Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightBulgular, dünya genelinde beş farklı yönetişim rejiminin varlığını ortaya koymaktadır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
İyi yönetişim, toplumsal refahın ve uzun dönemli kalkınmanın temel belirleyicilerinden biri olarak geniş ölçüde kabul edilmekle birlikte, soyut ve çok boyutlu yapısı ampirik ölçüm ve ülkeler arası karşılaştırma açısından önemli güçlükler barındırmaktadır. Kavramsal tartışmalar devam etmekle birlikte, Worldwide Governance Indicators (WGI) yönetişim kalitesinin değerlendirilmesinde en yaygın kullanılan çerçevelerden biri olmayı sürdürmektedir. Bu çalışma, 2024 yılı WGI verilerini kullanarak 205 ülke için küresel ölçekte bir yönetişim performansı değerlendirmesi sunmaktadır. Yönetişim rejimleri, Gaussian karışım modellerine dayalı olasılıksal model tabanlı kümeleme yaklaşımı ile belirlenmiş; performans hiyerarşileri ise küme düzeyindeki profillere uygulanan TOPSIS yöntemi aracılığıyla oluşturulmuştur. Rejim farklılaşmasının temel belirleyicileri Random Forest yaklaşımı kullanılarak incelenmiştir. Bulgular, dünya genelinde beş farklı yönetişim rejiminin varlığını ortaya koymaktadır. Kurumsal açıdan olgun ve yüksek gelirli demokrasiler en yüksek performanslı rejimde yer alırken, kırılgan ve çatışma etkisindeki devletler en düşük performanslı rejimi oluşturmaktadır. Genel olarak sonuçlar, siyasal riskin değerlendirilmesi ve yönetişim reform önceliklerinin belirlenmesi açısından politika yapıcılar için uygulanabilir bir çerçeve sunmaktadır.
Abstract
Good governance is widely recognized as a key determinant of societal welfare and long-term development, yet its abstract and multidimensional nature continues to challenge empirical measurement and cross-country comparison. Despite ongoing conceptual debates, the Worldwide Governance Indicators (WGI) remain one of the most widely used frameworks for assessing governance quality. Using the 2024 WGI data, this study provides a global assessment of governance performance across 205 countries. Governance regimes are identified through probabilistic model-based clustering using Gaussian mixture models, while performance hierarchies are established via the TOPSIS method applied to cluster-level profiles. The key drivers of regime differentiation are examined using a Random Forest approach. The results reveal five distinct governance regimes worldwide. Institutionally mature, high-income democracies occupy the highest-performing regime, whereas fragile and conflict-affected states constitute the lowest one. Overall, the findings provide a policy-relevant framework for assessing political risk and informing governance reform priorities.