Dergiler / Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi / 2026 / Cilt: 6 Sayı: 2

GELİŞMEKTE OLAN EKONOMİLERDE FİNANSALLAŞMA: TÜRKİYE’DE GYO ÖRNEĞİ

Kurtar Tanyılmaz(MARMARA ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-2915-3521
Altan Alaybeyoğlu(HALİÇ ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-6309-0697
Sayfa
265–278
Yayın Tarihi
2021-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmanın temel önermesi bu yönelişin ardında Türkiye ekonomisinin dünya pazarıyla artan bütünleşmesinin bağımlı niteliği nedeniyle ortaya çıkan kur riski ve artan finansman maliyetleri ile baş etme çabasının yattığıdır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sadece gelişmiş değil, Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomilerde (GOE) de uzunca bir süredir inşaat ve gayrimenkul sektörlerinin ekonomideki ağırlığı artmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Özellikle 2000’li yıllardan itibaren GOE’ye yönelen kısa vadeli yabancı sermaye akımları sonucunda artan arsa ve konut fiyatları ile birlikte inşaat sektörünün finans kesimi ile ilişkileri daha iç içe geçmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmanın temel önermesi bu yönelişin ardında Türkiye ekonomisinin dünya pazarıyla artan bütünleşmesinin bağımlı niteliği nedeniyle ortaya çıkan kur riski ve artan finansman maliyetleri ile baş etme çabasının yattığıdır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2000 Verileri
⚙️Değişkenler:Finansallaşma · inşaat ve gayrimenkul yatırımları · Türkiye ekonomisi

Özet

Sadece gelişmiş değil, Türkiye gibi gelişmekte olan ekonomilerde (GOE) de uzunca bir süredir inşaat ve gayrimenkul sektörlerinin ekonomideki ağırlığı artmaktadır. Özellikle 2000’li yıllardan itibaren GOE’ye yönelen kısa vadeli yabancı sermaye akımları sonucunda artan arsa ve konut fiyatları ile birlikte inşaat sektörünün finans kesimi ile ilişkileri daha iç içe geçmiştir. Bu süreçte bir dizi finans dışı şirket (FDŞ) de bu sektörlere yatırım yapmıştır. Bu çalışmada temel amaç Türkiye’de çeşitli sermaye gruplarının ve FDŞ’nin Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) biçiminde bu alana nasıl ve neden yöneldiklerini ortaya koymaktır. Çalışmanın temel önermesi bu yönelişin ardında Türkiye ekonomisinin dünya pazarıyla artan bütünleşmesinin bağımlı niteliği nedeniyle ortaya çıkan kur riski ve artan finansman maliyetleri ile baş etme çabasının yattığıdır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Tanyılmaz, K., Alaybeyoğlu, A. (2021). GELİŞMEKTE OLAN EKONOMİLERDE FİNANSALLAŞMA: TÜRKİYE’DE GYO ÖRNEĞİ. Finans Ekonomi ve Sosyal Araştırmalar Dergisi, Cilt: 6 Sayı: 2, 265–278. https://doi.org/10.29106/fesa.897587

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (38)

  1. Akçay, Ü. (2017). Finansallşama, Merkez Bankası Politikaları ve Borcun "Özelleştirilmesi". Finansallaşma Kıskacında Türkiye’de Devlet (s. 45-83). içinde İstanbul: NotaBene Yayınları.
  2. Alaybeyoğlu, A. (2021). Gayrimenkul Yatırım Ortaklıkları Kapitalizm ve Türkiye. İstanbul: SAV Yayınları.
  3. Becker, J. (2010, 12). Peripheral Financialization and Vulnerability to Crisis. Competition and Change, s. 229.
  4. Becker, J. (2019). Birikim stratejileri ve finansallaşma: Türkiye ve Macaristan. Nuray Ergüneş İçin Yazılar-Finansallaşma, Kadın Emeği ve Devlet (s. 182-208). içinde İstanbul: SAV yayınları.
  5. Bonizzi, B. (2013). Financialization in Developing and Emerging Countries: A Survey. International Journal of Political Economy, s. 83-107.
  6. Bonizzi, B., Kaltenbrunner, A., & Powell, J. (2019). Subordinate Financialization in Emerging Capitalist Economies. Greenwich Papers in Political Economy. https://core.ac.uk/download/pdf/189394133.pdf adresinden alındı
  7. Brunhoff, S. d. (2007). Finans Sermayesi ve Sanayi Sermayesi: Yeni Bir Sınıf Koalisyonu. A. Saad-Filho içinde, Kapitalizme Reddiye-Marksist Bir Giriş. İstanbul: Yordam Yayınları.
  8. Carchedi, G. (2017). The Exhaustion of the Present Phase of Capitalist. Critique, s. 339-357.
  9. Dünya. (2018, Ocak 19). Sanayici rant şehvetinden uzak tutulsun! https://www.dunya.com/ekonomi/sanayici-rant-sehvetinden-uzak-tutulsun-haberi-399230 adresinden alındı
  10. Emlak Konut. (2019). Emlak Konut Yatırımcı Sunumu. İstanbul. http://www.emlakkonut.com.tr/_Assets/Upload/Images/file/YatirimciSunumu/turkceSunum.pdf adresinden alındı
  11. Gelir Dairesi Başkanlığı. (2009, Şubat 03). Gelir Dairesi Başkanlığı Web Sitesi: http://www.gib.gov.tr/node/86543 adresinden alındı
  12. Harman, C. (2012). Zombi Kapitalizm-Küresel Kriz ve Marx’ın Yaklaşımı. İstanbul: marx-21 yayınları.
  13. Harvey, D. (2015 ). Neoliberalizmin Kısa Tarihi. İstanbul: Sel yayınları.
  14. Hilferding, R. (1995). Finans Kapital. İstanbul: Belge yayınları.
  15. ISO. (2019, 05 28). İSO, “Türkiye’nin 500 Büyük Sanayi Kuruluşu 2018” Araştırmasını Açıkladı. İstanbul.
  16. Kaltenbrunner, A., & Painceira, J. P. (2017, Temmuz 13). Subordinated Financial Integration and Financialisation in Emerging Capitalist Economies: The Brasilian Experience. New Political Economy, s. 290-313.
  17. Karaçimen, E., & Özlem, Ç. (2017). Türkiye’de Gayrimenkul ve Finansın Derinleşen ve Yeniden Yapılanan İlişkisi. Finansallaşma Kıskacında Türkiye’de Devlet, Sermaye Birikimi ve Emek. içinde İstanbul: Notabene yayınları.
  18. Mavroudeas, S., & Papadatos, ‪. (2018). Financialization Hypothesis: A Creative Contribution or a Theoretical Blind Alley? World Review of Political Economy, s. 451-476.‬
  19. Mevzuatı Geliştirme ve Yayın Genel Müdürlğü. (2006, Haziran 13). Mevzuat Bilgi Sistemi Web Sitesi. http://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5520.pdf adresinden alındı
  20. Orhangazi, Ö. (2020). Türkiye Ekonomisinin Yapısı. Ankara: İmge yayınevi.
  21. Risk Merkezi. (2020, Ekim). Bankalarca Kullandırılan Kredilerin Sektörel Dağılımı. riskmerkezi.org: https://www.riskmerkezi.org/Content/Upload/istatistikiraporlar/ekler/2568/Bankalarca_Kullandirilan_Kredilerin_Sektorel_Dagilimi-_Ekim-2020.pdf adresinden alındı
  22. Roberts, M. (2018, Kasım 27). Financialisation or profitability? thenextrecession: https://thenextrecession.wordpress.com/2018/11/27/financialisation-or-profitability/ adresinden alındı
  23. Roberts, M. (2020, 7 25). A world rate of profit: a new approach. thenextrecession: https://thenextrecession.wordpress.com/2020/07/25/a-world-rate-of-profit-a-new-approach/ adresinden alındı
  24. Sak, G. (2012, 09 21). Bizim sanayi devleri neden müteahhit oluyor. Radikal: http://www.radikal.com.tr/yazarlar/guven-sak/bizim-sanayi-devleri-neden-muteahhit-oluyor-1101078/ adresinden alındı
  25. Sak, G. (2013, 03 22). gittigidiyor.com'dan inşaat sektörüne geçmek ne demek? Radikal: http://www.radikal.com.tr/yazarlar/guven-sak/gittigidiyor-comdan-insaat-sektorune-gecmek-ne-demek-1126207/ adresinden alındı
  26. Savran, S. (2008). Kod Adı Küreselleşme. 21. yüzyılda emperyalizm (s. 59-66). içinde İstanbul: Yordam yayınları.
  27. Sayıştay Başkanlığı. (2015). Kamu İşletmeleri 2015 Yılı Genel Raporu. Sayıştay Başkanlığı. https://www.sayistay.gov.tr/tr/Upload/62643830/files/raporlar/genel_raporlar/kit_genel/2015_Ki2.pdf adresinden alındı
  28. Sayıştay Başkanlığı. (2015a). Kamu İşletmeleri 2015 Yılı Genel Raporu. https://www.sayistay.gov.tr/tr/Upload/62643830/files/raporlar/genel_raporlar/kit_genel/2015_Ki2.pdf adresinden alındı
  29. Sönmez, M. (2014, Aralık). Sanayinin Yerine İnşaat, Ticaret, Hizmet…. TMMOB, Bülten, s. 5. SPK. (2020, Eylül 12). SPK Aylık İstatistik Bültenleri. Sermaye Piyayası Kurulu: http://www.spk.gov.tr/SiteApps/Yayin/AylikIstatistikBulteniDosya/149 adresinden alındı
  30. TCMB. (2021, 01 02). EVDS. Elektronik Veri Dağıtım Sistemi: https://evds2.tcmb.gov.tr/ adresinden alındı
  31. World Bank. (2021, 02 10). Foreign direct investment, net inflows (BoP, current US$) - Turkey. https://data.worldbank.org/indicator/BX.KLT.DINV.CD.WD?locations=TR adresinden alındı
  32. WorldBank. (2019, 03 19). The World Bank Data. WorldBank: https://data.worldbank.org/indicator/FS.AST.DOMS.GD.ZS?end=2017&start=1960 adresinden alındı
  33. Yalman, G. (2019). Finansal Krizler ve Sermaye Grupları. Nuray Ergüneş İçin Yazılar-Finansallaşma, Kadın Emeği ve Devlet. içinde İstanbul: SAV yayınları.
  34. Yazıcı, R., & Yazıcı, A. (2018, 01 06). Gayrimenkul Sektörünün Gelişiminde Sermaye Piyasalarının Önemi. The Journal of Academic Social Science Studies, s. 391-411.
  35. Yeşilbağ, M. (2020). Günümüz Kapitalizminde Sermaye, Kent ve Kriz: AKP’li Yılların İnşaat Bilançosu. Sosyalist Gelecek ve Planlama (s. 72-77). içinde İstanbul: Yazılama yayınları.
  36. Yıldırım, A. (2015, 03 03). Ne altın, ne borsa, ne faiz Türkiye'de mekan. Habertürk: https://www.haberturk.com/yazarlar/abdurrahman-yildirim-1018/1048954-ne-altin-ne-borsa-ne-faiz-turkiyede-mekan adresinden alındı
  37. Yıldırım, A. (2016, 01 04). Sıcak para çifte gagalandı. Habertürk: https://www.haberturk.com/ekonomi/doviz/haber/1175919-sicak-para-cifte-gagalandi adresinden alındı
  38. Yıldırım, A. (2015, 03 03). Ne altın, ne borsa, ne faiz Türkiye'de mekan. Habertürk: https://www.haberturk.com/yazarlar/abdurrahman-yildirim-1018/1048954-ne-altin-ne-borsa-ne-faiz-turkiyede-mekan adresinden alındı