Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightÇalışma, akademisyenler, bilim iletişimcileri ve politika aktörlerinin çağdaş bilim insanlarının medyatikleşmiş kimliklerini anlamaları ve değerlendirmeleri için yararlı bir analitik bakış açısı sunmaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, bilim insanlarının medyatikleşen bir toplumda nasıl görünürlük kazandıklarını çeşitli yollarla tanımlayan kavramsal bir model önermektedir. Medyatikleşme teorisi ve şöhret kültürü üzerine yapılan çalışmalardan yola çıkan model, bilim insanlarının isteksiz katılımcılardan bilinçli iletişimcilere ve kamuoyunda tanınan kişilere kadar farklı görünürlük yörüngelerinde nasıl ilerlediklerini açıklamaya çalışmaktadır. Model, benimseyenler (adapters), uyarlayıcılar (adopters) ve bağlantılılar (affiliates) gibi önceki tipolojileri temel almakta ve bunları şöhret kültürü perspektifinden genişletmektedir. Katılım stratejileri, medya mantığına uyumları ve farklı görünürlük yörüngeleri boyunca hareketleri temel alınarak sekiz bilim insanı tipi tanımlanmıştır. Her tipoloji, belirleyici özellikleri, motivasyonları ve iletişim davranışları üzerinden tartışılmıştır. Bu yörünge temelli çerçeve, medyatikleşme yoluyla bilim alanını etkileyen sürekli değişen medya ortamına bilim insanlarının tepki vermesini sağlayan kişisel ve kurumsal güçleri ve faktörleri entegre ederek, kamu yaşamında bilimin ve bilim insanlarının rolüne ilişkin tartışmalara katkıda bulunmaktadır. Çalışma, akademisyenler, bilim iletişimcileri ve politika aktörlerinin çağdaş bilim insanlarının medyatikleşmiş kimliklerini anlamaları ve değerlendirmeleri için yararlı bir analitik bakış açısı sunmaktadır.
Abstract
This study proposes a conceptual model that maps the diverse pathways through which scientists gain visibility in a mediatised society. Based on mediatisation theory and celebrity studies, the model explains how scientists move along visibility trajectories from reluctant participants to intentional communicators and public figures. The model is grounded in previous typologies such as adapters, adopters, and affiliates and extends them through the lens of celebrity culture. Eight scientist types based on their engagement strategies and alignment with media logic and their movement through different visibility trajectories were elaborated. Each typology is discussed through its defining characteristics, motivations, and communicative behaviours. This trajectory-based framework contributes to debates on the role of science and scientists in public life by integrating personal and institutional factors that shape scientists’ responses to the changing, mediatised media environment. The study provides a useful analytical lens for scholars, science communicators, and policy actors to understand and evaluate the mediatised identities of contemporary scientists.