KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Erciyes İletişim Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 2

Üniversite Öğrencilerinin Dijital Bağımlılık Düzeylerinin Yalnızlık Üzerinden Değerlendirilmesi

Evaluation of University Students' Levels of Digital Addiction in Relation to Loneliness

Merve Özdemir(YOZGAT BOZOK ÜNİVERSİTESİ)0000-0001-9169-3807
Sezgin Savaş(İSTANBUL GELİŞİM ÜNİVERSİTESİ, İSTANBUL GELİŞİM MESLEK YÜKSEKOKULU)0000-0003-2141-1055
Sayfa
633–651
Yayın Tarihi
2026-07-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Yalnızlığın dijital bağımlılığı etkilediği görülmüş (β= 0,331) ve demografik değişkenlerin hem dijital bağımlılık hem de yalnızlık yanıtları bağlamında ortalama açıdan farklılık yaratmadığı tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Dijital teknolojilerin insan hayatına büyük bir hızla girmesi ve kullanımının artması dijital bağımlılık kavramını gündeme getirmektedir.
📊
Temel Bulgular & Veri:İnsan hayatını derinden etkileyen dijital dönüşüm, bireylerin iletişim biçimlerini de değiştirmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Yalnızlığın dijital bağımlılığı etkilediği görülmüş (β= 0,331) ve demografik değişkenlerin hem dijital bağımlılık hem de yalnızlık yanıtları bağlamında ortalama açıdan farklılık yaratmadığı tespit edilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Yalnızlık · Dijital Bağımlılık · Teknoloji Bağımlılığı

Özet

Dijital teknolojilerin insan hayatına büyük bir hızla girmesi ve kullanımının artması dijital bağımlılık kavramını gündeme getirmektedir. İnsan hayatını derinden etkileyen dijital dönüşüm, bireylerin iletişim biçimlerini de değiştirmektedir. Geçmişte kolektif ve yüz yüze gerçekleşen iletişim biçimi, dijital teknolojilerle beraber yerini online görüşmelere bırakmaktadır. Dolayısıyla iletişimin bir parçası olan dinleme, anlama, hissetme, empati kurma gibi özellikler yüzeyselleşmekte ve bu da kişiyi derin bir yalnızlık içerisine hapsetmektedir. Yalnızlık kavramı tarihsel geçmişte de ele alınan bir konu olmuştur. Hem edebi hem de dini metinlerde yalnızlığın çeşitli açılardan ele alındığı görülmektedir. Fakat teknolojinin arttığı günümüzde yalnızlığın dijitalleşme üzerinden de ele alınması önemlidir. Konuyla ilgili yapılan bu araştırma günümüzün temel sorunlarından biri olan yalnızlığa dijital teknolojiler üzerinden ışık tutmayı amaçlamıştır. Araştırmada 400 kişilik (n=400) bir örnekleme anket uygulanmıştır. Anket verilerine korelasyon ve regresyon analizleriyle fark testleri uygulanmıştır. Araştırma sonuçlarına göre dijital bağımlılık ile yalnızlık arasında anlamlı, orta kuvvette ve pozitif bir ilişki (sig= 0.000/r=0.331) bulunmuştur. Yalnızlığın dijital bağımlılığı etkilediği görülmüş (β= 0,331) ve demografik değişkenlerin hem dijital bağımlılık hem de yalnızlık yanıtları bağlamında ortalama açıdan farklılık yaratmadığı tespit edilmiştir.

Abstract

The rapid integration of digital technologies into human life and the increasing level of their use have brought the concept of digital addiction to the forefront. The digital transformation, which deeply affects human life, also changes individuals’ modes of communication. This situation confines individuals to a profound sense of loneliness. The concept of loneliness has also been addressed throughout history. It is evident that loneliness has been examined from various perspectives in both literary and religious texts. However, in today’s world, where technology has become increasingly prevalent, it is important to address loneliness through the lens of digitalization. This study aims to shed light on loneliness, one of the fundamental problems of our time, in relation to digital technologies. According to the research findings, a significant, moderate, and positive relationship was found between digital addiction and loneliness. It was observed that loneliness affects digital addiction, and it was determined that demographic variables did not create significant differences in terms of mean scores for either digital addiction or loneliness.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özdemir, M., Savaş, S. (2026). Üniversite Öğrencilerinin Dijital Bağımlılık Düzeylerinin Yalnızlık Üzerinden Değerlendirilmesi. Erciyes İletişim Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 2, 633–651. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1878994

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (53)

  1. Age Platform Europe. (2023). Proposal for national strategy against loneliness in Denmark. https://www.age-platform.eu/proposal-for-national-strategy-against-loneliness-in-denmark/
  2. Akgül, H. (2020). Yetişkinler için sosyal ve duygusal yalnızlık ölçeği'nin (SELSA-S) Türk kültürüne uyarlaması: Geçerlilik ve güvenirlik çalışması. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 10(21), 54-69.
  3. Al-Mamun, F., Hasan, M. E., Mostofa, N. B., Akther, M., Mashruba, T., Arif, M., Chaahat, A. H., Salam, A. B., Akter, M., Abedin, M. A. A., Bulbul, M. I. A., Adnan, M. S., Islam, M. S., Ahmed, M. S., Shahin, M. S. M., Islam, S., Hussain, M. M., Al Habib, A., ALmerab, M. M., … Mamun, M. A. (2024). Prevalence and factors associated with digital addiction among students taking university entrance tests: A GIS-based study. BMC Psychiatry, 24(1), 322. https://doi.org/10.1186/s12888-024-05737-9
  4. Altıntaş, M. (2023). ’Kapitalizm yalnızlaştırıyor, çözüm toplumsallıkta’—Med Gündem. https://www.medgundem.com/kapitalizm-yalnizlastiriyor-cozum-toplumsallikta
  5. Amaghani, F. F., & Akbağ, M. (2018). Gençlerde sosyal medyaya yönelik tutumlar ve yalnızlık: İlişkisel bir inceleme. Gençlik Araştırmaları Dergisi, 6(15), 5-42.
  6. Arslan, S. S. (2024). Yalnız Yaşama dair eski nota yeni melodi “solo yaşam” ve modern toplumdaki aile dinamiklerine etkisi. Aile ve yalnızlık.
  7. Balcı, Ş., Sarıtaş, H. (2023). Sosyal kaygı düzeyi ile dijital bağımlılık arasındaki ilişkide kullanım süresinin aracılık rolü: Üniversite gençliği üzerine bir inceleme, Abant Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), doi: 10.11616/asbi.1269668.
  8. Bakirci, K. (2022). Hukuksal açıdan iş yaşamında yalnızlaştırma ile yoksulluk, şiddet ve ayrımcılık ilişkisi üzerine bir deneme.Dijitalleşme ve Yalnızlık. III. Uluslararası Yalnızlık Sempozyumu.
  9. Bujang, M. A., Omar, E. D., & Baharum, N. A. (2018). A review on sample size determination for cronbach’s alpha test: A simple guide for researchers. The Malaysian Journal of Medical Sciences: MJMS, 25(6), 85-99. https://doi.org/10.21315/mjms2018.25.6.9
  10. Büyüköztürk, Ş. (2002). Faktör analizi: Temel kavramlar ve ölçek geliştirmede kullanımı. Kuram ve Uygulamada Eğitim Yönetimi, 32(32), 470-483.
  11. Cacioppo, J. T., & Patrick, W. (2023). Yalnızlık insan doğası ve sosyal bağ ihtiyacı. Kırmızı Yayınları.
  12. Coşkun, A. (2021). Dijital medya çağında yalnızlık. İksad Yayınları.
  13. Courtwright, D. T. (2024). Bağımlılık çağı kötü alışkanlıklar nasıl büyük bir sektöre dönüştü? Albaraka Yayınları.
  14. Defoe, D. (2014). Robinson crusoe. Xist Classics.
  15. Ektiricioğlu, C., Arslantaş, H., & Yüksel, R. (2020). Ergenlerde çağın hastalığı: Teknoloji bağımlılığı. Arşiv Kaynak Tarama Dergisi, 29(1), 51-64. https://doi.org/10.17827/aktd.498947
  16. Fornell, C., & Larcker, D. F. (1981). Evaluating structural equation models with unobservable variables and measurement error. Journal of Marketing Research, 18(1), 40-50.
  17. Ge, M. W., Hu, F. H., Jia, Y. J., Tang, W., Zhang, W. Q., Zhao, D. Y.,. & Chen, H. L. (2025). The relationship between loneliness and internet or smartphone addiction among adolescents: A systematic review and meta-analysis. Psychological Reports, 128(3), 1429-1451.
  18. Geçtan, E. (2019). İnsan olmak. Metis Yayınları.
  19. Günay, M. (2022). Dijital çağda insan ilişkileri ve yalnızlık: Felsefi bir bakış. III. Uluslararası Yalnızlık Sempozyumu Kitabı. Dijitalleşme ve Yalnızlık.
  20. Hecht, M. (2021). Die einsamkeit des modernen menschen wie das radikale ich unsere demokratie bedroht. Bundeszentrale für politische Bildung.
  21. Hertz, N. (2021). Das zeitalter der enisamkeit. Herper Collins.
  22. Innova. (2024). Duygusal zekâ ve yapay zekâ: İnsan-makine etkileşiminin geleceği,. https://www.innova.com.tr/blog/duygusal-zeka-ve-yapay-zeka-insan-makine-etkilesiminin-gelecegi
  23. Kim, T. K. (2015). T test as a parametric statistic. Korean Journal of Anesthesiology, 68(6), 540-546. https://doi.org/10.4097/kjae.2015.68.6.540
  24. Kinnert, D., & Bielefeld, M. (2021). Die neue einsamkeit: Und wie wir sie als gesellschaft überwinden können. Hoffmann und Campe Verlag.
  25. Korkmaz, A. (2023). Dijital bağımlılık dijital bağımlılar için iletişim önerileri. İksad Yayınları.
  26. Mishra, P., Pandey, C. M., Singh, U., Gupta, A., Sahu, C., & Keshri, A. (2019). Descriptive statistics and normality tests for statistical data. Annals of Cardiac Anaesthesia, 22(1), 67-72. https://doi.org/10.4103/aca.ACA_157_18
  27. Morahan-Martin, J., & Schumacher, P. (2003). Loneliness and social uses of the internet. Computers in Human Behavior,19(6), 659-671. https://doi.org/10.1016/S0747-5632(03)00040-2
  28. Neto, F. (2014). Psychometric analysis of the short-form UCLA Loneliness Scale (ULS-6) in older adults. European Journal of Ageing, 11(4), 313-319. https://doi.org/10.1007/s10433-014-0312-1
  29. Nowland, R., Necka, E. A., & Cacioppo, J. T. (2018). Loneliness and Social Internet Use: Pathways to Reconnection in a Digital World? Perspectives on Psychological Science: A Journal of the Association for Psychological Science, 13(1), 70-87. https://doi.org/10.1177/1745691617713052
  30. Ostertagova, E., & Ostertag, O. (2013). Methodology and application of one-way ANOVA. American Journal of Mechanical Engineering, 1, 256-261. https://doi.org/10.12691/ajme-1-7-21
  31. Saadati, H. M., Mirzaei, H., Okhovat, B., & Khodamoradi, F. (2021). Association between internet addiction and loneliness across the world: A meta-analysis and systematic review. SSM-population health, 16, 100948.
  32. Pepper, E., Harvey, R. (2018). Digital addiction: Increased loneliness, anxiety,and depression, NeuroRegulation, 5(1), doi:10.15540/nr.5.1.3
  33. Sarıoğlu, E. B., & Güregen, E. P. (2024). Duygusal yalnızlığa bir çözüm olarak chatgpt: Kişilerarası iletişimin yeni aracı. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, Cumhuriyetin 100. Yılında Geleceğin İletişimi Özel Sayısı, 81-107. https://doi.org/10.17829/turcom.1360418
  34. Schober, P., Boer, C., & Schwarte, L. A. (2018). Correlation coefficients: Appropriate use and interpretation. Anesthesia and Analgesia, 126(5), 1763-1768. https://doi.org/10.1213/ANE.0000000000002864
  35. Seki, T., & Kurnaz, M. F. (2022). Bireylerin dijital bağımlılıkları ile yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi: Bir meta-analiz çalışması. Educational Academic Research, 45, 24-34. https://doi.org/10.54614/AUJKKEF.2022.991723
  36. Skjuve, M., Følstad, A., Fostervold, K. I., & Brandtzaeg, P. B. (2021). My chatbot companion—A study of human-chatbot relationships. International Journal of Human-Computer Studies, 149, 102601. https://doi.org/10.1016/j.ijhcs.2021.102601
  37. Southern Oregon, B. J. (2023). Navigating the digital paradox: Internet use and loneliness—Southern Oregon Business Journal. https://southernoregonbusiness.com/navigating-the-digital-paradox-internet-use-and-loneliness/
  38. Süleymanlı, E., & Kalkandeler, N. (2021). Türkiye dijitalleşme ve yalnızlık araştırması sonuçları. Dijitalleşme Ve Yalnızlık. III. Uluslararası Yalnızlık Sempozyumu Kitabı.
  39. Svendson, L. (2019). Yalnızlığın felsefesi. Redingot.
  40. Tunç, A. (2023). Parçalanma çağı, yalnızlıklar, yalnızlaşmalar. İçinde Tekinsiz evren ve yalnızlık. Minotor Kitap.
  41. Uyanık, G. K., & Güler, N. (2013). A study on multiple linear regression analysis. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 106, 234-240. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2013.12.027
  42. Üsküdar Haber Ajansı. (2019). “Dijital bağımlılık yalnızlığın sebeplerinden biri”. https://uskudar.edu.tr/haber/prof-dr-nevzat-tarhan-dijital-bagimlilik-yalnizligin-sebeplerinden-biri/4646
  43. Üzgü, M. A., Bozgüney, R., Can, B., Ozlu, M., Akat, A., Güneş, F., & Çalık, F. (2023). Üniversite öğrencilerinin dijital bağımlılık ve yalnızlık düzeylerinin incelenmesi. Düzce Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(1), 75-82.
  44. Vasileiou, K., & Barnett, J. (2016). LIDA: Loneliness in the digital age. https://lida-project.org/
  45. Wang, Y., & Zeng, Y. (2024). Relationship between loneliness and internet addiction: a meta-analysis. BMC public health, 24(1), 858.
  46. Xiao, Z., Robertson, S., Long, E., Flaig, R., Kirby, L., Romaniuk, L., Murray, A., & Whalley, H. (2024). Loneliness in the Digital World: Protocol for a co-produced ecological momentary assessment study in adolescents. BMJ Open, 14(6), e087374. https://doi.org/10.1136/bmjopen-2024-087374
  47. Yakut, S. (2019). Yalnızlık (Psiko sosyal bir bakış). İksad Yayınları.
  48. Yalom, I. (2001). Varoluşçu psikoterapi. Kabalcı Yayınları.
  49. Yao, M. Z., & Zhong, Z. (2014). Loneliness, social contacts and Internet addiction: A cross-lagged panel study. Computers in Human Behavior, 30, 164-170. https://doi.org/10.1016/j.chb.2013.08.007
  50. Yaşar, M. R. (2007). Yalnızlık. 7(1).
  51. Yazıcı, Ş. (2024). Ailenin teknolojik yalnızlığı ve çözüm yolları. Aile ve Yalnızlık. 4. Uluslararası Yalnızlık Sempozyumu Kitabı.
  52. Bujang, M. A., Omar, E. D., & Baharum, N. A. (2018). A review on sample size determination for cronbach’s alpha test: A simple guide for researchers. The Malaysian Journal of Medical Sciences: MJMS, 25(6), 85-99. https://doi.org/10.21315/mjms2018.25.6.9
  53. Ge, M. W., Hu, F. H., Jia, Y. J., Tang, W., Zhang, W. Q., Zhao, D. Y.,. & Chen, H. L. (2025). The relationship between loneliness and internet or smartphone addiction among adolescents: A systematic review and meta-analysis. Psychological Reports, 128(3), 1429-1451.