Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular: Çalışma, katılımcıların %54.9’unun ON eğilimi gösterdiğini ortaya koydu.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Amaç: Bu kesitsel çalışmada, genç yetişkinlerde Ortoreksiya Nervoza (ON), yeme farkındalığı ve beden kütle indeksi (BKİ) arasındaki ilişkiler incelendi ve ON eğilimleri ile yeme farkındalığının cinsiyete dayalı farklılıkları değerlendirildi. Yöntem: Araştırma Ekim-Aralık 2024 tarihleri arasında Türkiye'nin Elazığ ilinde yürütüldü ve 757 sağlıklı katılımcıyı kapsadı. Veriler yüz yüze uygulanan anketler aracılığıyla toplandı; sosyodemografik özellikler, Ortoreksiya Nervoza-11 Ölçeği (ORTO-11) ve Yeme Farkındalığı Ölçeği (YFÖ) değerlendirildi. Antropometrik ölçümler alınarak BKİ hesaplandı ve istatistiksel anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edildi. Bulgular: Çalışma, katılımcıların %54.9’unun ON eğilimi gösterdiğini ortaya koydu. ON eğiliminin prevalansı kadınlarda (%57.3), erkeklere (%46.9) kıyasla istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulundu (p=0.019). Genel MEQ puanlarında cinsiyete bağlı anlamlı bir fark saptanmamış olsa da bazı alt boyutlarda (düşünmeden yeme, duygusal yeme, yeme kontrolü, farkındalık) istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar tespit edildi (p<0.05). Benzer şekilde, BKİ kategorileri arasında toplam ON puanları açısından bir farklılık bulunmadı. Bununla birlikte, BKİ kategorileri arasında MEQ toplam puanlarında ve belirli alt boyutlarında (düşünmeden yeme, yeme kontrolü, yeme disiplini ve farkındalık) anlamlı farklılıklar belirlendi (p<0.05). Toplam MEQ puanı ile ON eğilimi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmadı. Bununla birlikte, ON eğilimi MEQ’in düşünmeden yeme alt boyutu ile negatif; yeme kontrolü, yeme disiplini ve farkındalık alt boyutları ile ise pozitif yönde ilişkili bulundu. Bu bulgular, genel yeme farkındalığı düzeyinin ON’u doğrudan öngörmeyebileceğini, ancak yeme farkındalığının belirli boyutlarının anlamlı bir rol oynadığını gösterdi. Sonuç: Bu çalışma, genç yetişkin kadınlarda ON eğiliminin erkeklere kıyasla daha yüksek düzeyde görülebildiğini ortaya koymaktadır. BKİ’nin ON riski ile ilişkili olmadığı görülse de yeme farkındalığının çeşitli alt boyutları ile anlamlı düzeyde ilişkili bulundu. Bu bulgular, ortoreksiya eğilimlerinin değerlendirilmesi ve önlenmesinde cinsiyete duyarlı ve alt boyut odaklı müdahalelerin önemini vurgulamaktadır.
Abstract
Objective: This cross-sectional study investigated the associations between Orthorexia Nervosa (ON), mindful eating, and body mass index (BMI) among young adults, and explored gender-based differences in ON tendencies and mindful eating. Method: The research was conducted between October and December 2024 in Elazığ, Türkiye, and included 757 healthy participants. Data were collected using face-to-face questionnaires assessing sociodemographic characteristics, the Orthorexia Nervosa-11 Scale (ORTO-11), and the Mindful Eating Questionnaire (MEQ). Anthropometric measurements were obtained to calculate BMI, and a p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: The findings revealed that 54.9% of participants exhibited a tendency toward ON. The prevalence of ON tendency was significantly higher in females (57.3%) than in males (46.9%) (p=0.019). While no significant gender differences were observed in overall MEQ scores, some sub-factors (thoughtless eating, emotional eating, eating control, conscious eating) showed statistically significant variation (p<0.05). Similarly, no differences in total ON scores were found across BMI categories. However, significant differences were identified in MEQ total scores and certain sub-factors (thoughtless eating, eating control, eating discipline and conscious eating) between BMI categories(p<0.05). No statistically significant association was found between total MEQ score and ON tendency. Nevertheless, ON tendency was negatively associated with the thoughtless eating and positively associated with the eating control, eating discipline, and conscious eating sub-factors of the MEQ. These findings suggest that while overall mindful eating may not directly predict ON tendency, particular aspects of mindful eating play a meaningful role. Conclusion: This study demonstrates that ON tendency may be observed at higher levels in young adult females compared to males. Although BMI was not found to be associated with ON risk, significant associations were identified with several subdimensions of mindful eating. These findings underscore the importance of gender-sensitive and subdimension-focused interventions in the assessment and prevention of orthorexic tendencies