KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ / 2026 / Cilt: 14 Sayı: 1

C TİPİ KİŞİLİĞİN ÖRGÜTSEL ÖZDEŞLEŞME ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: OTEL İŞLETMELERİ ÖRNEĞİ

THE EFFECT OF TYPE C PERSONALITY ON ORGANIZATIONAL IDENTIFICATION: THE CASE OF HOTEL BUSİNESSES

Metin Kaplan(NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ, İKTİSADİ VE İDARİ BİLİMLER FAKÜLTESİ)0000-0001-8321-0262
Sayfa
283–293
Yayın Tarihi
2026-06-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırma bulgularına göre; C tipi kişiliğin duyguların ifade edilmemesi boyutunun örgütsel özdeşleşmeyi anlamlı ve pozitif etkilediği tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı, C tipi kişiliğin örgütsel özdeşleşme üzerindeki etkisini analiz etmektir.
📊
Temel Bulgular & Veri:C Tipi kişilik, Bozo Ö, Yılmaz T, Tathan E (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan ölçek ile ölçülmüştür.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırma bulgularına göre; C tipi kişiliğin duyguların ifade edilmemesi boyutunun örgütsel özdeşleşmeyi anlamlı ve pozitif etkilediği tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:2012 Verileri
⚙️Değişkenler:C Tipi Kişilik · Örgütsel Özdeşleşme · Otel işletmeleri.

Özet

Bu araştırmanın amacı, C tipi kişiliğin örgütsel özdeşleşme üzerindeki etkisini analiz etmektir. Araştırmanın anakütlesi, Nevşehir’deki otel çalışanlarıdır. Araştırmada veri toplama tekniği olarak anket tekniği kullanılacaktır. C Tipi kişilik, Bozo Ö, Yılmaz T, Tathan E (2012) tarafından Türkçeye uyarlanan ölçek ile ölçülmüştür. Mael and Ashforth (1992)’ın özdeşleşme ölçeği kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre; C tipi kişiliğin duyguların ifade edilmemesi boyutunun örgütsel özdeşleşmeyi anlamlı ve pozitif etkilediği tespit edilmiştir. Diğer yandan C tipi kişiliğin kendini feda etme davranışı boyutunun örgütsel özdeşleşmeyi anlamlı bir şekilde etkilemediği ortaya konulmuştur. Gelecekteki araştırmalara yönelik öneriler sunulmuştur. Araştırmada, etik kurul izini alınmıştır. Etik kurul izini; NEVÜ Bilimsel Araş. ve Yayın Etik Kurulu, 26.05.2025 tarih, 07 toplantı sayısı ve 2025.07.277 karar sayısı ile alınmıştır. Bilgilendirilmiş gönüllü olur / onam formu imzalatılmıştır.

Abstract

The purpose of this research is to explore the relationship between Type C personality traits and organizational identification. The study population includes employees employed in hotel businesses located in Nevşehir province. A questionnaire technique was employed as the primary data collection tool. The measurement of Type C personality was carried out using the scale adapted to Turkish by Bozo, Yılmaz, and Tathan (2012), while organizational identification was evaluated through the scale developed by Mael and Ashforth (1992). The findings demonstrate that the “emotional non-expression” dimension of Type C personality positively and significantly contributes to organizational identification. Conversely, the “self-sacrificial behavior” dimension of Type C personality does not show a meaningful effect on organizational identification. In light of the results obtained, several suggestions for further research are proposed. Ethical approval was granted by the Scientific Research and Publication Ethics Committee of NEVÜ on 26 May 2025 (meeting number: 07; decision number: 2025.07.277). Moreover, informed consent was obtained from the participants on a voluntary basis.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kaplan, M. (2026). C TİPİ KİŞİLİĞİN ÖRGÜTSEL ÖZDEŞLEŞME ÜZERİNDEKİ ETKİSİ: OTEL İŞLETMELERİ ÖRNEĞİ. NİŞANTAŞI ÜNİVERSİTESİ SOSYAL BİLİMLER DERGİSİ, Cilt: 14 Sayı: 1, 283–293. https://doi.org/10.52122/nisantasisbd.1909875

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (45)

  1. Aghaz, A., & Hashemi, A. (2014). ‘‘Investigating the Impact of Personality Traits on Expanded Model of Organizational Identification’’, International Journal of Business and Management, 9(3), 148-156.
  2. Aliyev, Y. (2014). ‘‘Örgütsel Sosyalleşme ve Örgütsel Özdeşleşme Arasındaki İlişki: Bir Araştırma’’, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(37), 131-149.
  3. Allport, G. W. (1961). Pattern and Growth in Personality. Holt, Reinhart & Winston. Alphenaar, L.E., Shiner, R.L., Arana, C.C. et al. (2025). “Social Media and Subjective Well-Being: The Moderating Role of Personality Traits” J. Happiness Stud, 26 (61), 1-25.
  4. Altunçanak, S. (2020). Okul Öncesindeki Öğrencilerin Sosyal Beceri ve Davranış Sorunlarının Yordayıcısı Olarak Annelerin Erken Dönem Uyumsuz Şemalarının İncelenmesi, (Yayınlanmamış) Yüksek Lisans Tezi, İstanbul: İstanbul Gelişim Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  5. Ashforth, Blake E. and Fred Mael (1989). “Social Identity Theory and the Organization”, Academy of Management Review, 14(1), 20-39.
  6. Aşık, N.A. (2017). ‘‘Otel Çalışanlarının Sosyotropik ve Otonomik Kişilik Özelliklerinin Örgütsel Özdeşleşme Düzeylerine Etkisi’’, Journal of Tourism & Gastronomy Studies, 5(3), 288-302.
  7. Aydemir Dev, M., & Bayram Arlı, N. (2025). “The Role of Personality Traits and Decision-Making Styles in Career Decision-Making Difficulties”. Behavioral Sciences, 15(2), 159. https://doi.org/10.3390/bs15020159
  8. Bacanlı, H. (2011). Gelişim ve Öğrenme. Ankara: Nobel Yayıncılık.
  9. Başaran, İ. E. (2008). Eğitim Psikolojisi. Ankara: Ekinoks Yayıncılık.
  10. Bozo, Ö. Tathan, E. & Yılmaz, T. (2014). ‘‘Does Perceived Social Support Buffer the Negative Effects of Type C Personality on Quality of Life of Breast Cancer Patients?’’, Social indicators research, 119, 791-801.
  11. Bozo, Ö., Tathan, E., & Yılmaz, T. (2012). ‘‘Adaptation, Reliability, and Validity Study of the Type C Behavior Scale’’ Anadolu Psikiyatri Dergisi–Alpha Psychiatry, 13(2), 145–150.
  12. Bushraa, T. T. & Datta, S. (2021). ‘‘Emotional Eating & Personality Type A and type B Behavioural Patterns in Adults: A Comparative Study’’ International Journal of Indian Psychology, 9(1), 1015-1039. DIP:18.01.106/20210901, DOI:10.25215/0901.106
  13. Chi, CGQ. & Qu, H. (2008) “Examining the Structural Relationships of Destination Image, Tourist Satisfaction and Destination Loyalty: An Integrated Approach”, Tourism Management, 29(4), 624-636.
  14. Cüceloğlu, D. (1996). İnsan ve Davranışı. 6. Basım, İstanbul: Remzi Kitabevi.
  15. Çıngı, H. 1994. Örnekleme Kuramı. Ankara: H.Ü. Fen Fakültesi Yayınları.
  16. Çırakoğlu, H. (2010). Örgütsel Özdeşleşme ve İş Doyumu İlişkisi, (Yayınlanmamış) Yüksek Lisans Tezi, İzmir: Dokuz Eylül Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü.
  17. Durna, U. (2005). ‘‘A Tipi ve B Tipi Kişilik Yapıları ve Bu Kişilik Yapılarını Etkileyen Faktörlerle İlgili Bir Araştırma’’, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 19(1), 275-290.
  18. Eren, E. (2010). Örgütsel Davranış ve Yönetim Psikolojisi. 12. Baskı, İstanbul: Beta yayınları.
  19. Eroğlu, F. (2013). Davranış Bilimleri. 13. Bası, İstanbul: Beta Yayınları.
  20. Fidan, Y. ve Bayraktar, O. (2022). ‘‘A ve B Tipi Kişilik Yapısına Sahip Yöneticilerin Yaşam Tarzları ve Stres İlişkisi’’, Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(2), 393-408.
  21. Fornell, C. & Larcker, D. F. (1981). “Evaluating Structural Equation Models with Unobservable Variables and Measurement Error”, Journal of Marketing Research, 18(1), 39-50.
  22. Gautam, T., Rolf Van D. and Ulrich W. (2004). “Organizational Identification and Organizational Commitment: Distinct Aspects of Two Related Concepts”, Asian Journal of Social Psychology, 7(3), 301-315. Güney, S. (2007). Yönetim ve Organizasyon. 2. Baskı, Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
  23. Hill, A. (2024). “Understanding Personality Traits: Could This Help Us Support Better Foot Self-care Behaviours in People with Diabetes?”, The Diabetic Foot Journal, 27(1): 14–9.
  24. İnanır, A. (2022). “The Effects of Personality Traits, Organizational Identification and Trust in The Manager at Hotel Organizations”. Journal of multidisciplinary academic tourism, 7(1), 41-53.
  25. Kağıtçıbaşı, Ç. (2010). Günümüzde İnsan ve İnsanlar: Sosyal Psikolojiye Giriş. İstanbul: Evrim Yayınları.
  26. Kanten, P., & Kanten, G. G. S. (2017). “A Conceptual Review on Type A, B, C and D Personalities”, In Proceedings of 2 nd International Conference on Scientific Cooperation for the Future in the Economics and Administrative Sciences, Selanik (Yunanistan): 339-347.
  27. Kaplan, M., & Azak, E. (2025). ‘‘Psikolojik Sermaye ve C Tipi Kişiliğin Bağlamsal Performans Üzerindeki Etkileri’’, İzmir Yönetim Dergisi, 6(1), 55-67.
  28. Karabey, C. N., & İşcan, Ö. F. (2007). ‘‘Örgütsel Özdeşleşme, Örgütsel İmaj ve Örgütsel Vatandaşlık Davranışı İlişkisi: Bir Uygulama’’, Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 21(2), 231-241.
  29. Karataş, S., & Taş, A. (2017). ‘‘İlk ve Ortaokullardaki Öğretmenlerin Narsistik Kişilik Eğilimleri ile Örgütsel Özdeşleşme Düzeyi Arasındaki İlişkinin İncelenmesi’’, Uşak Üniversitesi Eğitim Araştırmaları Dergisi, 3(1), 92-121.
  30. Kline, R. (2011). Principles and Practice of Structural Equation Modelling. 3rd Edition, New York: The Guilford Press.
  31. Kuyumcu, B. (2011). “Üniversite Öğrencilerinin Duygusal Farkındalık Duyguları İfade Etme Benlik Kurgusu ve Öznel iyi Oluş Durumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”, Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 1(2), 104-113.
  32. Mael, F. & Ashforth, B.E. (1992). ‘‘Alumni and Their Alma Mater: A Partial Test of The Reformulated Model of Organizational Identification’’, Journal of Organizational Behavior, 13(2): 103-123. https://doi.org/10.1002/job.4030130202
  33. Pletzer, J. L. & Abrahams, L. (2025). “Personality and Job performance: A Review of Trait Models and Recent Trends”, Current Opinion in Psychology, 65 (102054), 1-7.
  34. Polat, M., Meydan, C. H., & Tokmak, İ. (2010). ‘‘Personel Güçlendirme, Örgütsel Özdeşleşme Ve Örgütsel Sinizm İlişkisi Üzerine Bir Araştırma.’’ Kara Harp Okulu Bilim Dergisi, 20(2), 41. https://izlik.org/JA45JU95XX
  35. Pratt, M. B. (1998). “To Be or not to Be: Central Questions in Organizational Identification”. In D. A. Whetten, & P. C. Godfrey (Eds.), Identity in Organizations (pp. 171-208). Thousand Oaks, CA: SAGE.
  36. Robbins, S.P. & Judge, T.A. (2012). Organizational Behavior. Çeviri Editörü: Erdem, İ., Ankara: Nobel Yayınları.
  37. Rymarczyk, K., Turbacz, A., Dtrus, W. and Cieciuch, J. (2020). “Type C Personality: Conceptual Refinement and Preliminary Operationalization”, Frontiers in Psychology, 11 (552740), 1-10.
  38. Sayın, M. E., & Terzi, H. (2024). “İhtiyaç Algısı, Kişilik Özellikleri, Tutumluluk ve Gösteriş Tüketim Arasındaki İlişkilerin İncelenmesi”, Karabük Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 4(1), 1-21.
  39. Segun-Martins, I. O. (2022). Preventive Health: Implication of Type C Personality and Perceived Self-Efficacy among Academic Support Staff in Two Tertiary Universities in South-West. Nigeria.
  40. Şahin, N.H., Yılmaz, Z.D.K., Kaya, H.D., Akkaya, Ş., Kırmızılar, N. ve Keskin, S. (2024). ‘‘Jinekolojik Kanserli Kadınlarda Kişilik Tiplerinin İncelenmesi’’, Etkili Hemşirelik Dergisi, 17(2), 270-282.
  41. Şirin, S. M., & Yücel, İ. (2025). ‘‘Exploring the Interplay of Emotional Labor, Organizational Identification and Citizenship Behavior: The Moderating Influence of Type A and B Personalities among Healthcare Workers’’, Journal of Health Organization and Management, 39(8), 1949-1968.
  42. Tabachnick, B. G. & Fidell, L. S. (2019). Using multivariate statistics (7th ed.). Pearson.
  43. Tajfel, H., & Turner, J. C. (1986). “The Social Identity Theory of Intergroup Behavior”. In S. Worchel & W. G. Austin (Eds.), Psychology of Intergroup Relations, Chicago: Nelson-Hall, 7-24.
  44. Topçu, M. K., & Basım, H. N. (2015). ‘‘Kobi’lerde Çalışanların Kişilik Özelliklerinin Örgütsel Özdeşleşme ve İşten Ayrılma Niyeti Üzerine Etkisinde Psikolojik Sözleşme Algısının Rolü’’, Turkish Studies, 10(10), 861-868.
  45. Turunç, Ö., & Çelik, M. (2010). ‘‘Çalışanların Algıladıkları Örgütsel Destek ve İş Stresinin Örgütsel Özdeşleşme ve İş Performansına Etkisi’’, Yönetim ve Ekonomi Dergisi, 17(2), 183-206. Tüzün, İ. K. ve Çağlar, İ. (2008). “Örgütsel Özdeşleşme Kavramı ve İletişim Etkinliği İlişkisi”, Journalof Yaşar University, 3 (9), 1011-1027. Urfa, A. M., & Can, E. (2022). ‘‘Key For Managers: Conceptualization of Personality Types’’, Balkan & Near Eastern Journal of Social Sciences (BNEJSS), 8(1). 84-93. Yüksel, Ö. (2006). Davranış Bilimleri. Ankara: Gazi Kitabevi.