DİLİN İŞLEVLERİ AÇISINDAN KUR’AN’IN ÜSLÛBU

Özet

Bu çalısmada, dilin islevleriyle iliskisi bakımından Kur’an’ın bazı üslûp özellikleri incelenecektir. Farklı sınıflan- dırmalar olmakla birlikte, dilin islevleri; gönderge (tasvir) is- levi, duygusal islev, çagrı islevi, iliski islevi, üstdil islevi ve sanatsal islev olmak üzere altı kategoride ele alınabilir. Kur’an’ın tamamı, dilin islevlerinden bilgi vermeyi amaçla- yan tasvir isleviyle örtüsmektedir. Duygusal islevle, Kur’an kıssalarının duygusal yönü, Kur’an’da yan anlamların kul- lanılması gibi durumlar; dilin çagrı isleviyle Kur’an’daki emir ve yasaklar; iliski isleviyle, tekrarlar, huruf-i mukatta‘a, tenbih edatları gibi durumlar örtüsmektedir. Kur’an’da bazı kelime ve kavramların degisik üslûplarla açıklanması dilin üst-dil isleviyle; Kur’an’da kullanılan mübalaga ve iltifat gibi sanatlar ise sanatsal islevle örtüsmektedir. Süphesiz, Kur’an’ın üslubuyla dilin islevleri arasındaki iliski bu kadar- la sınırlı degildir. Ancak bir yaklasım denemesi olan bu ça- lısmada az sayıda örnekle yetinilmistir.