KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Erciyes İletişim Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 2

COVID-19 Aşıları Hakkında Bilgi Kaynağı Olarak YouTube: Kullanıcı Yorumlarına İlişkin Duygu Analizi

YouTube as a Source of Information on COVID-19 Vaccines: Sentiment Analysis of User Comments

Aslıhan Zinderen(ATATURK UNIVERSITY)0000-0001-6761-4160
İbrahim Etem Zinderen(Atatürk Üniversitesi İletişim Fakültesi)0000-0003-2921-4857
Sayfa
593–612
Yayın Tarihi
2026-07-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Çalışmadan elde edilen bulgular, YouTube’un COVID-19 aşısına ilişkin içeriklerin yaygın olarak paylaşıldığı bir platform olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, YouTube’daki Türkçe COVID-19 aşısı videolarını birer bilgi kaynağı olarak ele alarak içeriklerini incelemeyi ve bu videolara yapılan kullanıcı yorumlarının duygu tonlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu amaç doğrultusunda, YouTube’da “COVID-19 Aşısı” anahtar kelimesi kullanılarak bir arama gerçekleştirilmiş ve videolar platformun filtreleme özelliği aracılığıyla en çok izlenenlerden en az izlenenlere doğru sıralanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışmadan elde edilen bulgular, YouTube’un COVID-19 aşısına ilişkin içeriklerin yaygın olarak paylaşıldığı bir platform olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Sağlık Iletişimi · COVID-19 Aşıları · Youtube

Özet

Bu çalışma, YouTube’daki Türkçe COVID-19 aşısı videolarını birer bilgi kaynağı olarak ele alarak içeriklerini incelemeyi ve bu videolara yapılan kullanıcı yorumlarının duygu tonlarını ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda, YouTube’da “COVID-19 Aşısı” anahtar kelimesi kullanılarak bir arama gerçekleştirilmiş ve videolar platformun filtreleme özelliği aracılığıyla en çok izlenenlerden en az izlenenlere doğru sıralanmıştır. Çalışmada tekrarlanan, Türkçe olmayan, işitsel ve görsel içeriğe sahip olmayan paylaşımlar, bir saatten uzun olan videolar, COVID-19 aşısı ile ilişkili olmayan içerikler ile kısa videolar (YouTube Shorts) analize dahil edilmemiştir. Bu eleme sürecinin ardından toplam 150 video ve bu videolara ait 73.246 kullanıcı yorumu inceleme kapsamına alınmıştır. Videolar, içerik analizi yöntemi kullanılarak değerlendirilmiş, kullanıcı yorumları ise duygu analizi yöntemiyle incelenmiştir. Kullanıcı yorumları, videolarda sunulan mesajların tonuna göre (olumlu, olumsuz, nötr veya belirsiz) bir sınıflandırmaya tabi tutulmuştur. Çalışmadan elde edilen bulgular, YouTube’un COVID-19 aşısına ilişkin içeriklerin yaygın olarak paylaşıldığı bir platform olduğunu göstermektedir. Bununla birlikte YouTube platformunda üretilen içeriklerde sağlık profesyonellerinin yer alma düzeyinin ve bilimsel kaynaklara yapılan atıfların sınırlı olduğu tespit edilmiştir. Duygu analizi sonuçları ise tüm mesaj tonlarında olumsuz duygular içeren kullanıcı yorumlarının baskın olduğunu göstermektedir.

Abstract

This study aims to examine Turkish-language YouTube videos on COVID-19 vaccines as sources of information and to reveal the emotional tones reflected in user comments posted on these videos. For this purpose, a search was conducted on YouTube using the keyword “COVID-19 Aşısı”, and the videos were sorted from the most viewed to the least viewed by using the platform’s filtering feature. Repeated videos, non-Turkish content, posts lacking audio and visual material, videos longer than one hour, content unrelated to COVID-19 vaccines, and short videos (YouTube Shorts) were excluded from the analysis. Following this screening process, a total of 150 videos and 73,246 user comments related to these videos were included in this study. The videos were evaluated using content analysis, whereas the user comments were examined utilizing sentiment analysis. User comments were classified by considering the tone of the messages presented in the videos as positive, negative, neutral, or ambiguous. The findings achieved in this study revealed that YouTube is a platform on which content related to COVID-19 vaccines is widely shared. However, it was also determined that the level of involvement of health professionals in the content produced on YouTube and the references made to scientific sources were limited. The sentiment analysis results further indicate that user comments expressing negative emotions were predominant across all message tones.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Zinderen, A., Zinderen, İ. E. (2026). COVID-19 Aşıları Hakkında Bilgi Kaynağı Olarak YouTube: Kullanıcı Yorumlarına İlişkin Duygu Analizi. Erciyes İletişim Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 2, 593–612. https://doi.org/10.17680/erciyesiletisim.1880877

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (47)

  1. Abao, R. P., Estuar, M. R. J. E., Cataluña, A. A. M., Aureus, J. P., & Mapua, D. C. (2021). Emotion analysis of comments from vaccine-related YouTube videos: Understanding the public’s response to COVID-19 vaccination. 2021 Eighth International Conference on Social Network Analysis, Management and Security (SNAMS), 1–7. https://ieeexplore.ieee.org/document/9732116
  2. Al Jannah, H., & Hermawan, D. (2022). Analysis of Indonesian Society’s Perceptions of the COVID-19 Vaccine in YouTube Comments Using Machine Learning Algorithms. 2022 3rd International Conference on Artificial Intelligence and Data Sciences (AiDAS), 72–77. https://ieeexplore.ieee.org/document/9918796
  3. Andika, R., Kao, C. T., Williams, C., Lee, Y. J., Al-Battah, H., & Alweis, R. (2021). YouTube as a source of information on the COVID-19 pandemic. Journal of Community Hospital Internal Medicine Perspectives, 11(1), 39–41. https://doi.org/10.1080/20009666.2020.1837412
  4. Arthurs, J., Drakopoulou, S., & Gandini, A. (2018). Researching YouTube. Convergence, 24(1), 3–15. https://doi.org/10.1177/1354856517737222
  5. Ataç, Ö., Özalp, Y. C., Kurnaz, R., Güler, O. M., İnamlık, M., & Hayran, O. (2020). YouTube as an information source during the coronavirus disease (COVID-19) pandemic: Evaluation of the Turkish and English content. Cureus, 12(10). https://doi.org/10.7759/cureus.10795
  6. Basch, C. H., Hillyer, G. C., Zagnit, E. A., & Basch, C. E. (2020). YouTube coverage of COVID-19 vaccine development: Implications for awareness and uptake. Human Vaccines & Immunotherapeutics, 16(11), 2582–2585. https://doi.org/10.1080/21645515.2020.1790280
  7. Baydili, İ. (2020). Covid-19 Sürecinde YouTube’daki Doktor Videolarının WHO ve Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Söylemleri ile Karşılaştırılması. Turkish Studies, 153-178. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.44188
  8. Bilişli, Y. (2022). YouTube Videolarında Covid-19 Aşısı ve İnfodemi. Kastamonu İletişim Araştırmaları Dergisi(9), 179-203. https://doi.org/10.56676/kiad.1088518
  9. Chan, C., Sounderajah, V., Daniels, E., Acharya, A., Clarke, J., Yalamanchili, S., Normahani, P., Markar, S., Ashrafian, H., & Darzi, A. (2021). The reliability and quality of YouTube videos as a source of public health information regarding COVID-19 vaccination: Cross-sectional study. JMIR Public Health and Surveillance, 7(7). https://doi.org/10.2196/29942
  10. Chang, M. C., & Park, D. (2021). YouTube as a source of information on epidural steroid injection. Journal of Pain Research, 1353–1357. https://doi.org/10.2147/JPR.S307506
  11. Chau, C. (2010). YouTube as a participatory culture. New Directions for Youth Development, 2010(128), 65–74. https://doi.org/10.1002/yd.376
  12. Godskesen, T., Frygner Holm, S., Höglund, A. T., & Eriksson, S. (2023). YouTube as a source of information on clinical trials for paediatric cancer. Information, Communication & Society, 26(4), 716–729. https://doi.org/10.1080/1369118X.2021.1974515
  13. Hassona, Y., Taimeh, D., Marahleh, A., & Scully, C. (2016). YouTube as a source of information on mouth (oral) cancer. Oral Diseases, 22(3), 202–208. https://doi.org/10.1111/odi.12434
  14. Hernández-García, I., Gascón-Giménez, I., Gascón-Giménez, A., & Giménez-Júlvez, T. (2021). Information in Spanish on YouTube about Covid-19 vaccines. Human Vaccines & Immunotherapeutics, 17(11), 3916–3921. https://doi.org/10.3390/ijerph17134671
  15. Hernández-García, I., & Giménez-Júlvez, T. (2020). Characteristics of YouTube videos in Spanish on how to prevent COVID-19. International Journal of Environmental Research and Public Health, 17(13), 4671. https://doi.org/10.1080/21645515.2021.1957416
  16. Huang, C., Wang, Y., Li, X., Ren, L., Zhao, J., Hu, Y., Zhang, L., Fan, G., Xu, J., & Gu, X. (2020). Clinical features of patients infected with 2019 novel coronavirus in Wuhan, China. The Lancet, 395(10223), 497–506. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(20)30183-5
  17. Jarrett, K. (2010). YouTube: Online video and participatory culture. Continuum, 24(2), 327–330. https://doi.org/10.1080/10304310903362734
  18. Kabir, M. E. (2022). Topic and sentiment analysis of responses to Muslim clerics’ misinformation correction about COVID-19 vaccine: Comparison of three machine learning models. Online Media and Global Communication, 1(3), 497–523. https://doi.org/10.1515/omgc-2022-0042
  19. Kemp, S. (2021). Digital 2021: The latest insights into the ‘state of digital’. We Are Social. https://wearesocial.com/uk/blog/2021/01/digital-2021-the-latest-insights-into-the-state-of-digital/
  20. Kemp, S. (2023). Digital 2023: Turkey. DataReportal. https://datareportal.com/reports/digital-2023-turkey
  21. Kemp, S. (2025). Digital 2025: Turkey. DataReportal. https://datareportal.com/reports/digital-2025-turkey
  22. Kocyigit, B. F., & Akyol, A. (2021). YouTube as a source of information on COVID-19 vaccination in rheumatic diseases. Rheumatology International, 41(12), 2109–2115. https://doi.org/10.1007/s00296-021-05010-2
  23. Laforet, P. E., Basch, C. H., & Tang, H. (2022). Understanding the content of COVID-19 vaccination and pregnancy videos on YouTube: An analysis of videos published at the start of the vaccine rollout. Human Vaccines & Immunotherapeutics, 18(5), 2066935. https://doi.org/10.1080/21645515.2022.2066935
  24. Landis, J. R., & Koch, G. G. (1977). The measurement of observer agreement for categorical data. Biometrics, 33(1), 159–174. https://doi.org/10.2307/2529310
  25. Li, H. O.-Y., Pastukhova, E., Brandts-Longtin, O., Tan, M. G., & Kirchhof, M. G. (2022). YouTube as a source of misinformation on COVID-19 vaccination: A systematic analysis. BMJ Global Health, 7(3). https://doi.org/10.1136/bmjgh-2021-008334
  26. Li, M., Yan, S., Yang, D., Li, B., & Cui, W. (2019). YouTubeTM as a source of information on food poisoning. BMC Public Health, 19(1), 952. https://doi.org/10.1186/s12889-019-7297-9
  27. Marwah, H. K., Carlson, K., Rosseau, N. A., Chretien, K. C., Kind, T., & Jackson, H. T. (2023). Videos, Views, and Vaccines: Evaluating the Quality of COVID-19 Communications on YouTube. Disaster Medicine and Public Health Preparedness, 17, e42. https://doi.org/10.1017/dmp.2021.284
  28. Medhat, W., Hassan, A., & Korashy, H. (2014). Sentiment analysis algorithms and applications: A survey. Ain Shams Engineering Journal, 5(4), 1093–1113. https://doi.org/10.1016/j.asej.2014.04.011
  29. Mohamed, K., Rzymski, P., Islam, M. S., Makuku, R., Mushtaq, A., Khan, A., Ivanovska, M., Makka, S. A., Hashem, F., & Marquez, L. (2022). COVID‐19 vaccinations: The unknowns, challenges, and hopes. Journal of Medical Virology, 94(4), 1336–1349. https://doi.org/10.1002/jmv.27559
  30. Murugiah, K., Vallakati, A., Rajput, K., Sood, A., & Challa, N. R. (2011). YouTube as a source of information on cardiopulmonary resuscitation. Resuscitation, 82(3), 332–334. https://doi.org/10.1016/j.resuscitation.2010.11.015
  31. Pandey, A., Patni, N., Singh, M., Sood, A., & Singh, G. (2010). YouTube As a Source of Information on the H1N1 Influenza Pandemic. American Journal of Preventive Medicine, 38(3), e1–e3. https://doi.org/10.1016/j.amepre.2009.11.007
  32. Pathak, R., Poudel, D. R., Karmacharya, P., Pathak, A., Aryal, M. R., Mahmood, M., & Donato, A. A. (2015). YouTube as a Source of Information on Ebola Virus Disease. North American Journal of Medical Sciences, 7(7), 306–309. https://doi.org/10.4103/1947-2714.161244
  33. Seker, S. E. (2016). Yönetim Bilişim Sistemleri Ansiklopedisi. İn Duygu Analizi (Sentimental Analysis) (Vol. 3, pp. 21–36). https://ybsansiklopedi.com/cilt-3-sayi-3-eylul-2016/
  34. Su, Z., McDonnell, D., Cheshmehzangi, A., Li, X., Maestro, D., Šegalo, S., Ahmad, J., & Hao, X. (2021). With Great Hopes Come Great Expectations: Access and Adoption Issues Associated With COVID-19 Vaccines. JMIR Public Health and Surveillance, 7(8), e26111. https://doi.org/10.2196/26111
  35. Szmuda, T., Syed, M. T., Singh, A., Ali, S., Özdemir, C., & Słoniewski, P. (2020). YouTube as a source of patient information for Coronavirus Disease (COVID-19): A content-quality and audience engagement analysis. Reviews in Medical Virology, 30(5), e2132. https://doi.org/10.1002/rmv.2132
  36. Tam, M. S. (2020). Covid-19 Süresince T.C. Sağlık Bakanlığı YouTube Kanalına İzleyici Dönütleri. Düşünce ve Toplum Sosyal Bilimler Dergisi(3), 116-139. https://izlik.org/JA53GA56RD
  37. Tunçer, S., & Tam, M. S. (2022). The COVID-19 Infodemic: Misinformation About Health on Social Media in Istanbul. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi(40), 340-358. https://doi.org/10.17829/turcom.1050696
  38. Tuzcu, Ö., & Şahin, H. (2022). Komplo Teorileri Bağlamında Covid-19 Aşı Kararsızlığı ve Aşı Karşıtlığı. Sosyoloji Dergisi, (43), 95–123.
  39. We Are Social. (2025, February 5). Digital 2025: The essential guide to the global state of digital. We Are Social. https://wearesocial.com/us/blog/2025/02/digital-2025-the-essential-guide-to-the-global-state-of-digital/
  40. We Are Social, & Maltwater. (2023). Digital 2023 Global Overview Report. We Are Social. https://wearesocial.com/uk/blog/2023/01/digital-2023/
  41. WHO. (2021, January 12). The different types of COVID-19 vaccines. WHO. https://www.who.int/news-room/feature-stories/detail/the-race-for-a-covid-19-vaccine-explained
  42. WHO. (2023a). COVID-19 cases. WHO Data - WHO Health Emergencies Programme WHO COVID-19 Dashboard. https://data.who.int/dashboards/covid19/cases
  43. WHO. (2023b). COVID-19 vaccine tracker and landscape. WHO. https://www.who.int/publications/m/item/draft-landscape-of-covid-19-candidate-vaccines
  44. Yeşilot, S. B., Manav, A. İ., & Çiftçi, H. (2022). Are YouTube videos qualified and reliable as a source of information for mental health during the COVID-19 pandemic in Turkey? Gevher Nesibe Journal of Medical and Health Sciences, 6(12), 20-28. https://doi.org/10.46648/gnj.195
  45. YouTube. (2025). YouTube for Press. Official Blog. https://blog.youtube/press/
  46. Zhu, N., Zhang, D., Wang, W., Li, X., Yang, B., Song, J., Zhao, X., Huang, B., Shi, W., Lu, R., Niu, P., Zhan, F., Ma, X., Wang, D., Xu, W., Wu, G., Gao, G. F., & Tan, W. (2020). A Novel Coronavirus from Patients with Pneumonia in China, 2019. New England Journal of Medicine, 382(8), 727–733. https://doi.org/10.1056/NEJMoa2001017
  47. Zinderen, A., & Yıldırım, Y. (2022). İletişim ve Medya Alanında Uluslararası Araştırmalar V. In O. H. Öztay (Ed.), Çevrimiçi video paylaşım platformu: YouTube (pp. 71–90). Eğitim Yayınevi.