Dergiler / İmgelem / 2026 / Sayı: Yeni Medya Çalışmaları Özel Sayı

Türk Youtube Kullanıcılarının Göç ve Göçmen Sorunlarına Verdikleri Tepkiler Üzerine Bir Araştırma

A Study on the Reactions of Turkish YouTube Users to Migration and Migrant Issues

Sayfa
597–626
Yayın Tarihi
2025-09-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen bulgulara göre, yorumların büyük çoğunluğu (%69) açıkça göçmen karşıtı söylemler içermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, Türkiye'deki YouTube kullanıcılarının göç ve göçmenlik meselelerine dair söylemlerini analiz etmeyi amaçlamakta, böylece sosyal medyada üretilen ideolojik tutumları ve toplumsal algıları ortaya koymayı hedeflemektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Özellikle, Suriye iç savaşının ardından artan göç hareketlerinin ekonomik, kültürel ve güvenlik temelli etkilerinin dijital mecralarda nasıl dile getirildiği incelenmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen bulgulara göre, yorumların büyük çoğunluğu (%69) açıkça göçmen karşıtı söylemler içermektedir.
🔬Tür:Derleme
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Göç · Göçmen · Göç ve Göçmen Sorunu

Özet

Bu çalışma, Türkiye'deki YouTube kullanıcılarının göç ve göçmenlik meselelerine dair söylemlerini analiz etmeyi amaçlamakta, böylece sosyal medyada üretilen ideolojik tutumları ve toplumsal algıları ortaya koymayı hedeflemektedir. Özellikle, Suriye iç savaşının ardından artan göç hareketlerinin ekonomik, kültürel ve güvenlik temelli etkilerinin dijital mecralarda nasıl dile getirildiği incelenmektedir. Çalışmada, dört YouTube videosunun altına yapılan yorumlar MAXQDA yazılımı aracılığıyla tematik analiz yöntemiyle değerlendirilmiş, ardından belirlenen temaları en iyi yansıtan örnek yorumlar eleştirel söylem analizi yoluyla derinlemesine incelenmiştir. Bu yöntemsel yaklaşım, bireylerin göç olgusuna dair oluşturdukları anlam yapılarının yanı sıra kültürel ve kimlik temelli kaygılarını ve devlete ilişkin algılarını analiz etmeyi amaçlamaktadır. Elde edilen bulgulara göre, yorumların büyük çoğunluğu (%69) açıkça göçmen karşıtı söylemler içermektedir. En sık rastlanan temalar arasında göçün sosyo-ekonomik etkileri (%40,42), toplumsal eylem çağrıları ve geleceğe dair kaygılar (%37,29) ile güvenlik ve kültürel tehdit algısı (%30,50) öne çıkmaktadır. Göçmenler sıklıkla “istilacı”, “yük” veya “tehdit” olarak çerçevelenmekte, bu ifadeler milliyetçi ve muhafazakâr söylemlerle pekiştirilmektedir. Devlete ve siyasi otoriteye yönelik güvensizlik, toplumsal edilgenlik ve ulusal kimliğe yönelik tehdit algısı yorumlarda belirgin bir şekilde yer almaktadır. Öte yandan, göçmenlere insani ve empatik bir bakış açısı sunan söylemler yalnızca %1 oranında yer bulmakta ve baskın anlatı karşısında azınlıkta kalmaktadır. Bu bulgular, sosyal medyada göçmen karşıtı söylemlerin yaygınlığını ve bunun toplumsal kutuplaşmayı derinleştirme potansiyelini gözler önüne sermektedir.

Abstract

This study aims to analyze the discourses of YouTube users in Turkey regarding migration and immigrant issues, thereby revealing the ideological attitudes and societal perceptions propagated on social media. Specifically, it examines how the economic, cultural, and security-based impacts of increased migration flows following the Syrian civil war are articulated on digital platforms. In the study, comments posted beneath four YouTube videos were subjected to thematic analysis using the MAXQDA software, after which exemplary comments that best reflected the identified themes were evaluated in depth through critical discourse analysis. This methodological approach seeks to decipher the meaning structures individuals construct around migration, as well as their cultural and identity-related concerns and perceptions of the state. The findings indicate that the majority of comments (69%) contain explicitly anti-immigrant discourses. The most prevalent themes include the socio-economic effects of migration (40.42%), calls for collective action and anxieties about the future (37.29%), and perceived security and cultural threats (30.50%). Migrants are frequently framed as “invaders,” “burdens,” or “threats,” with these expressions reinforced by nationalist and conservative discourses. Distrust toward the state and political authority, societal passivity, and perceived threats to national identity emerge prominently in the comments. On the other hand, only 1% of the comments reflect a humanitarian and empathetic perspective toward migrants, yet these discourses remain marginalized against the dominant narrative. These findings underscore the prevalence of anti-immigration discourses on social media and its potential to deepen societal polarization.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Sağlık, C. (2025). Türk Youtube Kullanıcılarının Göç ve Göçmen Sorunlarına Verdikleri Tepkiler Üzerine Bir Araştırma. İmgelem, Sayı: Yeni Medya Çalışmaları Özel Sayı, 597–626. https://doi.org/10.53791/imgelem.1739017

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (30)

  1. Ablak, S. (2020). Attitudes of Secondary School Students Towards Refugee Students, International Journal of Psychology and Educational Studies, 7(3), 101-110. Doi: https://doi.org/10.17220/ijpes.2020.03.010
  2. Aktan, O. (2022). Attitudes, Social Acceptance, and Rejection Towards Refugee Students: The Case of Düzce Province, Turkey, FIRE: Forum for International Research in Education, 7(3), 54-67. Doi: https://doi.org/10.32865/fire202273263
  3. Almasri, S. (2023). Accessible vs Applicable Policies? A Discussion on Calculated Informality of Afghan Migrants in Turkey, Journal of Immigrant & Refugee Studies, 1-17. Doi: https://doi.org/10.1080/15562948.2023.2291490
  4. Altun, A. (2023). Göçmen Gençlik ve Suçluluk Arasındaki İlişkiye Teorik Bir Bakış, Premium e-Journal of Social Science (PEJOSS), 7(29 Ekim 100. Yıl Özel Sayısı), 109-116.
  5. Apap, J., Radjenovic, A. & Dobreva, A. (2019). The Migration İssue, Brussels: EPRS.
  6. Asbury-Kimmel, V. S. (2024). Narratives of Worth: Analyzing the Effects of Worthy and Anti-Immigrant Narratives on Immigration Attitudes, Journal of Ethnic and Migration Studies, 51(9), 2222-2241. Doi: https://doi.org/10.1080/1369183x.2024.2425214
  7. Aytaç, T. (2021). Türkiye’deki Suriyeli Çocukların Eğitim Sorunlarına Bir Bakış: Bir Meta-Analiz Çalışması, Milli Eğitim Dergisi, 50(1), 173-193.
  8. Bagavos, C. (2023). How Much Does Migration Affect Labor Supply in Europe? Methodological Insights and Contemporary Evidence from the European Union and Selected European Countries, International Migration Review, 57(3), 1132-1152. Doi: https://doi.org/10.1177/01979183221115148
  9. Bahcekapili, C., Cetin, B. (2015). The Impacts of Forced Migration on Regional Economies: The case of Syrian refugees in Turkey, International Business Research, 8(9), 1. Doi: https://doi.org/10.5539/ibr.v8n9p1
  10. Beck, U. (2009). Critical Theory of World Risk Society: A Cosmopolitan Vision, Constellations, 16(1), 3-22.
  11. Bimay, M. (2024). Misafirlikten Gönüllü Geri Dönüşe Suriyeliler: Zorunlu Göç Serüveninde Sona Doğru Mu?, Giresun Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 10(2), 234-259. Doi: https://doi.org/10.46849/guiibd.1478913
  12. Blinder, S., Jeannet, A.-M. (2017). The ‘illegal’ and the Skilled: Effects Of Media Portrayals on Perceptions of Immigrants in Britain, Journal of Ethnic and Migration Studies, 44(9), 1444-1462. Doi: https://doi.org/10.1080/1369183x.2017.1412253
  13. Braun, V., Clarke, V. (2006). Using Thematic Analysis in Psychology, Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101. Doi: https://doi.org/10.1191/1478088706qp063oa
  14. Cengiz, P. M., Eklund Karlsson, L. (2021). Portrayal of Immigrants in Danish Media—A Qualitative Content Analysis, Societies, 11(2), 45. Doi: https://doi.org/10.3390/soc11020045
  15. Coşkun, A., Ateş, H. (2023). Türkiye’de Göçmen Entegrasyonu: Zorlaştırıcılar, Kolaylaştırıcılar ve Öneriler, Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 10(2), 1332-1357. Doi: https://doi.org/10.30798/makuiibf.1220238
  16. Çankal, G., Koyuncu, A. (2025). Suriyeli Sığınmacıların Gönüllü Geri Dönüş Sürecinde Karar Alma Mekanizmaları, İmgelem, (16), 67-90. Doi: https://doi.org/10.53791/imgelem.1654212
  17. Danış, D. (2018). Türkiye'de Kent Mültecileri ve Misafirperverlik, TESEV İyi Yönetişim Tartışmaları.
  18. Danış, D., Dikmen, H. (2022). Türkiye’de Göçmen ve Mülteci Entegrasyonu: Politikalar, Uygulamalar ve Zorluklar, İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(Özel Sayı), 24-45. Doi: https://doi.org/10.46928/iticusbe.1106715
  19. Dhëmbo, E., Çaro, E. & Hoxha, J. (2021). “Our migrant” and “the other migrant”: Migration Discourse in the Albanian Media, 2015–2018, Humanit Soc Sci Commun 8, 317. Doi: https://doi.org/10.1057/s41599-021-00981-w
  20. Diker, N. P., Karan, O. (2021). Suriyeli Mültecilerin Karşılaştıkları Sosyal Dışlanma ve Geliştirdikleri Direniş Taktikleri: Ankara Örneği, Journal of Ankara Studies/Ankara Araştırmaları Dergisi, 9(2). Doi: https://doi.org/10.5505/jas.2021.44366
  21. Doğanay, Ü., Çoban Keneş, H. (2016). Yazılı Basında Suriyeli ‘Mülteciler’: Ayrımcı Söylemlerin Rasyonel ve Duygusal Gerekçelerinin İnşası, Mülkiye Dergisi, 40(1), 143-184.
  22. Eberl, J. M., Meltzer, C. E., Heidenreich, T. et al. (2018). The European Media Discourse on Immigration and Its Effects: A Literature Review, Annals of the International Communication Association, 42(3), 207-223. Doi: https://doi.org/10.1080/23808985.2018.1497452
  23. Ekici, H. (2019). Türk Toplumunda Suriyelilere Yönelik Algılanan Tehditler ve Çözüm Önerileri, Sosyal Politika Çalışmaları Dergisi, 19(44), 695-730. Doi: https://doi.org/10.21560/spcd.v19i49119.487325
  24. Ekici, H. (2025). Türkiye’de Yaşayan Suriyelilerin Geri Dönüş Niyetlerine Yön Veren Faktörler ve Değerlendirmeler, İmgelem, (16), 91-126. Doi: https://doi.org/10.53791/imgelem.1675055
  25. Erol, H., Yaylacı, F. G. (2022). Türkiye’deki Afgan Sığınmacılar ve Medya Temsilleri Bağlamında Görüşleri, Göç Dergisi, 9(2), 181-206. Doi: https://doi.org/10.33182/gd.v9i2.806
  26. Fairclough, N. (2004). Analysing Discourse: Textual Analysis for Social Research, London and New York: Routledge.
  27. Fröhlich, C. (2023). Migration As Crisis? German Migration Discourse at Critical Points of Nation-Building, American Behavioral Scientist, 69(6), 685-706. Doi: https://doi.org/10.1177/00027642231182886
  28. Gonzalez O’Brien, B., Hurst, E., Reedy, J. et al. (2019). Framing Refuge: Media, Framing, and Sanctuary Cities, Mass Communication and Society, 22(6), 756-778. Doi: https://doi.org/10.1080/15205436.2019.1685106
  29. Göç İdaresi Başkanlığı (2025). Yıllara Göre Geçici Koruma Kapsamındaki Suriyeliler. https://www.goc.gov.tr/gecici-koruma5638 (Access: 06.06.2025).
  30. Guzhev, M. S., Semenova, M. S. (2021). Immigration Problem in the Setting Up of Political Forces in Germany and France, DEMIS, Demographic research, 1(1), 106-115. Doi: https://doi.org/10.19181/demis.2021.1.1.12