KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 8 Sayı: İktisadi ve İdari Bilimler Özel Sayı

Politik İstikrarsızlık, Enerji Güvenliği ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Orta Doğu Ülkeleri Üzerine Ampirik Bir İnceleme

The Relationship between Political Instability, Energy Security and Economic Growth: An Empirical Analysis on the Middle Eastern Countries

Gökhan Kartal(NİĞDE ÖMER HALİSDEMİR ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-2006-6272
Serdar Öztürk(NEVŞEHİR HACI BEKTAŞ VELİ ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-0650-0244
Sayfa
65–78
Yayın Tarihi
2020-12-18
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Panel eşbütünleşme sonuçları değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin varlığını göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, seçili 15 Orta Doğu ülkesinde 1996-2014 yılları arasında politik istikrarsızlık, enerji güvenliği ve ekonomik büyüme ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Panel FMOLS sonuçlarına göre enerji güvenliği riskinde %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,41 düşürürken, politik istikrardaki %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,25 artırmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Panel eşbütünleşme sonuçları değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin varlığını göstermektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2014 Verileri
⚙️Değişkenler:Politik İstikrarsızlık · Enerji Güvenliği · Ekonomik Büyüme

Özet

Bu çalışmada, seçili 15 Orta Doğu ülkesinde 1996-2014 yılları arasında politik istikrarsızlık, enerji güvenliği ve ekonomik büyüme ilişkisinin incelenmesi amaçlanmıştır. Panel eşbütünleşme sonuçları değişkenler arasında uzun dönemli ilişkinin varlığını göstermektedir. Panel FMOLS sonuçlarına göre enerji güvenliği riskinde %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,41 düşürürken, politik istikrardaki %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,25 artırmaktadır. Tek Yönlü Sabit Zaman Etkili Panel EKK sonuçlarına göre enerji güvenliği riskinde %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,62 düşürürken, politik istikrardaki %1 artış kişi başı GSYH’yi %0,35 artırmaktadır. Panel Granger Nedensellik sonuçları ise enerji güvenliği ile kişi başı GSYH arasında çift yönlü; enerji güvenliğinden politik istikrara ve kişi başı GSYH’den politik istikrara tek yönlü nedenselliği göstermektedir. Bu sonuçlar enerji güvenliği ve politik istikrarın bölge ekonomileri için önemli bir politika meselesi olduğunu göstermektedir.

Abstract

In this study, it is aimed to examine the relationship between political instability, energy security and economic growth between 1996-2014 in selected 15 Middle Eastern countries. Panel cointegration results show that there is long-term relationship between variables. According to the panel FMOLS results, while 1% increase in energy security risk decreases per capita GDP by 0.41%, 1% increase in political stability increases per capita GDP by 0.25%. According to One-Way Fixed Effect Panel LS (based on period), while 1% increase in energy security risk decreases per capita GDP by 0.62%, 1% increase in political stability increases per capita GDP by 0.35%. The Panel Granger Causality results show that there is bi-directional causality relationship between energy security and GDP per capita, one-way causality relationship from energy security to political stability and from GDP per capita to political stability. These results indicate that energy security and political stability are an important policy issue for the economies of the region.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Kartal, G., Öztürk, S. (2020). Politik İstikrarsızlık, Enerji Güvenliği ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Orta Doğu Ülkeleri Üzerine Ampirik Bir İnceleme. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 8 Sayı: İktisadi ve İdari Bilimler Özel Sayı, 65–78. https://doi.org/10.18506/anemon.629534

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (70)

  1. Aisen, A., ve Veiga, F. J. (2013). How does political instability affect economic growth?. European Journal of Political Economy, 29, 151–167. https://doi.org/10.1016/j.ejpoleco.2012.11.001
  2. Al, İ., ve Belke, M. (2018). Politik istikrarsızlık ile ekonomik büyüme arasındaki ilişki: MENA ülkeleri için panel nedensellik analizi. Uluslararası İktisadi ve İdari İncelemeler Dergisi, 271–286. https://doi.org/10.18092/ulikidince.452539
  3. Alcántar-Toledo, J., ve Venieris, Y. P. (2014). Fiscal policy, growth, income distribution and sociopolitical instability. European Journal of Political Economy, 34, 315–331. https://doi.org/10.1016/j.ejpoleco.2014.03.002
  4. Alesina, A., Özler, S., Roubini, N., ve Swagel, P. (1996). Political instability and economic growth. Journal of Economic Growth, 1(2), 189–211. https://doi.org/10.1007/BF00138862
  5. Alesina, A., ve Perotti, R. (1996). Income distribution, political instability, and investment. European Economic Review, 40(6), 1203–1228. https://doi.org/10.1016/0014-2921(95)00030-5
  6. Alper, A. E. (2018). BRICS-T ülkelerinde politik istikrar ve ekonomik performans ilişkisi üzerine bir analiz. Business and Economics Research Journal, 9(1), 49–56. https://doi.org/10.20409/berj.2017.88
  7. Arlt, J., ve Mandel, M. (2014). The reaction function of three central banks of visegrad group. Prague Economic Papers, 23(3), 269–289. https://doi.org/10.18267/j.pep.484
  8. Baltagi, B. (2005). Econometric analysis of panel data (Third Edit). England: John Wiley & Sons Ltd.
  9. Bellettini, G., Berti Ceroni, C., ve Prarolo, G. (2013). Political persistence and economic growth. European Journal of Political Economy, 31, 165–179. https://doi.org/10.1016/j.ejpoleco.2013.05.002
  10. Breusch, T. S., ve Pagan, A. R. (1980). The Lagrange multiplier test and its applications to model specification in econometrics. he Review of Economic Studies, 47(1), 239–253.
  11. BP (2017). Statistical review of world energy. (Erişim: 12.09.2017), https://www.bp.com/en/global/corporate/energy-economics/statistical-review-of-world-energy.html
  12. Brückner, M., ve Gradstein, M. (2015). Income growth, ethnic polarization, and political risk: Evidence from international oil price shocks. Journal of Comparative Economics, 43(3), 575–594. https://doi.org/10.1016/j.jce.2014.05.005
  13. Butkiewicz, J. L., ve Yanikkaya, H. (2005). The impact of sociopolitical instability on economic growth: Analysis and implications. Journal of Policy Modeling, 27(5), 629–645. https://doi.org/10.1016/j.jpolmod.2005.04.001
  14. Butter, D. (2015). Syria’s economy: Picking up the piece. Royal Institute of International Affairs, Middle East and North Africa Programme Research Paper. London: Chatham House (Erişim: 06.12.2017), https://www.chathamhouse.org/sites/files/chathamhouse/field/field_document/20150623SyriaEconomyButter.pdf
  15. Campos, N. F., ve Karanasos, M. G. (2008). Growth, volatility and political instability: Non-linear time-series evidence for Argentina, 1896–2000. Economics Letters, 100(1), 135–137. https://doi.org/10.1016/j.econlet.2007.12.013
  16. Campos, N. F., Karanasos, M. G., ve Tan, B. (2012). Two to tangle: Financial development, political instability and economic growth in Argentina. Journal of Banking & Finance, 36(1), 290–304. https://doi.org/10.1016/j.jbankfin.2011.07.011
  17. Campos, N. F., ve Nugent, J. B. (2002). Who is afraid of political instability?. Journal of Development Economics, 67(1), 157–172. https://doi.org/10.1016/S0304-3878(01)00181-X
  18. Caporale, T., ve Leirer, J. (2010). Take the money and run: Political turnover, rent-seeking and economic growth. Journal of Economic Behavior & Organization, 76(2), 406–412. https://doi.org/10.1016/j.jebo.2010.07.005
  19. Çelik, S., Deniz, P., ve Eken, S. (2008). Eşbütünleşme analiziyle Türkiye için ikiz açıklar hipotezi: 1996-2006. 2. Ulusal İktisat Kongresi. Çeli̇kpala, M. (2014). Enerji güvenliği: NATO’nun yeni tehdit algısı. Uluslararası İlişkiler, 10(40), 75–99.
  20. Chen, B., ve Feng, Y. (1996). Some political determinants of economic growth: Theory and empirical implications. European Journal of Political Economy, 12(4), 609–627. https://doi.org/10.1016/S0176-2680(96)00019-5
  21. Fosu, A. (2001). Political instability and economic growth in developing economies: some specification empirics. Economics Letters, 70(2), 289–294. https://doi.org/10.1016/S0165-1765(00)00357-8
  22. Gurgul, H., ve Lach, Ł. (2013). Political instability and economic growth: Evidence from two decades of transition in CEE. Communist and Post-Communist Studies, 46(2), 189–202. https://doi.org/10.1016/j.postcomstud.2013.03.008
  23. Hotunluoğlu, H., ve Özçağ, M. (2012). İnternet kullanımının vergi gelirlerine etkisi: OECD üyesi ülkeler için ampirik bir analiz. Maliye Dergisi, 163, 354–366.
  24. Im, K. S., Pesaran, M. H., ve Shin, Y. (2003). Testing for unit roots in heterogeneous panels. Journal of Econometrics, 115(1), 53–74. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(03)00092-7
  25. IEA. (2017). What is energy security?. (Erişim: 30.05.2017), https://www.iea.org/topics/energysecurity/subtopics/whatisenergysecurity
  26. International Monetary Fund. IMF Data. (Erişim: 02.11.2017), http://data.imf.org
  27. Jong-A-Pin, R. (2009). On the measurement of political instability and its impact on economic growth. European Journal of Political Economy, 25(1), 15–29. https://doi.org/10.1016/j.ejpoleco.2008.09.010
  28. Kao, C. (1999). Spurious regression and residual-based tests for cointegration in panel data. Journal of Econometrics, 90(1), 1–44. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(98)00023-2
  29. Karabulut, B. (2017). Enerji güvenliğine küresel ölçekte bir bakış. Savunma Bilimleri Dergisi, 15(1), 31–54.
  30. Karagöl, E., Erbaykal, E., ve Ertuğrul, H. M. (2007). Türkiye de ekonomik büyüme ile elektrik tüketimi ilişkisi: Sınır testi yaklaşımı. Doğuş Üniversitesi Dergisi, 1(8), 72–80. https://doi.org/10.31671/dogus.2019.243
  31. Kartal, G. (2018). Orta Doğu ülkelerinde politik istikrarsızlık, enerji güvenliği ve ekonomik büyüme ilişkisi. Doktora Tezi. Nevşehir: Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi.
  32. Kartal, G. (2020). Politik istikrarsizlik ve enerji güvenliği ekseninde Orta Doğu ekonomileri. İstanbul: Hiperyayın.
  33. Kartal, G., ve Öztürk, S. (2018). Politik istikrarsızlık, uluslararası göç hareketleri ve ekonomik etkileri: Türkiye ve güney komşuları (İran, Irak ve Suriye) üzerine bir inceleme. Içinde E. Özensel, G. Bozbaş, F. Kaleci, ve M. N. Salur (Ed.), Ortadoğuda Göç Hareketleri ve Değişen Dinamikler. 180-199, Konya: Aybil Yayınevi.
  34. Klomp, J., ve de Haan, J. (2009). Political institutions and economic volatility. European Journal of Political Economy, 25(3), 311–326. https://doi.org/10.1016/j.ejpoleco.2009.02.006
  35. Knutsen, C. H. (2013). Democracy, state capacity, and economic growth. World Development, 43, 1–18. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2012.10.014
  36. Kök, R., ve Şimşek, N. (2006). Endüstri-içi dış ticaret, patentler ve uluslararası teknolojik yayılma. Türkiye Ekonomi Kurumu Uluslararası Ekonomi Konferansı. 11-13 Eylül 2006, Ankara.
  37. Kruyt, B., van Vuuren, D. P., de Vries, H. J. M., ve Groenenberg, H. (2009). Indicators for energy security. Energy Policy, 37(6), 2166–2181. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2009.02.006
  38. Le, T. H., ve Nguyen, C. P. (2019). Is energy security a driver for economic growth? Evidence from a global sample. Energy Policy, 129, 436–451. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2019.02.038
  39. Levin, A., Lin, C.-F., ve James Chu, C.-S. (2002). Unit root tests in panel data: asymptotic and finite-sample properties. Journal of Econometrics, 108(1), 1–24. https://doi.org/10.1016/S0304-4076(01)00098-7
  40. Man, G. (2016). Political competition and growth in global perspective: Evidence from panel data. Journal of Applied Economics, 19(2), 363–382. https://doi.org/10.1016/S1514-0326(16)30015-0
  41. Martin, P., ve Ann Rogers, C. (2000). Long-term growth and short-term economic instability. European Economic Review, 44(2), 359–381. https://doi.org/10.1016/S0014-2921(98)00073-7
  42. Menegaki, A. N., ve Ozturk, I. (2013). Growth and energy nexus in Europe revisited: Evidence from a fixed effects political economy model. Energy Policy, 61, 881–887. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2013.06.076
  43. Miljkovic, D., ve Rimal, A. (2008). The impact of socio-economic factors on political instability: A cross-country analysis. The Journal of Socio-Economics, 37(6), 2454–2463. https://doi.org/10.1016/j.socec.2008.04.007
  44. Morshed, H. A. S. (2010). A panel cointegration analysis of the Euro area money demand. Master Thesis. Lund: Lund University.
  45. Nazlıoğlu, Ş. (2010). Makro iktisat politikalarının tarım sektörü üzerindeki etkileri: gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler için bir karşılaştırma. Doktora Tezi. Kayseri: Erciyes Üniversitesi.
  46. Özer, M., ve Kocaman, M. (2019). A bootstrap panel granger causality analysis of relationships between political instability and macroeconomic variables. Uluslararası Ekonomi, İşletme ve Politika Dergisi, 3(2), 239–252. https://doi.org/10.29216/ueip.585261
  47. Pedroni, P. (1999). Critical values for cointegration tests in heterogeneous panels with multiple regressors. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 61(s1), 653–670. https://doi.org/10.1111/1468-0084.0610s1653
  48. Pedroni, P. (2000). Fully modified ols for heterogeneous cointegrated panels. Advances in econometrics, 15, 93–130. https://web.williams.edu/Economics/wp/pedroniaie.pdf
  49. Pedroni, P. (2004). Panel cointegration: Asymptotic and finite sample properties of pooled time series tests with an application to the PPP hypothesis. Econometric Theory, 20(03). https://doi.org/10.1017/S0266466604203073
  50. Rachdi, H., ve Saidi, H. (2015). Democracy and economic growth: Evidence in MENA countries. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 191, 616–621. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.04.644
  51. Radu, M. (2015). Political Stability - a condition for sustainable growth in Romania? Procedia Economics and Finance, 30, 751–757. https://doi.org/10.1016/S2212-5671(15)01324-6
  52. Saidi, K., Rahman, M. M., ve Amamri, M. (2017). The causal nexus between economic growth and energy consumption: New evidence from global panel of 53 countries. Sustainable Cities and Society, 33, 45–56. https://doi.org/10.1016/j.scs.2017.05.013
  53. Şanlısoy, S. (2020). Türkiye’de politik istikrarsızlık ile ekonomik büyüme ilişkisi: Bir nedensellik analizi. Bilig, 92, 85–114. https://doi.org/10.12995/bilig.9204
  54. Şanlısoy, S., ve Çetin, M. (2017). Türkiye ekonomisinde politik istikrarsızlık-makro ekonomik performans ilişkisi. Dokuz Eylul Universitesi Iktisadi ve Idari Bilimler Dergisi, 32(2), 207–237. https://doi.org/10.24988/deuiibf.2017322606
  55. Şanlısoy, S., ve Kök, R. (2016). Politik istikrarsızlık - ekonomik büyüme ilişkisi: Türkiye örneği (1987–2006). Dokuz Eylül Üniversitesi İktisadi İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 25(1). https://dergipark.org.tr/tr/pub/deuiibfd/issue/22735/242657
  56. Sen, K. (2013). The political dynamics of economic growth. World Development, 47, 71–86. https://doi.org/10.1016/j.worlddev.2013.02.015
  57. Seshaiah, V. S., ve Tripathy, T. (2018). GDP purchasing power parity per capita and its determinants: A panel data analysis for BRICS. Theoretical Economics Letters, 08(03), 575–571. https://doi.org/10.4236/tel.2018.83040
  58. Stavytskyy, A., Kharlamova, G., Giedraitis, V., ve Šumskis, V. (2018). Estimating the interrelation between energy security and macroeconomic factors in European countries. Journal of International Studies, 11(3), 217–238. https://doi.org/10.14254/2071-8330.2018/11-3/18
  59. Sweidan, O. D. (2016). Political instability and economic growth: Evidence from Jordan. Review of Middle East Economics and Finance, 12(3). https://doi.org/10.1515/rmeef-2015-0025
  60. Tabassam, A. H., Hashmi, S. H., ve Rehman, F. U. (2016). Nexus between political instability and economic growth in Pakistan. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 230, 325–334. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2016.09.041
  61. Tang, C. F., ve Abosedra, S. (2014). The impacts of tourism, energy consumption and political instability on economic growth in the MENA countries. Energy Policy, 68, 458–464. https://doi.org/10.1016/j.enpol.2014.01.004
  62. Tarı, R. (2011). Ekonometri. Umuttepe Yayınları.
  63. Uçan, O. (2011). Açık ekonomilerde döviz kuru dinamikleri: Türkiye örneği. Doktora Tezi. Adana: Çukurova Üniversitesi.
  64. UNCTAD. UNCTADstat. (Erişim:06.12.2017) http://unctadstat.unctad.org/EN
  65. Voser, P. (2012). Energy: The Oxygen of the Economy. World Economic Forum Energy for Economic Growth Energy Vision Update 2012. (Erişim: 31.05.2017), http://www3.weforum.org/docs/WEF_EN_EnergyEconomicGrowth_IndustryAgenda_2012.pdf
  66. World Bank. World Development Indicators Database. (Erişim: 14.01.2017), https://datacatalog.worldbank.org/dataset/world-development-indicators
  67. Yalçınkaya, Ö., ve Kaya, V. (2017). Politik istikrarın/istikrarsızlığın ekonomik büyüme üzerindeki etkileri: Dünyanın en büyük ilk yirmi ekonomisi üzerinde bir uygulama (1996-2015). International Journal of Management Economics and Business, 13(2), 277–298. https://doi.org/10.17130/ijmeb.2017228684
  68. Yang, B. (2011). Political democratization, economic liberalization, and growth volatility. Journal of Comparative Economics, 39(2), 245–259. https://doi.org/10.1016/j.jce.2010.08.001
  69. Younis, M., Lin, X. X., Sharahili, Y., ve Selvarathi, S. (2008). Political stability and economic growth in Asia. American Journal of Applied Sciences, 5(3), 203–208. https://doi.org/10.3844/ajassp.2008.203.208
  70. Zouhaier, H., ve Kefi, M. K. (2012). Interaction between political instability and investment. Journal of Economics and International Finance, 4(2), 49–54. https://doi.org/10.5897/JEIF11.127