Dergiler / Asya Studies / 2026 / Sayı: 37

Türk Modasında Motifin Evrimi: Kültürel Temsilin Çağdaş Moda Kumaşlarına Yansıması

The Evolution of Motifs in Turkish Fashion: The Reflection of Cultural Representation in Contemporary Fashion Fabrics

Hatice Kabakulak(YILDIZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-7401-6417
Gül Güney Zincir(DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-3187-7177
Sayfa
229–250
Yayın Tarihi
2026-09-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu bağlamda Başak Cankeş, Aslı Filinta, Hakan Yıldırım ve Özgür Masur gibi Türk tasarımcıların koleksiyonları üzerinden motifin çağdaş moda kumaşlarında nasıl dönüştüğünü göstererek Türk modasında kültürel temsilin sürekliliği ve özgün estetik dilin nasıl ortaya konulduğunu örneklerle açıklanmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Motif, Türk süsleme sanatının en temel görsel öğesi olarak tarih boyunca kültürel kimlik, estetik değer ve toplumsal belleğin taşıyıcısı olmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan süreçte bitkisel, hayvansal, geometrik ve sembolik çeşitlilikleriyle farklı yüzeylerde uygulanmış; çini, taş işçiliği, ahşap oyma ve kalem işi gibi mimari süslemelerde, seramik, tezhip, ebru ve metal işçiliği gibi el sanatlarında geniş bir kullanım alanı bulmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Bu bağlamda Başak Cankeş, Aslı Filinta, Hakan Yıldırım ve Özgür Masur gibi Türk tasarımcıların koleksiyonları üzerinden motifin çağdaş moda kumaşlarında nasıl dönüştüğünü göstererek Türk modasında kültürel temsilin sürekliliği ve özgün estetik dilin nasıl ortaya konulduğunu örneklerle açıklanmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Motif · Türk Modası · Kumaş

Özet

Motif, Türk süsleme sanatının en temel görsel öğesi olarak tarih boyunca kültürel kimlik, estetik değer ve toplumsal belleğin taşıyıcısı olmuştur. Orta Asya’dan Anadolu’ya uzanan süreçte bitkisel, hayvansal, geometrik ve sembolik çeşitlilikleriyle farklı yüzeylerde uygulanmış; çini, taş işçiliği, ahşap oyma ve kalem işi gibi mimari süslemelerde, seramik, tezhip, ebru ve metal işçiliği gibi el sanatlarında geniş bir kullanım alanı bulmuştur. Bu görsel miras yalnızca süsleme amacıyla değil, aynı zamanda kimlik, inanç ve statü göstergesi olarak da işlev görmüştür. Motiflerin biçimsel ve tematik çeşitliliği, Türk süsleme sanatının teknik derinliğini ve kültürel sürekliliğini ortaya koymaktadır. Günümüzde ise bu miras çağdaş moda tasarımcıları tarafından yeniden yorumlanarak modern sahneye taşınmakta; kimlik ve belleğin görsel temsilini sürdürmektedir. Tasarımcılar, geleneksel motifleri çağdaş moda diliyle harmanlayarak onları yalnızca dekoratif bir unsur değil, kültürel hafıza ve kimliğin çağdaş temsil aracı olarak yeniden üretmektedir. Bu bağlamda Başak Cankeş, Aslı Filinta, Hakan Yıldırım ve Özgür Masur gibi Türk tasarımcıların koleksiyonları üzerinden motifin çağdaş moda kumaşlarında nasıl dönüştüğünü göstererek Türk modasında kültürel temsilin sürekliliği ve özgün estetik dilin nasıl ortaya konulduğunu örneklerle açıklanmıştır.

Abstract

As the most fundamental visual element of Turkish decorative art, the motif has historically served as a vehicle for cultural identity, aesthetic values, and collective memory. Spanning from Central Asia to Anatolia, motifs have been applied to various surfaces with their botanical, zoomorphic, geometric, and symbolic diversity; they have found a wide range of applications in architectural decorations such as ceramic tiles, stonework, wood carving, and pen-and-ink drawings, as well as in handicrafts like ceramics, illumination, marbling, and metalwork. This visual heritage has served not only as decoration but also as an indicator of identity, belief, and status. The formal and thematic diversity of these motifs highlights the technical depth and cultural continuity of Turkish decorative art. Today, this heritage is being reinterpreted by contemporary fashion designers and brought to the modern stage, continuing to serve as a visual representation of identity and memory. Designers blend traditional motifs with the language of contemporary fashion, reimagining them not merely as decorative elements but as modern vehicles for cultural memory and identity. In this context, the exhibition demonstrates how the motif has been reinterpreted in contemporary fashion fabrics through the collections of Turkish designers such as Başak Cankeş, Aslı Filinta, Hakan Yıldırım, and Özgür Masur; thereby highlighting the continuity of cultural representation and the unique aesthetic language in Turkish fashion.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kabakulak, H., Zincir, G. G. (2026). Türk Modasında Motifin Evrimi: Kültürel Temsilin Çağdaş Moda Kumaşlarına Yansıması. Asya Studies, Sayı: 37, 229–250. https://doi.org/10.31455/asya.1937175

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (21)

  1. Akar, A., & Keskiner, C. (1978). Türk süsleme sanatlarında desen ve motif. Tercüman Yayınları.
  2. Alem. (2021). Hakan Yıldırım Sonbahar/Kış 2021 koleksiyonu. https://www.alem.com.tr/foto-galeri/hakaan-yildirim-sonbaharkis-2021-koleksiyonu-1074468 (Erişim Tarihi: 20 Şubat 2026).
  3. Bashaques. (2017a). Hakkımızda. https://shop.bashaques.com/pages/hakkimizda (Erişim Tarihi: 12 Ocak 2026).
  4. Bashaques. (2017b). Ballerinas hidden dream. https://www.bashaques.com/ballerinas-hidden-dream/ (Erişim Tarihi: 12 Ocak 2026).
  5. Begiç, H. N., & Doğan, D. (2024). Türk motiflerinin endüstriyel tasarımlarda yaşatılmasına dair bir çalışma: Aslı Filinta örneği. Folklor Akademi Dergisi, 4(1), 32–49.
  6. Çetiner, M. (2025). Modada Anadolu kültürel mirası ile kolektif fayda oluşturmak: Tasarımcı Aslı Filinta örneği. Kafkas Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 36, 767–794.
  7. Çınar, M. (2011). Osmanlı dönemi saray için dokunan altınlı ve gümüşlü kumaşlarda motif ve kompozisyon özellikleri. [Yayımlanmış Yüksek Lisans Tezi]. Marmara Üniversitesi.
  8. ELLE Online. (2021). FWI: Hakaan Yıldırım Sonbahar Kış ’21/22 koleksiyonu. https://www.elle.com.tr/moda/moda-haberleri/fwi-hakaan-yildirim-sonbahar-kis-2122-koleksiyonu (Erişim Tarihi: 16 Şubat 2026).
  9. Erler Tekstil. (2021). Modanın efsane ismi Hakaan Yıldırım. https://erlertekstil.com.tr/blog/designer/modanin-efsane-ismi-hakaan-yildirim (Erişim Tarihi: 16 Şubat 2026).
  10. Kamali, F. J., & Hassani Sa'di, B. (2017). Role of Iranian traditional needlework in people's social and family life: A study of pateh embroidery in Kerman. Modern Applied Science, 11(1), 253–259. https://doi.org/10.5539/mas.v11n1p253
  11. Kaplan, M., & Çelik, N. (2025). Elektronik jakarlı dokuma makinelerinde kumaş enine göre optimum jakar yüksekliğinin belirlenmesi. Tekstil ve Mühendis, 32(142), 42–51. https://doi.org/10.7216/tekstilve.muhendis.142.2025.42
  12. Kulu, F. Ş. (2023). Özgür Masur “Anatolia” koleksiyonunu anlatıyor. Âlem. https://www.alem.com.tr/moda/ozgur-masur-anatolia-koleksiyonunu-anlatiyor-1082341 (Erişim Tarihi: 28 Ocak 2026).
  13. Masur, Ö. (t.y.). About. https://ozgurmasur.com/pages/about (Erişim Tarihi: 28 Ocak 2026).
  14. Özdemir, H. (2025). Terzilikten modaya evrilen tekstil moda tasarımlarına iz bırakan Türk modacıları. Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, 13(166), 29-45. https://doi.org/10.29228/ASOS.81909
  15. Saatolog. (t.y.). Öykü ve filmden moda sahnesine: Mahizere yazdığım mektuplar. https://saatolog.com.tr/oyku-ve-filmden-moda-sahnesine-mahizere-yazdigim-mektuplar.html (Erişim Tarihi: 12 Ocak 2026).
  16. Sözcü. (2020). Simay Bülbül, Hakan Akkaya, Deniz Berdan ve Aslı Filinta New York Moda Haftası’na damga vurdu. https://www.sozcu.com.tr/simay-bulbul-hakan-akkaya-deniz-berdan-ve-asli-filinta-new-york-moda-haftasina-damga-vurdu-wp5620717 (Erişim Tarihi: 17 Ocak 2026).
  17. TheMagger. (2025). Vestel Aslı Filinta retro serisi. https://www.themagger.com/vestel-asli-filinta-retro-serisi/ (Erişim Tarihi: 18 Ocak 2026).
  18. Vogue. (2023). Backstage: Anatolia by Özgür Masur. https://vogue.com.tr/backstage/backstage-anatolia-by-ozgur-masur-20890 (Erişim Tarihi: 28 Ocak 2026).
  19. Vogue Türkiye. (2020). Aslı Filinta 2020-21 Sonbahar/Kış. https://vogue.com.tr/defile/asli-filinta-2020-21-sonbaharkis (Erişim Tarihi: 17 Ocak 2026).
  20. Yıldız, Ş., & Mermerci, Ü. G. (2024). Kültür etkisinden yansıyan modaya bir bakış. Turkish Journal of Fashion Design and Management, 6(2), 141-166. https://doi.org/10.54976/tjfdm.1386806
  21. Akar, A., & Keskiner, C. (1978). Türk süsleme sanatlarında desen ve motif. Tercüman Yayınları.