aydin Ozkan, S. (2025). Moral sensitivity, spiritual care perception, and compassion fatigue of nurses caring for earthquake victims. International Nursing Review, 72(2), e13066. https://doi.org/10.1111/inr.13066 Kim, H. S., & Yeom, H. A. (2018). The association between spiritual well-being and burnout in intensive care unit nurses: A descriptive study. Intensive & Critical Care Nursing, 46, 92–97. https://doi.org/10.1016/j.iccn.2017.11.005
  21. Koç, Z. (2023). Spiritüalite (Z. Koç, Ed.). Hemşirelik Bakımı ve Profesyonellikle ile İlişkili Kavramlar. Ankara, Nobel Akademik Yayıncılık.
  22. Korkut Bayındır, S., & Biçer, S. (2019). Holistik hemşirelik bakımı. İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi, 4(1), 25–29.
  23. Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607–610. https://doi.org/10.1177/001316447003000308
  24. Labrague, L. J., McEnroe-Petitte, D. M., Achaso, R. H., Jr, Cachero, G. S., & Mohammad, M. R. (2016). Filipino nurses' spirituality and provision of spiritual nursing care. Clinical Nursing Research, 25(6), 607–625. https://doi.org/10.1177/1054773815590966
  25. Murphy, J. M., Chin, E. D., Westlake, C. A., Asselin, M., & Brisbois, M. D. (2021). Pediatric hematology/oncology nurse spirituality, stress, coping, spiritual well-being, and intent to leave: A mixed-method study. Journal of Pediatric Oncology Nursing, 38(6), 349–363. https://doi.org/10.1177/10434542211011061
  26. Noor, A. M., Suryana, D., Kamarudin, E. M. E., Naidu, N. B. M., Kamsani, S. R., & Govindasamy, P. (2025). Compassion fatigue in helping professions: a scoping literature review. BMC Psychology, 13(1), 349. https://doi.org/10.1186/s40359-024-01869-5
  27. Pehlivan, T., & Güner, P. (2018). Merhamet yorgunluğu: Bilinenler, bilinmeyenler. Psikiyatri Hemşireliği Dergisi, 9(2), 129-134. https://doi.org/10.14744/phd.2017.25582
  28. Peters E. (2018). Compassion fatigue in nursing: A concept analysis. Nursing Forum, 53(4), 466–480. https://doi.org/10.1111/nuf.12274
  29. Polat, H., Turan, G. B., & Tan, M. (2020). Determination of the relationship of the spiritual orientation of nurses with compassion fatigue, burnout, and compassion satisfaction. Perspectives in Psychiatric Care, 56(4), 920–925. https://doi.org/10.1111/ppc.12513
  30. Subih, M., Salem, H., & Al Omari, D. (2023). Evaluation of compassion fatigue and compassion satisfaction among emergency nurses in Jordan: A cross-sectional study. International Emergency Nursing, 66, 101232. https://doi.org/10.1016/j.ienj.2022.101232
  31. Tural Büyük, E., & Baltacı, N. (2021). The relationship between the compassion of nurses and their levels of job satisfaction. Turkiye Klinikleri Journal of Nursing Sciences, 13(1), 36–43. https://doi.org/10.5336/nurses.2020-76334
  32. Wnuk, M. (2022). The Employee Spirituality Scale as a measure of employees’ spirituality. Religions, 13 (1). https://doi.org/10.3390/rel13010072
  33. Xie, W., Chen, L., Feng, F., Okoli, C. T. C., Tang, P., Zeng, L., Jin, M., Zhang, Y., & Wang, J. (2021). The prevalence of compassion satisfaction and compassion fatigue among nurses: A systematic review and meta-analysis. International Journal of Nursing Studies, 120, 103973. https://doi.org/10.1016/j.ijnurstu.2021.103973
  34. Yildirim, J. G., & Ertem, M. (2022). Professional quality of life and perceptions of spirituality and spiritual care among nurses: Relationship and affecting factors. Perspectives in Psychiatric Care, 58(2), 438–447. https://doi.org/10.1111/ppc.12794
  35. Zhai, S., Liu, Q., Dai, C., Lu, Y., Zhang, H., Liu, J., & Chen, C. (2025). Compassion fatigue, psychological resilience, moral sensitivity, and humanistic caring ability in clinical nurses: a structural equation model. BMC Nursing, 24, 776. https://doi.org/10.1186/s12912-025-03351-y
  36. Zhang, Y. Y., Zhang, C., Han, X. R., Li, W., & Wang, Y. L. (2018). Determinants of compassion satisfaction, compassion fatigue and burn out in nursing: A correlative meta-analysis. Medicine, 97(26), e11086. https://doi.org/10.1097/MD.0000000000011086