Dergiler / DSİ Teknik Bülteni / 2018 / Sayı: 129

KENTLEŞMENİN YERALTISUYU BESLENİMİNE ETKİLERİ VE TÜRKİYE’DE KENTLEŞME-YERALTISUYU İLİŞKİSİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

AN OVERVIEW TO THE IMPACTS OF URBANISATION ON GROUNDWATER RECHARGE AND RELATION OF URBANISATION-GROUNDWATER RESOURCES IN TURKEY

Sayfa
1–14
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu farklı davranışlar kentsel alanda farklı ve karmaşık etkilerin doğal bir sonucudur.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Çatılar, beton ve asfalt yollar, kaldırımlar, otoparklar, spor alanları gibi su geçirmez alanlar kentsel alanlarda yeraltısularının beslenimini azaltmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Dünyadaki çeşitli büyük şehirlerde yürütülen bazı çalışmalar, kentleşmeyle birlikte yeraltısuyu besleniminin artışına ve bu nedenle yeraltısuyu seviyesinin yükselmesine işaret etmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu farklı davranışlar kentsel alanda farklı ve karmaşık etkilerin doğal bir sonucudur.
🔬Tür:Deneysel Tarla Denemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Çatılar, beton ve asfalt yollar, kaldırımlar, otoparklar, spor alanları gibi su geçirmez alanlar kentsel alanlarda yeraltısularının beslenimini azaltmaktadır. Bunun tersine, içme suyu boruları, sulanan parklar ve atık su şebekelerinden sızan sular yeraltısuyunu yapay olarak beslemektedir. Dünyadaki çeşitli büyük şehirlerde yürütülen bazı çalışmalar, kentleşmeyle birlikte yeraltısuyu besleniminin artışına ve bu nedenle yeraltısuyu seviyesinin yükselmesine işaret etmektedir. Ancak kentleşmenin belirgin etkisi, kentsel alanlarda arazi örtüsü ve arazi kullanımı ile karmaşık su ve atık su şebekelerinin doğal yeraltısuyu beslenimi ve dolaşımını bozmasıdır. Ayrıca, atık su altyapılarından ve diğer kirleticilerden kaynaklanan sızıntılar nedeniyle kirlilik kaçınılmazdır. Bu nedenle, kentsel alanlarda beslenmenin artışı bir avantaj olarak değerlendirilmemelidir. Türkiye'de, Ankara gibi birçok büyükşehir, kısmen veya tamamen yüksek verimli yeraltısuyu kütleleri üzerindedir. Türkiye'de yüksek verimli akiferler üzerinde tamamen ya da kısmen yerleşen büyük şehirlerdeki nüfusun toplam nüfusa oranı % 60'ın üzerindedir. Ülkemizin toplam yeraltısuyu potansiyelinin % 75-80’i kentsel alanlardaki veya kentlerle ilişkili akiferlerde bulunmaktadır. Başkent Ankara’da içmesuyu ihtiyacı 35-40 yıldır büyük oranda barajlardan temin edilmekte, kentsel alanlarda bulunan belediye kuyuları sadece şiddetli kurak mevsimlerde kullanılmaktadır. 1970'lerden sonra kent içinde bulunan yüksek verimli alüvyon akiferinden toplam çekimin azaltılmasına rağmen, bölgesel ölçekte yeraltı su seviyeleri yükselmemiştir. Çeşitli bölgelerde bulunan kuyulardan bazılarında “dalgalı bir yükselme”, bazılarında düşme” ve bazılarında ise “yatay seyir” şeklinde üç ana eğilim gözlenmektedir. Bu farklı davranışlar kentsel alanda farklı ve karmaşık etkilerin doğal bir sonucudur.

Abstract

Impervious lands such as roofs, concrete and asphalt roads, pavements, car parks, sport fields reduce groundwater recharge in the urban areas. On the contrary, leaks from drinking water pipes, irrigated parks and wastewater networks create artificial recharge of groundwater. Some studies carried out in various large cities in the world indicate increase of total recharge of groundwater due to urbanization. It is clear that changes of land use and land cover and complex water infrastructure confuse natural groundwater flow and recharge conditions in urban areas. Additionally, groundwater pollution is inevitable due to the leaks from wastewater infrastructures and other pollutants. Therefore, increased recharge into groundwater in urban areas should not be considered as an advantage. Many large cities in Turkey, such as Ankara, are partly or completely located over the high productive groundwater resources. The rate of the total population of the large cities overlying the aquifers completely or partially is over 60 % in Turkey. Large amount of the total groundwater potential (around 75-80%) is located in the urban aquifers or urban related aquifers. Ankara has supplied the needed water from various reservoirs for 35-40 years. The municipal wells located in the urban areas are used only during the severe dry seasons. Although the reduction of total exploitation from the high productive alluvium aquifer after 1970s, groundwater levels have not increased in regional scale. Fluctuated increase, horizontal and decline trend in the various regions have been observed. These are the result of the various effects in urban areas.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

APAYDIN, A. (2018). KENTLEŞMENİN YERALTISUYU BESLENİMİNE ETKİLERİ VE TÜRKİYE’DE KENTLEŞME-YERALTISUYU İLİŞKİSİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME. DSİ Teknik Bülteni, Sayı: 129, 1–14. https://ajindex.com/articles/150087

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (2)

  1. Allison GB, Hughes MW, 1983, “The use of natural tracers as indicators of soil-water movement in a temperate semi-arid region”, Journal of Hydrology 60: 157–173 [2] Allison GB, Stone WJ, Hughes MW, 1985, “Recharge in karst and dune elements of a semi-arid landscape as indicated by natural isotopes and chloride”. Journal of Hydrology 76: 1–26, 1985 [3] Allison GB, Gee GW, Tyler SW, 1994, “Vadose-zone techniques for estimating groundwater recharge in arid and semiarid regions”. Soil Sci Soc Am J 58:6–14 [4] Apaydın, A., Aktaş, E.D. 2012, Kentleşmenin Yeraltısuyu Beslenmesine Etkileri ve Türkiye’deki Duruma Genel Bir Bakış, 65. Türkiye Jeoloji Kurultayı Bildiri Özleri kitabı, 256-257, 2-6
  2. Nisan, Ankara. [5] Baba, A, Yazdanı H, 2017, Effect of Urbanization on groundwater resources of İzmir city, 4th International Water Congress, 2-4 November, 2017, p.107-117 [6] Baba, A, Yazdanı H, 2019, Kentleşmenin yeraltısuyu kaynakları üzerine etkisi: Örnek çalışma, Bayraklı (İzmir), 72. Türkiye Jeoloji Kurultayı Bildiri Özleri ve Tam metin kitabı, 701-704 [7] Bredenkamp DB, Botha LJ, Van Tonder GJ, Van Rensburg HJ, Manual on quantitative estimation of groundwater recharge and aquifer storativity. Rep TT 73/95. Water Research Commission, Pretoria, 419 pp, 1996 [8] Craig E, Anderson MP, 1979, “The effects of urbanisation on ground-water quality: A case study”, Ground Water, Vol:17, No:5, 456-462 [9] DSI,1979, Hydrogeological Investigation Report of hatip Plain (ın Turkish), General Directorate of State Hdraulic Works (DSI), Geotecnical Services and Groundwater Division, Ankara, 45 pp [10] Flint AL, Flint LE, Kwicklis EM, Fabryka-Martin JM, Bodvarsson GS, 2000, “Estimating recharge at Yucca Mountain, Nevada, USA: comparison of methods”, Hydrogeology Journal 10: 180–204 [11] Foster SSD, 1997, Lawrence AR. & Morris BL, Groundwater in urban development: assessing management needs and formlating policy strategies. World Bank Technical Paper 390 [12] Foster SSD & Chilton PJ, 1998, As the land so the water: the effects of agricultural cultivation on groundwater. In Agricultural threats to groundwater quality (ed. L. Candela & A. Aureli), pp. 15–43. Paris: UNESCO [13] Gee GW & Hillel D, “Groundwater recharge in arid regions: review and critique of estimation methods”, Hydrol Process 2:255–266, 1988 [14] HAQUE SJ, ONODERA S, SHİMİZU Y, 2013, “AN OVERVİEW OF THE EFFECTS OF URBANİZATİON ON THE QUANTİTY AND QUALİTY OF GROUNDWATER İN SOUTH ASİAN MEGACİTİES”, LİMNOLOGY, VOLUME 14, IS