Ankara-Elmadağ-Kaleclk Dolayının Temel Jeoloji Özellikleri

Özet

Çalışma alanı Ankara, Elmadağ . Kalecik dolayını kapsar. Bu yörede, Ait Triyas'tan Kuvaternere Icadar yağlardaki kaya birimleri yüzeylenir, Yeıil§ist fasiyesinde metamorfizma geçlrmif tortul ve volkanik oluşuklardan yapılı olan ve yine aynı tür metamorfizmaya uframıı metaperidotitler içeren Emir Formasyonu, bölgede Menen en eski otokton birimdir, Emir Formasyonu üst© doğru yi» m yeiilsîst fasiyesinde metamorfîzmaya uframı§ ffllmadag- Formasyonu île geçişlidir, Elmadağ Formasyonu, baflica eşyaslı volkanitlerden olugan Drtaköy Formasyonu ile giriktir. Ortaköy Formasyonu içinde yastık lav yapısı korunmuş vol Icani tier, radyolaritler ve teirectasları sıkça igle» nir, Elmadaf Farmasyonu, üste dofru kumlu Ifiregtäii, kireçtaşmdan oluşan Kegikaya Formasyonu'na geçiş gösterir. Ankara Grubu olarak adlandırılan bu birimier, diyabaz day klan tarafından kesilirler, Karbonifer ve Permiyen yaflı kırmtılar ve kireçtaflarmı da çegtli boyutlai'da bloklar halinde yaygın olarak içeren Ankara Grubu, Trlyas yaşındadır, Ankara Grubu üzerme, Liyas ya§ü Hasanoflan Formasyonu taban çakılta§ı ile uyumsun olarak gelir ve kumtaii-Qamurta|i-kireçta§ı ardalanması ile devam eder, Üste dofru Dogger-Malm yağlı killi kireçta§mdan olugan Akbayır Formasyonu'na geçer. Düzenli ofiyolit olarak saptanan Mdivan Ofiyo» üt Kompleksi, üstten eksikli olarak gaJişma alanında elenir, Mdivan Ofiyolit Kompleksi'nîn yerïê|imi sonrası hızla derinleşen havzada, kumta§ıf volkarenit, çakıltafi ve volkanitlerden olu|an Hİsarköy Formasyonu İle normal fli§ kamkterindekl Karadaf Formasyonu firik olarak çökelmistir. Bu iki formasyon içinde, Bldivan Ofiyolit Kompleksinden türemif çeşitli boyutlarda oiistolit ve olistostromlar vardır. Hisarköy Formasyonu ve Karadağ Formasyonu üste dofru Maestrihtiyen yaşlı Ilıeapmar Formasyonu ve Samanlık Formasyonu'na geçer. Ortaç türbiditlerden oluşan Samanlık Formasyonu da yakınca ve ortaç türbidit karekterli ve Paleosen yafh Dizilitafîar Formasyonu ile" geçişlidir, Dizilitaşlar Pormaiyonu içinde e§yaşlı resiflerden koparak gelen büyük kireçtaşı ölistolitleri vardır, Çakıltaii, kumtaşıjeyl ve mamlardan oluşan Eosen ya§lı Mahmutlar Formasyonu, §elf, delta, kumsal, kıyı ovası ve alüvyon yelpazesi ortamlarında çökelmi§tir, Mahmutlar Formasyonu ile esyaşlı olarak Deliler volkanitî ayırtlanmı§tır. Oligosen yaflı Miskineedere Formasyonu, menderesi! ınnak ve evaporitik göl ortamlarında çökelmiş çakıltafi, çamürtaii/kumtaşı, marn ve jipslerden olu§- muştur. Üst Miyosen-Pliyosen ya|iı Tekke Volkaniti, çakıltafi, kumtafi ve tüflerden olu§an Karapınar Formasyonu, ırmak ve göl çökeli olan killi kireçtaşı, marn, kil taşı, çakıltası, kumtaşı ve tüf itlerden oluşan Kavaklı Formasyonu ve aglomera, tüften olüfan Mamak Formasyonu Üe yanalda giriktir. Bölgedeki volkanik manın son ürünü olan BoMağ Bazaltı, önceki birimleri uyumsuz olarak örter, TutturUlmamıg veya az tuturulmuş kırıntılılardan oluşan Pliyosen yagiı Gölba§ı Formasyonu ,geni§ yayılım gösterir. Böige tektonik yapısını Alpin Örejenik evresi ile kazanmıştır, Dügük açılı bindirmeler ile Ankara Grubu, Üst Kretâse ve Oligosen yaflı birimler üzerine, Üst Kretase yaşlı birimler. Paleosen ya§lı birimler üzerine, Paleosen ya§lı hu rimler de Eosen yaşlı birimler üzerine itilmiştir. Arazi gözlemlerinden elde edilen veriler ışığında Orta Anadolu için olasılı jeotektonik evrim modeli önerilmiştir,