Dergiler / Amme İdaresi Dergisi / 2018 / Cilt: 51 - Sayı: 3

Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Cuma Tatili

Official Holiday of Friday from the Tanzimat to the Early Republic

Sayfa
1–25
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e uzanan sürede ise millî bir nitelik kazanarak, ulus devlet oluşumunun seküler olgularından biri haline geldiğinin altı çizilmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Cuma, sanılabileceğinin aksine, İslamî kimliğe sahip Osmanlı Devleti’nin geleneksel tatil günlerinden biri değildir.
📊
Temel Bulgular & Veri:İslam dininde haftalık tatil konusunda herhangi bir şer’i düzenleme getirilmemiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e uzanan sürede ise millî bir nitelik kazanarak, ulus devlet oluşumunun seküler olgularından biri haline geldiğinin altı çizilmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Cuma, sanılabileceğinin aksine, İslamî kimliğe sahip Osmanlı Devleti’nin geleneksel tatil günlerinden biri değildir. İslam dininde haftalık tatil konusunda herhangi bir şer’i düzenleme getirilmemiştir. Bu makalede, XIX. yüzyılın ilk yarısında bürokratik bir devletin inşa sürecinde ortaya çıkan cuma tatilinin, iş yükü artan memurların istirahat ihtiyacını karşılamaya dönük modern bir idarî düzenleme olduğu, II. Meşrutiyet’ten Cumhuriyet’e uzanan sürede ise millî bir nitelik kazanarak, ulus devlet oluşumunun seküler olgularından biri haline geldiğinin altı çizilmektedir.

Abstract

In essential contrast with the common assumption, Friday was not a religiously sanctioned official holiday in the pre-19th century Ottoman Empire, notwithstanding that it was an Islamic state. In the Islamic religion, there is no arrangement regarding the weekly rest day for working class. This article argues that the official holiday of Friday emerged through the bureaucratic state building process to meet the needs for resting of civil servants in the first half of the 19th century and, concomitantly, it was an essentially modern practice. Between the Second Constitutional Period and Early Republic the official holiday of Friday eventually became one of the main aspects of the nation-state building in a nationalist and secularist framework.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ASLAN, D. A., YAŞAR, H. (2018). Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Cuma Tatili. Amme İdaresi Dergisi, Cilt: 51 - Sayı: 3, 1–25. https://ajindex.com/articles/143512

Kaynakça (19)

  1. A. Arşivler A.1. Başbakanlık Cumhuriyet Arşivi (BCA) A.2. Başbakanlık Osmanlı Arşivi (BOA) Babıâli Evrak Odası Evrakı (BEO.) Dâhiliye Nezareti Muhaberat-ı Umumiye İdaresi Evrakı (DH. MUİ.) Dâhiliye Nezareti Mütenevvia Evrakı (DH. MTV.) İrade Dâhili (İ. DH) Meclis-i Vükela Mazbataları (MV.) Sadâret Evrakı, Mektûbî Kalemi, Mühimme (A. MKT. MHM) Şura-yı Devlet Evrakı (ŞD.) Yıldız Perakende Evrakı Askeri Maruzat (Y. PRK. ASK.) A.3. Türk İnkılâp Tarihi Enstitüsü Arşivi (TİTEA) B. Süreli Yayınlar Ahenk Dersaadet Hakimiyet-i Milliye Journal des débats La Croix İkdam İslam Dünyası İttihad Sabah Sırat-ı Müstakim Tanin Tasvir-i Efkâr Vakit C. Resmi Yayınlar Düstur Kavanin Mecmuası Takvim-i Vekayi TBMM Zabıt Ceridesi D. Kitap ve Makaleler Açıksözcü, H. (1933), İstiklâl Harbinde Kastamonu, Kastamonu Vilayet Matbaası, Kas-tamonu. Ahmad, F. (1998), “Cumhuriyet Türkiye’sinde Sınıf Bilincinin Oluşması 1923–1945”, D. Quataert & E. J. Zürcher (Der.), Osmanlı’dan Cumhuriyet Türkiye’sine İşçiler 1839– 1950,
  2. Çev. C. Ekiz, İletişim, s. 123-153, İstanbul. Ahmed Lûtfî Efendi (1999), Vak’anüvîs Ahmed Lûtfî Efendi Tarihi, C. 4-5,
  3. Tarih Vak-fı-Yapı Kredi, İstanbul.
  4. Akşin, S. (1980), 100 Soruda Jön Türkler ve İttihat ve Terakki, Gerçek, İstanbul.
  5. Akyıldız, A. (2006), Osmanlı Bürokrasisi ve Modernleşme, 2. Baskı,
  6. İletişim, İstanbul.
  7. Alpkaya, F. (2008), “Önsöz”, Onur Karahanoğulları, Birinci Meclisin İçki Yasağı: Men-i Müskirat Kanunu, Phoenix, Ankara.
  8. Atay, T. (2004), “Gelenekçilikle Karşı-Gelenekçiliğin Gelgitinde Türk ‘Gelenek-çi’ Mu-hafazakârlığı”, Modern Türkiye’de Siyasi Düşünce, C. 5 (Muhafazakârlık), 2. Baskı, İle-tişim, s.154-178, İstanbul. Atatürk’ün Söylev ve Demeçleri (1997), C. 2, Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara.
  9. Balıkhane Nazırı Ali Rıza Bey (2001), Eski Zamanlarda İstanbul Hayatı, (Haz.: Ali Şük-rü Çoruk), Kitabevi,
  10. İstanbul.
  11. Bardakçı, M. (Yay.) (2014), Mahmud Şevket Paşa’nın Sadaret Günlüğü, Türkiye İş Bankası Kültür, İstanbul.
  12. Başar, Z. (1977), Tarih Boyunca Çeşitli Hizmetleriyle Camilerimiz, Atatürk Üniversitesi,
  13. Erzurum. Baytal, Y. (2012), Atatürk Döneminde Sosyal Yardım Faaliyetleri (1923-1938),
  14. Atatürk Araştırma Merkezi, Ankara.
  15. Bein, A. (2013), Osmanlı Uleması ve Türkiye Cumhuriyeti: Değişimin Failleri ve Gele-neğin Muhafızları, Çev., B. Üçpunar, Kitap Yay. İstanbul.
  16. Boratav, K. (2006), Türkiye’de Devletçilik, 2. Baskı,
  17. İmge, Ankara.
  18. Çavdar, T. (2001), Talât Paşa: Bir Örgüt Ustasının Yaşamöyküsü, 4. Baskı,
  19. İmge, An-kara. Emin Efendi. (2009), Osmanlı Hayatından K