KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 6 Sayı: ICEESS’ 18 Özel Sayı

Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi

Relationship Between R&D Expenditure and Financial Performance on Technology and Information Technology Indices Firms in Borsa Istanbul

Sinan Aytekin(Balıkesir Üniversitesi)0000-0003-1502-2643
Sevinç Güler Özçalık(Dokuz Eylül Üniversitesi)0000-0002-0423-7510
Sayfa
67–73
Yayın Tarihi
2018-12-15
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

FVÖK’ün bağımlı değişken olduğu birinci modelde FVÖK ile AR-GE Harcamaları ve Piyasa Değeri/Defter Değeri arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Çalışmada AR-GE harcamaları ile işletmelerin finansal performansları arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla 2011:Q1-2018:Q1 dönemleri arasında Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endekslerinde işlem gören 7 işletmenin AR-GE ve performans verileri kullanılmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kurulan 3 ayrı model ile panel veri analizi uygulanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:FVÖK’ün bağımlı değişken olduğu birinci modelde FVÖK ile AR-GE Harcamaları ve Piyasa Değeri/Defter Değeri arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir.
🔬Tür:Modelleme & Sayısal Simülasyon
📍Kapsam:2011 Verileri
⚙️Değişkenler:Ar-Ge Harcamaları · Finansal Performans · Panel Veri Analizi

Özet

Çalışmada AR-GE harcamaları ile işletmelerin finansal performansları arasındaki ilişkiyi ortaya koymak amacıyla 2011:Q1-2018:Q1 dönemleri arasında Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endekslerinde işlem gören 7 işletmenin AR-GE ve performans verileri kullanılmıştır. Kurulan 3 ayrı model ile panel veri analizi uygulanmıştır. Bağımlı değişkenler, FVÖK, ROIC ve Net Satışlar; bağımsız değişkenler ise AR-GE Harcamaları, AR-GE/Net Satışlar, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri ve Piyasa Değeri/Defter Değeri’dir. FVÖK’ün bağımlı değişken olduğu birinci modelde FVÖK ile AR-GE Harcamaları ve Piyasa Değeri/Defter Değeri arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir. Net Satışların bağımlı değişken olduğu modelde Net Satışlar ile AR-GE Harcamaları arasında pozitif, AR-GE/Toplam Faaliyet Giderleri arasında ise negatif anlamlı ilişki tespit edilmiştir. ROIC bağımlı değişkeni ile istatistiki olarak anlamlı bir ilişki tespit edilememiştir.

Abstract

The aim of this study is to determine the relationship between R- D expenditures and the financial performance of 7 companies which are listed in Borsa Istanbul Technology and Information Technology Indices between 2011:Q1-2018:Q1. Dependent variables are EBIT, ROIC and Net Sales; the independent variables are R&D Expenditures, R&D/Net Sales, R&D/Total Operating Expenses and Market Value/Book Value. In the model where EBIT is a dependent variable, there is a positive relationship between EBIT and R&D Expenditures and Market Value/Book Value, and a negative relationship between R&D/Total Operating Expenses. In the model where Net Sales are the dependent variable, there is a positive relationship between Net Sales and R&D Expenditures and a negative relationship between R&D/Total Operating Expenses.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Aytekin, S., Özçalık, S. G. (2018). Borsa İstanbul Teknoloji ve Bilişim Endeksi Firmalarında Ar-Ge Harcamaları ve Finansal Performans İlişkisi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 6 Sayı: ICEESS’ 18 Özel Sayı, 67–73. https://ajindex.com/articles/1362535

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (32)

  1. Akgün, A., & Akgün, V. Ö. (2016). İşletmelerde AR-GE Harcamlarının Karlılığa Etkisi: Aselsan Örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal ve Teknik Araştırmalar Dergisi, 12, 1-12.
  2. Alper, D., & Aydoğan, E. (2016). Relationships between R&D and Corporate Performance: An Empirical Analysis in Istanbul Stock Exchange. PARADOKS Economics, Sociology and Policy Journal, 12(2), 96-114.
  3. Ayaydın, H., & Karaaslan, İ. (2014). The Effect of Research and Development Invesment on Frms’ Financial Performance: Evidence from Manufacturing Firm in Turkey. The Journal of Knowledge Economy & Knowledge Management, 9(2), 43-59.
  4. Baltagı, B. H. (2005). Econometric Analysis of Panel Data. John Wiley and Sons Inc., England.
  5. Cebeci, G., & Özbilgin, İ. G. (2015). Borsa İstanbul Bilişim Endeksinde Yer Alan Şirketlerin Kurumsal Yönetim ve Finansal Performans Açısından Değerlendirilmesi. Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2(4), 47-64.
  6. Çıtak, L., & İltaş, Y. (2017). Ar-Ge Yatırımlarının Finansal Performans Üzerindeki Etkisi ve BİST Teknoloji Endeksi Firmalarının Etkinliklerinin Değerlendirilmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 76, 239-254.
  7. Dağlı, H., & Ergün, T. (2017). Türkiye’de AR-GE Harcamalarının Firma Karlılığına Etkisi. KTÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Sosyal Bilimler Dergisi, 7(13), 69-83.
  8. Dave, P., Wadhwa, V., Aggarwal, S., & Seetharaman, A. (2013). The Impact of Research and Development on the Financial Sustainability of Information Technology (IT) Companies Listed on the S&P 500 Index. Journal of Sustainable Development, 6(11), 122-138.
  9. Deloitte (2008). Araştırma ve Geliştirme Faaliyetlerine Genel Bakış ve Son Gelişmeler. (Erişim: 30.05.2018), https://www.verginet.net/dtt/4/Ar-Ge_FaaliyetlerineGenelBakis.aspx
  10. Demirgüneş, K., & Üçler, G. (2016). AR-GE Yatırımları ve Büyüme: İmalat Sektörü Üzerine Ampirik Bir Çalışma. İstanbul Üniversitesi İşletme Fakültesi Dergisi, 45(1), 53-64.
  11. Demirhan, D., & Aracıoğlu, B. (2016). İnovasyon ve Finansal Performans Arasındaki İlişki: BIST Teknoloji Endeksindeki Firmalar Üzerine Bir Araştırma. UİİİD-IJEAS, 2017 (16. UİK Özel Sayısı), 195-218.
  12. Doğan, M., & Yıldız, F. (2016). Araştırma ve Geliştirme Harcamalarıın (AR-GE) Firma Karlılığı Üzerindeki Etkisi: BIST’te İşlem Gören İmalat Sanayi Firmaları Üzerine Bir Araştırma. Kastamonu Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 14, 178-187.
  13. Elmas, B., & Polat, M. (2016). AR-GE Yatırımlarının Firma Performansına Etkisinin Panel Veri Analizi ile Araştırılması. 20. Finans Sempozyumu, Trabzon.
  14. Freihat, A. R. F., & Kanakriyah, R. (2017). Impact of R&D Expenditure on Financial Performance: Jordanian Evidence. European Journal of Business and Management, 9(32), 73-83.
  15. Hsu, F. J., Chen, M. Y., Chen, Y. C., & Wang, W. C. (2013). An Empirical Study on the Relationship between R&D and Financial Performance. Journal of Applied Finance & Banking, 3(5), 107-119.
  16. İlarslan, K., & Bıyıklı, F. (2018). Araştırma-Geliştirme Harcamalarının İşletmelerin Finansal Performansına Etkisinin Ekonometrik Analizi: İlaç Sektöründe Bir Uygulama. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD), 5(3), 122-137.
  17. İltaş, Y., & Bulut, U. (2017). Türkiye’de AR-GE Harcamaları ile Net Satış Hasılatı Arasındaki İlişki: Bootstrap Panel Nedensellik Testinden Kanıtlar. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 49, 45-58.
  18. Işık, N., Engeloğlu, Ö., & Kılınç, E. C. (2016). Araştırma ve Geliştirme Harcamalarının, Karlılık ve Satışlar Üzerindeki Etkisi: Borsa İstanbul Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 47, 27-46.
  19. Judge, G. G. (1985). The Theory and Practice of Econometrics. USA: John Wiley and Sons Inc.
  20. KAP (2018). Kamuyu Aydınlatma Platformu-BIST Şirketleri. (Erişim: 02.06.2018), https://www.kap.org.tr/tr/Endeksler
  21. Karacaer, S., Aygün, M., & İç, S. (2009). Araştırma ve Geliştirme Giderlerinin Firma Performansı Üzerindeki Etkisi: İstanbul Menkul Kıymetler Borsası Üzerine Bir İnceleme. Muhasebe Bilim Dünyası Dergisi, 11(2), 65-86.
  22. Kocamış, T. U., & Güngör, A. (2014). Türkiye’de Ar-Ge Harcamaları ve Teknoloji Sektöründe Ar-Ge Giderlerinin Karlılık Üzerine Etkisi: Borsa İstanbul Uygulaması. Maliye Dergisi, 166, 127-138.
  23. Mercan, B., Göktaş, D. & Gömleksiz, M. (2011). AR-GE Faaliyetleri ve Girişimcilerin İnovasyon Üzerindeki Etkileri: Patent Verileri Üzerinde Bir Uygulama. PARADOKS Ekonomi, Sosyoloji ve Politika Dergisi, 7(2), 27-44.
  24. OECD (2017). Digital Economy Outlook. (Erişim: 02.06.2018), http://espas.eu/orbis/sites/default/files/generated/document/en/9317011e.pdf
  25. Özcan, M., Ağırman, E., & Yılmaz, Ö. (2014). Ar-Ge Yatırımlarının Hisse Senedi Getirisi Üzerine Etkisi: BIST Teknoloji ve Bilişim Firmaları Üzerine Bir Uygulama. Maliye Dergisi, 166, 139-158.
  26. Öztürk, E., & Zeren, F. (2015). The Impact of R&D Expenditure on Firm Performance in Manufacturing Industry: Further Evidence from Turkey. International Journal of Economics and Research, 6(2), 32-36.
  27. Polat, M., & Elmas, B. (2016). Firmaların Finansal Performansı Ar-Ge Yatırımlarından Etkilenir mi? Panel Veri Analizi ile Bir Araştırma. ÜNİDAP Uluslararası Bölgesel Kalkınma Konferansı, Muş.
  28. TUİK (2018). Araştırma-Geliştirme Faaliyetleri Araştırması. (Erişim: 01.06.2018), http://www.tuik.gov.tr/VeriBilgi.do?alt_id=1082
  29. Ülger, Ö. (2017). OECD Ülkelerinde AR-GE Harcamalarının Büyüme Üzerine Etkileri: Panel Veri Analizi (1996-2015. Sosyal Bilimler Dergisi, 4(15), 165-177.
  30. Ünal, T., & Seçilmiş, N. (2014). Satış Hasılatı Artışında AR-GE’nin Rolü ve Karlılığın AR-GE Harcamalarına Etkisi: Gaziantep Örneği. Yönetim ve Ekonomi Arastırmaları Dergisi, 22, 202-210.
  31. Zhu, Z., & Huang, F. (2012). The Effect of R&D Investment on Firms’ Financial Performance: Evidence from the Chinese Listed IT Firms. Modern Economy, 3, 915-919.
  32. Yıldırım, H. H., & Sakarya, Ş. (2017). AR-GE Harcamalarının Firmaların Aktif Karlılığına ve Özsermaye Karlılığına Etkisi: BİST Teknoloji Sektöründe Bir Uygulama. 8. Uluslararası Girişimcilik Kongresi, Burhaniye-Balıkesir.