Dergiler / Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2012 / Cilt: 14 - Sayı: 26

BATILILAŞMA SERENCAMINDA BİR OLANI KAVRAMAK: MUALLİM NÂCÎ’NİN TEVHÎD’İ

Comprehensing the one in the process of Westernization: Muallim Naci’s Tawhid

Sayfa
75–90
Yayın Tarihi
2012-12-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu noktada Tanzimat'tan Cumhuriyet'e uzanan siyasî ve sosyolojik grafikte Muallim Nacî'nin klasik çizgiyi devam ettiren tevhîdi başlı başına önem arz etmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:İslamî edebiyatın sacayağı Besmele-Hamdele-Salvele olarak özetlenebilir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Batılılaşma macerası hala devam eden bir süreç olmakla birlikte, bu çizgi boyunca tevhîd türü zamanla yerini daha karmaşık yapıdaki serzenişlere, daha farklı söyleyiş biçimlerine terk etmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Bu noktada Tanzimat'tan Cumhuriyet'e uzanan siyasî ve sosyolojik grafikte Muallim Nacî'nin klasik çizgiyi devam ettiren tevhîdi başlı başına önem arz etmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Allah · Tevhid · Metafizik

Özet

İslamî edebiyatın sacayağı Besmele-Hamdele-Salvele olarak özetlenebilir. Bir edebî tür olarak tevhîdde Allah'ın birliği meselesi, Cemal ve Celal yönleriyle beraber bazen şer'î merkezde bazende tasavvufî merkezde işlenmiş ve neredeyse bütün şairler yakın ve uzak anlamlarıyla beraber tevhîd çizgisinde takip edilebilecek eserler vücuda getirmişlerdir. Batılılaşma macerası hala devam eden bir süreç olmakla birlikte, bu çizgi boyunca tevhîd türü zamanla yerini daha karmaşık yapıdaki serzenişlere, daha farklı söyleyiş biçimlerine terk etmiştir. Bu noktada Tanzimat'tan Cumhuriyet'e uzanan siyasî ve sosyolojik grafikte Muallim Nacî'nin klasik çizgiyi devam ettiren tevhîdi başlı başına önem arz etmektedir.

Abstract

It could be told that the trivet of Islamic literature is Basmalah-Hamdalah-Salwalah. In Tawhid as a literatural genre, the issue of the Unity of Allah was sometimes dealt with the features of Camal and Calal on the base of Sharia and sometimes on the base of sufism, and almost all poets created pieces which could be followed in the line of Tawhid. Although Westernization adventure is an ongoing process, through this line, the Tawhid genre gave way to more complicated reproaches and more different telling forms by time. At this point, Muallim Nâcî‟s Tawhid sustaining classical line represents an important position in the political and sociolgical framework of the period from Tanzimat to Republican era.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

MERMER, K. (2012). BATILILAŞMA SERENCAMINDA BİR OLANI KAVRAMAK: MUALLİM NÂCÎ’NİN TEVHÎD’İ. Sakarya Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 14 - Sayı: 26, 75–90. https://ajindex.com/articles/138709

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. Akün, Ömer Faruk, ‚Tanzîmât Edebiyâtı Sözü Ne Dereceye Kadar Doğrudur?‛, Kubbealtı Akademi Mecmuası, Nisan, 1977, Sayı: 2, s. 32. Beyatlı, Yahya Kemâl, Edebiyata Dâir, İstanbul: İstanbul Fetih Cemiyeti, 2005.
  2. Bilgegil, Kaya, Abdülhak Hâmid’in Şiirlerinde Ledünnî Meselelerden Allah I, Allah ve O’nun vücudunu ifade eden isimler)-Mevzûun filoloji bakımından tedkiki, İstanbul: Osman Yalçın Matbaası, 1959.
  3. Çelik, Ahmet, Kur’ân’da ‘Tevhid’ Kavramının Semantik Alanları, Atatürk Üniversitesi İlâhiyat Fakültesi Dergisi, Sayı: 17, 2002, ss. 127-150.
  4. Çetinsaya, Gökhan, ‚Kalemiye’den Mülkiye’ye Tanzîmât Zihniyeti‛, Tanzîmât ve Meşrûtiyet’in Birikimi (Editörler: Tanıl Bora-Murat Gültekingil), İstanbul: İletişim Yayınları, 2006.
  5. Esed, Muhammed, Kuran Mesajı (Meal-Tefsir), Çev. C. Koytak-A. Ertürk, İstanbul: İşaret Yayınları, 2002.
  6. Fındıkoğlu, Ziyaeddin Fahri, ‚Tanzîmât’ta İçtimâî Hayat‛, Tanzîmât (Komisyon), C. II, İstanbul: MEB, 1999, ss. 619-659.
  7. Gadamer, Hans-Georg, Hakikat ve Yöntem, Çev. Hüsamettin Arslan-İsmail Yavuzcan, C. I, İstanbul: Paradigma Yayıncılık, 2008.
  8. Hayber, Abdülkadir- Özbay, H., Muallim Nâci’nin Şiirleri, Ankara: MEB Yayınları, 1997.
  9. İnalcık, Halil, ‚Tanzîmât Nedir?‛, Tanzîmât: Değişim Sürecinde Osmanlı İmparatorluğu (Editörler: Mehmet Seyitdanlıoğlu-Halil İnalcık), Phoenix Yayınevi, Nisan, 2006, ss. 13-35.
  10. Kam, Ömer Ferit, Dîvân Şiirinin Dünyasına Giriş (Âsâr-ı Edebiye Tetkikâtı), Haz. Halil Çeltik, Ankara: MEB, 2003.
  11. Kaplan, Mehmet, Türk Edebiyatı Üzerinde Araştırmalar II, İstanbul: Dergâh Yayınları, 1987.
  12. Kemikli, Bilal, Türk İslâm Edebiyatı –Giriş-, Emin Yayınları, Bursa, 2010,
  13. MERMER, Kenan, Tanzimat’tan Cumhuriyet’e Değişen Paradigmada Metafizik Farklılık: Ab- dülhak Hâmid Tarhan, (Basılmamış Doktora Tezi), Ankara Üniversitesi S. B. E., Ankara, 2010, s. XII+343. Meriç, Cemil, Mağaradakiler, İstanbul: İletişim Yayınları, 2003. Muallim Nâcî, Sünbüle, Kostantiniyye: Matbaa-i Âmire, 1307., Âteş-pâre, Kostantiniyye: Maârif Nezâreti, Temsîl-i Sânî, 1303., Istılâhât-ı Edebiyye, Yay. Dr. A. Yalçın- A. Hayber, Ankara: Akabe Yayınları, 1985. Nâmık Kemâl, Tahrîb-i Harâbât, Matba‘a-i Ebu’z-Ziyâ, Konstantiniyye,1885., Celâleddin Harzemşâh, Yay. Haz. Arş. Gör. Oğuz Sal, Ankara: Akçağ Yayınla- rı, 2005.
  14. Nihad, M. Çetin, -‚Allah: Hat‛, DİA, İstanbul, 1989, C. II, ss. 500-501.
  15. Ongunsu, A. H., ‚Tanzîmât ve Âmillerine Umumî Bakış‛, Tanzîmât (Komisyon), C. I, İstanbul: MEB, 1999, ss. 1-13.
  16. Ortaylı, İlber, İmparatorluğun En Uzun Yüzyılı, İstanbul: Alkım Yayın