Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, her iki programın temel amaçlar bakımından büyük ölçüde örtüştüğünü, özellikle öğrencilerin ahlaki gelişimi, dinî okuryazarlığı ve toplumsal sorumluluk bilincinin güçlendirilmesi konusunda ortak bir yönelime sahip olduğunu göstermektedir.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu araştırmanın amacı, Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli (TYMM) kapsamında 2024 yılında yayımlanan İlkokul-Ortaokul ve İmam Hatip Ortaokulu Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) Dersi Öğretim Programı (4-8. sınıflar) ile 2018 DKAB Öğretim Programı’nı karşılaştırmalı olarak incelemektir. Çalışma, her iki programı yalnızca biçimsel özellikleri açısından değil, aynı zamanda onları şekillendiren eğitim politikası, pedagojik yaklaşım ve değer yönelimleri bağlamında ele almayı amaçlamaktadır. Böylece DKAB öğretim programındaki dönüşümün arka planı, yönelimi ve eğitim felsefesi bütüncül bir perspektifle ortaya konulmaktadır. Nitel araştırma deseninde yürütülen çalışmada temel veri toplama yöntemi olarak doküman analizi kullanılmıştır. Bu kapsamda resmî öğretim programı metinleri, ilgili kılavuz dokümanlar ve politika belgeleri sistematik biçimde incelenmiş, karşılaştırmalı olarak çözümlenmiş ve tematik olarak kodlanmıştır. Analiz süreci beş temel boyut üzerine yapılandırılmıştır: yapısal çerçeve, öğrenme çıktıları/kazanımlar, değer ve beceri yönelimleri, pedagojik yaklaşımlar ile ölçme-değerlendirme anlayışı. Bu çok boyutlu analitik çerçeve, programlar arasındaki benzerlik ve farklılıkların yüzeysel düzeyde kalmayıp derinlemesine değerlendirilmesine imkân tanımıştır. Bulgular, her iki programın temel amaçlar bakımından büyük ölçüde örtüştüğünü, özellikle öğrencilerin ahlaki gelişimi, dinî okuryazarlığı ve toplumsal sorumluluk bilincinin güçlendirilmesi konusunda ortak bir yönelime sahip olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte, bu amaçlara ulaşma yollarında belirgin pedagojik ve yapısal farklılıklar bulunduğu tespit edilmiştir. 2018 programının daha içerik merkezli ve görece geleneksel öğretim anlayışını yansıttığı, 2024 programının ise yetkinlik temelli ve öğrenci merkezli bir yaklaşıma doğru kaydığı görülmektedir. Daha somut olarak, 2024 programında öğrenme çıktılarının merkezîleştiği ve öğretim süreçlerini yönlendiren ana referans noktası hâline geldiği belirlenmiştir. Beceri temelli yaklaşımın güçlendiği; eleştirel düşünme, iletişim, işbirliği ve yansıtıcı öğrenme gibi becerilere daha fazla vurgu yapıldığı saptanmıştır. Ayrıca sosyal-duygusal öğrenmeye daha açık ve sistematik biçimde yer verildiği, öğrencilerin duygusal iyi oluşu, empati ve etik duyarlılıklarının desteklendiği görülmektedir. Farklılaştırılmış öğretim anlayışı da daha planlı ve bütüncül bir şekilde programa yansıtılmıştır. Sonuç olarak çalışma, TYMM’nin DKAB öğretim programına yansıttığı pedagojik ve yapısal dönüşümü bütüncül bir çerçevede ortaya koymakta; din eğitimi alanında müfredat geliştirme tartışmalarına kuramsal ve uygulamaya dönük katkılar sunmaktadır.
Abstract
The aim of this study is to comparatively examine the 2018 Religious Culture and Moral Knowledge (RCMK) Curriculum and the 2024 Primary-Lower Secondary and Imam Hatip Lower Secondary School Religious Culture and Moral Knowledge (RCMK) Course Curriculum (grades 4-8), which was published within the framework of the Turkey Century Education Model (TCEM). The study seeks to address both curricula not only in terms of their formal characteristics but also within the context of the educational policies, pedagogical approaches, and value orientations that shape them. In this way, the background, direction, and educational philosophy underlying the transformation of the RCMK curriculum are revealed from a holistic perspective. The study was conducted using a qualitative research design, and document analysis was employed as the primary data collection method. In this scope, official curriculum documents, relevant guidebooks, and policy texts were systematically examined, comparatively analyzed, and thematically coded. The analytical process was structured around five key dimensions: structural framework, learning outcomes/attainments, value and skill orientations, pedagogical approaches, and assessment-evaluation perspectives. This multidimensional analytical framework enabled an in-depth evaluation of similarities and differences between the curricula beyond a superficial level. The findings indicate that both curricula largely overlap in terms of their fundamental objectives, particularly in fostering students’ moral development, religious literacy, and sense of social responsibility. Nevertheless, significant pedagogical and structural differences were identified in the ways these objectives are pursued. While the 2018 curriculum reflects a more content-centered and relatively traditional instructional approach, the 2024 curriculum demonstrates a shift toward a competency-based and learner-centered paradigm. More specifically, it was determined that in the 2024 curriculum, learning outcomes have become more central and serve as the primary reference point guiding instructional processes. The skills-based approach has been strengthened, with greater emphasis placed on competencies such as critical thinking, communication, collaboration, and reflective learning. Furthermore, social-emotional learning is incorporated more explicitly and systematically, supporting students’ emotional well-being, empathy, and ethical sensitivity. Differentiated instruction is also reflected in the curriculum in a more planned and comprehensive manner. In conclusion, the study presents the pedagogical and structural transformation reflected by the TCEM in the RCMK curriculum within a holistic framework and contributes both theoretically and practically to curriculum development discussions in the field of religious education.