KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / AYNA Klinik Psikoloji Dergisi / 2026 / Cilt: 10 Sayı: 1

Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Düzeyi ile Savunma Biçimleri Arasındaki İlişkide Bağlanma Boyutlarının Düzenleyici Rolü

The Moderating Role of Attachment Styles in the Relationship Between Childhood Psychological Traumas Level and Defense Styles

Tuğçe Sezer(İSTANBUL AREL ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-5087-5396
Ahmet Sapancı(Düzce Üniversitesi Eğitim Fakültesi Rehberlik ve Psikolojik Danışmanlık)0000-0003-4688-6890
Tubanur Bayram Kuzgun(İSTANBUL AREL ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-0299-7284
Sayfa
57–82
Yayın Tarihi
2023-01-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Fiziksel ihmale maruz kalan bireyler kaygılı-kararsız bağlanırlarsa immatür savunma biçimlerini daha çok kullanmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada çocukluk çağı ruhsal travmaları ile savunma mekanizmaları arasındaki ilişkide bağlanma biçimlerinin düzenleyici rolü incelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın katılımcıları kolayda örnekleme yöntemi ile ulaşılan, yaşları 18-65 arasında değişen 338 kadın ve 245 erkek olmak üzere toplam 583 kişi oluşmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Fiziksel ihmale maruz kalan bireyler kaygılı-kararsız bağlanırlarsa immatür savunma biçimlerini daha çok kullanmaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:bağlanma stilleri · çocukluk çağı ruhsal travmaları · savunma mekanizmaları

Özet

Bu çalışmada çocukluk çağı ruhsal travmaları ile savunma mekanizmaları arasındaki ilişkide bağlanma biçimlerinin düzenleyici rolü incelenmiştir. Araştırmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın katılımcıları kolayda örnekleme yöntemi ile ulaşılan, yaşları 18-65 arasında değişen 338 kadın ve 245 erkek olmak üzere toplam 583 kişi oluşmaktadır. Veri toplama aracı olarak Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Ölçeği, Üç Boyutlu Bağlanma Stilleri Ölçeği ve Savunma Biçimleri Testi uygulanmıştır. Verilerin analizinde Pearson Korelasyon analizi ve çoklu hiyerarşik lineer regresyon kullanılmıştır. Araştırma sonucunda, fiziksel ihmalin matür, nevrotik ve immatür savunma tarzlarını yordadığı; duygusal ihmalin matür ve nevrotik savunma biçimlerini, cinsel istismarın ise matür savunma biçimini yordadığı bulunmuştur. Bağlanma boyutları ile savunma biçimleri arasındaki ilişkilerde, güvenli bağlanmanın matür ve nevrotik savunma biçimlerini yordadığı; kaçınmacı bağlanmanın matür, nevrotik ve immatür savunmaları, kaygılı-kararsız bağlanmanın ise nevrotik ve immatür savunmaları yordadığı bulunmuştur. Düzenleyici etki analizi sonuçlarında ise, çocukluk çağı ruhsal travmaları ile nevrotik savunma ve matür savunma biçimlerini kullanma düzeyi arasındaki ilişkide bağlanma boyutlarının düzenleyici bir etkisinin olmadığı, buna karşılık duygusal istismar ile immatür savunma biçimini kullanma arasındaki ilişkide kaçınan bağlanmanın, fiziksel ihmal ile immatür savunma biçimini kullanma arasındaki ilişkide kaygılı-kararsız bağlanmanın düzenleyici etkisi olduğu belirlenmiştir. Bir başka ifade ile duygusal istismara maruz kalmış bireyler eğer kaçınmalı da bağlanırlarsa immatür savunma biçimlerini kullanma düzeyleri daha da artmaktadır. Fiziksel ihmale maruz kalan bireyler kaygılı-kararsız bağlanırlarsa immatür savunma biçimlerini daha çok kullanmaktadır.

Abstract

This study investigated the moderating role of attachment styles in the relationship between childhood psychological traumas and defense mechanisms. The correlational survey model was used in the research. The participants of the study consisted of a total of 583 individuals, 338 women and 245 men, aged between 18-65, reached using convenience sampling method. Childhood Psychological Trauma Scale, Three-Dimensional Attachment Styles Scale, and Defense Styles Test were administered as data collection tools. Pearson Correlation analysis and multiple hierarchical linear regression were used in the analysis of the data. Results indicated that physical neglect predicted mature, neurotic and immature defense styles; emotional neglect predicted mature and neurotic defense styles and sexual abuse predicted mature defense styles. Results regarding the relationships between attachment dimensions and defense styles indicated that secure attachment predicted mature and neurotic defense styles; avoidant attachment predicted mature, neurotic, and immature defenses and anxious/ambivalent attachment predicted neurotic and immature defenses. Results regarding the moderating effect analysis, it was found that attachment dimensions did not have a moderator effect on the relationship between childhood psychological traumas and the level of using neurotic defense and mature defense styles. By contrast, the avoidant attachment was found to have a significant effect on the relationship between emotional abuse and use of immature defense style, and between physical neglect and use of the immature defense style. It was determined that anxious-ambivalent attachment had a moderating effect in the relationship. In other words, if individuals who have been exposed to emotional abuse become avoidant and attached, their level of using immature defense styles increases. Individuals exposed to physical neglect use immature defense styles more if they are anxious-ambivalent.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Sezer, T., Sapancı, A., Kuzgun, T. B. (2023). Çocukluk Çağı Ruhsal Travma Düzeyi ile Savunma Biçimleri Arasındaki İlişkide Bağlanma Boyutlarının Düzenleyici Rolü. AYNA Klinik Psikoloji Dergisi, Cilt: 10 Sayı: 1, 57–82. https://doi.org/10.31682/ayna.995061

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (43)

  1. Ainsworth, M. D. S. (1979). Infant-mother attachment. American Psychologist, 34(10), 937–937. http://doi.org/doi.org/10.1037/0003-066X.34.10.932
  2. Ainsworth, M. D., Blehar, M. C., Waters, E. ve Wall, S. N. (1978). Patterns of attachment. Psychology Press.
  3. Andrews, G., Singh, M. ve Bond, M. (1993). The defense style questionnaire. Journal of Nervous and Mental Disease, 181(4), 246–256. https://doi.org/10.1097/00005053-199304000-00006
  4. Békés, V., Aafjes-van Doorn, K., Spina, D., Talia, A., Starrs, C. J. ve Perry, J. C. (2021). The relationship between defense mechanisms and attachment as measured by observer-rated methods in a sample of depressed patients: A pilot study. Frontiers in Psychology, 12, 1–11. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2021.648503
  5. Bernstein, D. P., Fink, L., Handelsman, L., Foote, J., Lovejoy, M., Wenzel, K., Sapareto, E. ve Ruggiero, J. (1994). Initial reliability and validity of a new retrospective measure of child abuse and neglect. The American Journal of Psychiatry, 151(8), 1132–1136. https://doi.org/10.1176/ajp.151.8.1132
  6. Bowlby, J. (1944). Forty-four juvenile thieves: Their character and home-life. International Journal of Psychoanalysis, 25, 19–52. https://doi.org/10.4324/9780203779958-9
  7. Bowlby, J. (1979). The making & breaking of affectional bonds. Tavistock Publications.
  8. Bowlby, J. (1980). Attachment and loss: Volume III: Loss, sadness and depression. Hogarth Press: Institute of Psycho-Analysis
  9. Bowlby, J. (1982). Attachment and loss: Retrospect and prospect. American Journal of Orthopsychiatry, 52(4), 664–678. https://doi.org/10.1111/j.1939-0025.1982.tb01456.x
  10. Briere, J. (1996). A self-trauma model for treating adult survivors of severe child abuse. İçinde J. Briere, L. Berliner, J. A. Bulkley, C. Jenny ve T. Reid (Edl.), The APSAC Handbook on Child Maltreatment (ss. 140–157). Sage Publications, Inc.
  11. Bülbül, S., Özçalık, A. ve Özdoğan, S. (2012). Bir olgu nedeniyle adli tibbi uygulamalarda gecikmenin hekimlere getirdiği hukuki sorunların irdelenmesi. KÜ Tıp Fakültesi Dergisi, 14(2), 9–52. https://doi.org/10.24938/kutfd.124806
  12. Cassidy, J. (1988). Child-mother attachment and the self in six-year-olds. Child Development, 59(1), 121–134. http://doi.org/10.2307/1130394
  13. Chabrol, H. ve Callahan, S. (2004). Defense mechanisms and coping. Dunod.
  14. Cramer, P. (1998). Defensiveness and defense mechanisms. Journal of Personality, 66(6), 879–894. https://doi.org/10.1111/1467-6494.00035
  15. Çağatay, S. E. (2014). Üniversite öğrencilerinin çocukluk çağı travmatik yaşantı düzeyi ile bağlanma stilleri ve savunma mekanizmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. İstanbul Arel Üniversitesi.
  16. Di Giuseppe, M., Gennaro, A., Lingiardi, V. ve Perry, J. C. (2019). The role of defense mechanisms in emerging personality disorders in clinical adolescents. Psychiatry, 82(2), 128–142. https://doi.org/10.1080/00332747.2019.1579595
  17. Doumas, D. M., Pearson, C. L., Elgin, J. E. ve McKinley, L. L. (2008). Adult attachment as a risk factor for intimate partner violence. Journal of Interpersonal Violence, 23(5), 616–634. https://doi.org/10.1177/0886260507313526
  18. Dünya Sağlık Örgütü. (1999). Çocuk istismarının önlenmesi danışma toplantısı raporu. 29-31 Mart Cenevre. WHO/HSC/PVI/99.1.
  19. Dye, H. (2018). The impact and long-term effects of childhood trauma. Journal of Human Behavior in the Social Environment, 28(3), 381–392. https://doi.org/10.1080/10911359.2018.1435328
  20. Earls, L. (2010). The relationship between adult attachment and trauma [Yayımlanmamış doktora tezi]. Eastern Michigan University.
  21. Erozkan, A. (2016). The Link between types of attachment and childhood trauma. Universal Journal of Educational Research, 4(5), 1071–1079. https://doi.org/10.13189/ujer.2016.040517
  22. Erzen, E. (2016). Üç boyutlu bağlanma stilleri ölçeği. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 17(3), 1–21. https://doi.org/10.17679/iuefd.17323631
  23. Fraley, R. C. ve Shaver, P. R. (2000). Adult romantic attachment: Theoretical developments, emerging controversies, and unanswered questions. Review of General Psychology, 4, 132–154. https://doi.org/10.1037/1089-2680.4.2.132
  24. Freud, S. (2002). Metapsikoloji (E. Kapkın ve A.T. Kapkın, Çev.). Payel Yayınevi.
  25. Furman, W., Simon, V. A., Shaffer, L. ve Bouchey, H. A. (2002). Adolescents' working models and styles for relationships with parents, friends, and romantic partners. Child Development, 73(1), 241– 255. https://doi.org/10.1111/1467-8624.00403
  26. Granieri A., La Marca L., Mannino G., Giunta S., Guglielmucci F. ve Schimmenti A. (2017). The relationship between defense patterns and DSM-5 maladaptive personality domains. Front Psychol. 8, 1–12. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2017.01926
  27. Herman, J. (2019). Travma ve iyileşme şiddetin sonuçları ev içi istismardan siyasi teröre (T. Tosun, Çev.). Literatür Kitabevi.
  28. İnan, E. (2015). Travma, bağlanma, ruhsal dayanıklılık kavramları ve bu kavramların arasındaki ilişkilerin değerlendirilmesi [Yayımlanmamış bilim uzmanlığı tezi]. Kocaeli Üniversitesi.
  29. Kolk, B. A. (2020). Beden kayıt tutar (N. C. Maral, Çev.; 14. Basım). Nobel Yaşam.
  30. Korkmaz, E. (2019). Çocukluk çağı ruhsal travmaları ve affetmenin kişilerin savunma mekanizmalarıyla ilişkisi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Maltepe Üniversitesi.
  31. Malone, J. C., Cohen, S., Liu, S. R., Vaillant, G. E. ve Waldinger, R. J. (2013). Adaptive midlife defense mechanisms and late-life health. Personality and Individual Differences, 55(2), 85–89. https://doi.org/10.1016/j.paid.2013.01.025
  32. Mikulincer, M. ve Shaver, P. R. (2003). The Attachment Behavioral System in Adulthood: Activation, Psychodynamics, and Interpersonal Processes. İçinde M. P. Zanna (Edl.), Advances in Experimental Social Psychology, Vol. 35 (ss. 53–152). Elsevier Academic Press.
  33. Öztürk, E. (2017). Travma ve dissosiyasyon. Nobel Tıp Kitabevleri.
  34. Öztürk, O. ve Uluşahin, A. (2016). Ruh sağlığı ve bozuklukları (14. Basım). Bayt.
  35. Roussillon, R. (2017). ''Travma ve simgeleştirme'' (A. L. Baykal Çev.). İçinde T. Parman (Edl), Psikanaliz Yazıları Bireysel ve Toplumsal Travmalar. Bağlam Yayıncılık.
  36. Stayton, D. J. ve Ainsworth, M. D. S. (1973). Individual differences in infant responses to brief, everyday separations as related to other infant and maternal behaviors. Developmental Psychology, 9(2), 226–235. http://doi.org/10.1037/h0035089
  37. Şar, V., Öztürk, E. ve İkikardeş, E. (2012). Çocukluk çağı ruhsal travma ölçeğinin türkçe uyarlamasının geçerlilik ve güvenirliği. Türkiye Klinikleri, 32(4), 1054–1063. https://doi.org/10.5336/medsci.2011-26947
  38. Tabachnick, B. G. ve Fidell, L. S. (2013). Using multivariate statistics (6th ed.). Pearson.
  39. Vaillant G.E. (1977). Adaptation to life. Harvard University Press.
  40. Waldinger, R. J., Schulz, M. S., Barsky, A. J. ve Ahern D. K. (2006). Mapping the road from childhood trauma to adult somatization: The role of attachment. Psychosomatic Medicine, 68(1), 129–135. https://doi.org/10.1097/01.psy.0000195834.37094.a4
  41. Warren, M. (2000). Defense mechanisms as moderators of trauma symptomatology in maltreated adolescents [Yayımlanmamış doktora tezi]. Simon Fraser University.
  42. West, A. E. (2018). Yetişkin bağlanma stillerinin savunma mekanizmaları ve yaşam doyumuyla ilişkilerinin incelenmesi [Yayımlanmamış yüksek lisans tezi]. Işık Üniversitesi.
  43. Yılmaz, N., Gençöz, T. ve Ak, M. (2007). Savunma Biçimleri Testi’nin psikometrik özellikleri: güvenirlik ve geçerlik çalışması. Türk Psikiyatri Dergisi, 18(3), 244–253.