KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 2

Fitness Merkezlerine Giden Bireylerin Sosyal Görünüş Kaygı Düzeyleri İle Sağlıklı Beslenme Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Investigation of the Relationship Between Social Appearance Anxiety Levels and Healthy Nutrition Attitudes of Individuals Going to Fitness Centres

Tahir Volkan Aslan(MERSİN ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-5839-1927
Binaz Bozkur(MERSİN ÜNİVERSİTESİ, EĞİTİM FAKÜLTESİ)0000-0002-3821-7489
Sayfa
622–644
Yayın Tarihi
2025-08-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Demografik değişkenlerin sosyal görünüş kaygısındaki varyansın önemli bir kısmını açıkladığını, BKİ katkısının sınırlı kaldığını ve beslenme ile ilişkili duygusal ve davranışsal faktörlerin, sosyal görünüş kaygısının güçlü yordayıcıları olduğunu göstermiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu araştırmanın amacı, sosyal görünüş kaygısı ile beslenme tutumları arasındaki ilişkilerin ve sosyal görünüş kaygısını yordayan faktörlerin belirlenmesidir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Nicel ve korelasyonel bir araştırma olarak planlanan çalışmanın katılımcıları fitness salonlarına devam eden 490 (%45.3 kadın ve %54.7 erkek) yetişkin bireyden oluşmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Demografik değişkenlerin sosyal görünüş kaygısındaki varyansın önemli bir kısmını açıkladığını, BKİ katkısının sınırlı kaldığını ve beslenme ile ilişkili duygusal ve davranışsal faktörlerin, sosyal görünüş kaygısının güçlü yordayıcıları olduğunu göstermiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:: Fitness Merkezleri · Spor · Sosyal Görünüş Kaygısı

Özet

Bu araştırmanın amacı, sosyal görünüş kaygısı ile beslenme tutumları arasındaki ilişkilerin ve sosyal görünüş kaygısını yordayan faktörlerin belirlenmesidir. Nicel ve korelasyonel bir araştırma olarak planlanan çalışmanın katılımcıları fitness salonlarına devam eden 490 (%45.3 kadın ve %54.7 erkek) yetişkin bireyden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ)”, “Sosyal Görünüş Kaygısı Ölçeği (SGKÖ)” ve Kişisel Bilgi Formu kullanılmıştır. Araştırma için toplanan verilerin analizinde SPSS 25.00 paket programı kullanılmıştır. Fitness salonlarına devam eden yetişkinlerde sosyal görünüş kaygısı ile beslenme tutumları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amacıyla korelasyon analizi kullanılırken, sosyal görünüş kaygısının bağımsız değişkenler tarafından ne ölçüde yordandığını analiz etmek amacıyla hiyerarşik çoklu regresyon analizi yapılmıştır. Araştırma sonucunda sosyal görünüş kaygısıyla beslenmeye yönelik tutumlar arasında orta düzeyde ve negatif bir ilişki olduğu görülmüştür. Demografik değişkenlerin sosyal görünüş kaygısındaki varyansın önemli bir kısmını açıkladığını, BKİ katkısının sınırlı kaldığını ve beslenme ile ilişkili duygusal ve davranışsal faktörlerin, sosyal görünüş kaygısının güçlü yordayıcıları olduğunu göstermiştir.

Abstract

The aim of this study is to determine the relationships between social appearance anxiety and nutritional attitudes and the factors predicting social appearance anxiety. The participants of the study, which was planned as a quantitative and correlational research, consisted of 490 (45.3% female and 54.7% male) adult individuals attending fitness centres. In the study, ‘Attitude Scale on Healthy Nutrition (ATHS)’, ‘Social Appearance Anxiety Scale (SAAS)’ and Personal Information Form were used as data collection tools. SPSS 25.00 package programme was used to analyse the data collected for the study. While correlation analysis was used to determine the relationship between social appearance anxiety and nutritional attitudes in adults attending fitness centres, hierarchical multiple regression analysis was used to analyse the extent to which social appearance anxiety was predicted by independent variables. As a result of the study, it was observed that there was a moderate and negative relationship between social appearance anxiety and attitudes towards nutrition. Demographic variables explained a significant portion of the variance in social appearance anxiety, BMI contribution was limited, and emotional and behavioural factors related to nutrition were strong predictors of social appearance anxiety.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Aslan, T. V., Bozkur, B. (2025). Fitness Merkezlerine Giden Bireylerin Sosyal Görünüş Kaygı Düzeyleri İle Sağlıklı Beslenme Tutumları Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 2, 622–644. https://doi.org/10.18506/anemon.1620413

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (65)

  1. References Ahıska, M., & Yenal, Z. (2006). Aradığınız kişiye şu an ulaşılamıyor: Türkiye’de hayat tarzı temsilleri, 1980-2005. İstanbul: Ofset Yayınevi.
  2. Alemdağ, S., & Öncü, E. (2015). Öğretmen adaylarının fiziksel aktiviteye katılım ve sosyal görünüş kaygılarının incelenmesi. International Journal of Science Culture and Sport, 3(3), 287-300. https://doi.org/10.14486/IJSCS291
  3. Amil, O., & Bozgeyikli, H. (2015). Investigating the relationship between social appearance anxiety and loneliness of Turkish University Youth. Journal of Studies in Social Sciences, 11(1), 68–96.
  4. Atik, D., Atik, C., Asaf, R., & Cinar, S. (2015). The effect of perceived social support by hemodialysis patients on their social appearance anxiety. Medicine Science, 4(2), 2210-2223. https://doi.org/10.5455/medscience.2015.04.8235
  5. Ayar, M., Öğünç, Y. T., Tamboğa, B., Murat, M., & Özbey, F. (2024). Apranti jokeylerde sosyal görünüş kaygısı ve yeme davranışı arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi. Beslenme ve Diyet Dergisi, 52(1), 38-47. https://doi.org/10.33076/2024.BDD.1835
  6. Baysal, A., Aksoy, M., Besler, T., Bozkurt, N., Keçecioğlu, S., Mercanlıgil, S. M., Merdol, T. K., Pekcan, G., & Yıldız, E. (2018). Diyet el kitabı. Hatipoğlu Yayıncılık.
  7. Brennan, M. A., Lalonde, C. E., & Bain, J. L. (2010). Body image perceptions: Do gender differences exist. Psi Chi Journal of Undergraduate Research, 15(3), 130-138. https://doi.org/10.24839/1089-4136.JN15.3.130
  8. Bully, P., & Elosua, P. (2011). Changes in body dissatisfaction relative to gender and age: The modulating character of BMI. The Spanish Journal of Psychology, 14(1), 313-322. https://doi.org/10.5209/rev_SJOP.2011.v14.n1.28
  9. Caldwell, M. B., Brownell, K. D., & Wilfley, D. E. (1997). Relationship of weight, body dissatisfaction and self esteem in African American and white female dieters. International Journal of Eating Disorders, 22, 127-130. https://doi.org/10.1002/(SICI)1098-108X(199709)22:2 3.3.CO;2-T
  10. Ciba, B. (2018). Üniversite öğrencileri arasında sosyal medya kullanımı ve sosyal kaygı arasındaki ilişkinin incelenmesi.Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Yakın Doğu Üniversitesi, Lefkoşa
  11. Cohen, J. (1988). Statistical power analysis for the behavioral sciences. Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum.
  12. Crane, J. D., MacNeil, L. G., Lally, J. S., Ford, R. J., Bujak, A. L., Brar, I. K., Kemp, B. E., Raha, S., Steinberg, G. R., & Tarnopolsky, M. A. (2015). Exercise-Stimulated interleukin-15 is controlled by ampk and regulates skin metabolism and aging. Aging Cell 14, 625–34. https://doi.org/10.1111/acel.12341
  13. Croll, J. K., Neumark-Sztainer, D., & Story, M. (2001). Healthy eating: What does it mean to adolescents?. Journal Of Nutrition Education, 33(4), 193–198. https://doi.org/10.1016/S1499-4046(06)60031-6
  14. Çakır, E., & Karaağaç, G. (2021). Spor salonlarına giden bireylerin sağlıklı beslenme tutumları ve sosyal görünüş kaygı düzeylerinin belirlenmesi. Atatürk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 23(3), 167-177
  15. Çelik, E., Turan, M. E., & Arıcı, N. (2014). The role of social appearance anxiety in meta-cognitive awareness of adolescents. International Journal of Learning, Teaching and Educational Research, 7(1), 138-147.
  16. Davis, A. C., & Arnocky, S. (2022). An evolutionary perspective on appearance enhancement behavior. Archives of Sexual Behavior, 51, 3–37. https://doi.org/10.1007/s10508-020-01745-4
  17. Doğan, T. (2010). Sosyal görünüş kaygısı ölçeği‟nin (sgkö) türkçe uyarlaması: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Hacettepe Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 39(39), 151-159.
  18. Dönmez, Ş. N. (2018). Evli çiftlerde sosyal görünüş kaygısı ile cinsel doyum arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayımlanmamış yüksek lisans tezi. Üsküdar Üniversitesi, İstanbul.
  19. Elmadfa, I., & Meyer, A. L. (2010). Importance of food composition data to nutrition and public health. European Journal of Clinical Nutrition, 64(3), 4–7. https://doi.org/10.1038/ejcn.2010.202
  20. Erdemir, A. V., Bağcı, S. I., Yüksel İnan, E., & Turan, E. (2013). Akne vulgarisli hastalarda sosyal görünüş kaygısı ve yaşam kalitesinin değerlendirilmesi. İstanbul Med, 1, 35-9. https://doi.org/10.5152/imj.2013.08
  21. Faul, F., Erdfelder, E., Lang, A. G., & Buchner, A. (2007). G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behavior Research Methods, 39, 175–191. https://doi.org/10.3758/BF03193146
  22. Field, A. (2009). Discovering statistics using SPSS: Book plus code for E version of text (Vol. 896). London, UK: SAGE Publications Limited.
  23. Folk, L., Pedersen, J., & Cullari, S. (1993). Body satisfaction and self-concept of third and sixth grade students. Perceptual and motor skills, 76(2), 547-553. https://doi.org/10.2466/pms.1993.76.2.547
  24. Frederick, D. A., Sandhu, G., Morse, P. J., & Swami, V. (2016). Correlates of appearance and weight satisfaction in a U.S. National Sample: Personality, attachment style, television viewing, self-esteem, and life satisfaction. Body Image, 17, 191–203. https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2016.04.001
  25. George, D., & Mallery, P. (2003). Frequencies SPSS for windows step by step: A simple guide and reference. Boston, MA: Allyn & Bacon.
  26. Göksel, A. G., Caz, Ç., Yazıcı, Ö. F., & Zorba, E. (2018). Spor hizmeti alan bireylerin sosyal görünüş kaygısı ve öznel mutluluklarının incelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(3), 88-101. https://doi.org/10.31680/gaunjss.434184
  27. Haase, A. M., Mountford, V., & Waller, G. (2007). Understanding the link between body checking cognitions and behaviors: The role of social physique anxiety. International Journal of Eating Disorders, 40(3), 241-246. https://doi.org/10.1002/eat.20356
  28. Hart, T. A., Flora, D. B., Palyo, S. A., Fresco, D. M., Holle, C., & Heimberg, R. G. (2008). Development and examination of the social appearance anxiety scale. Assessment, 15, 48–59. https://doi.org/10.1177/1073191107306673
  29. Hair, J. F., Black, W. C., Babin, B. J., & Anderson, R. E. (2014). Multivariate data analysis. 7th Edition, Pearson Education: Upper Saddle River.
  30. Hyde, E. T., Whitfield, G. P., Omura, J. D., Fulton, J. E., & Carlson, S. A. (2021). Trends in meeting the physical activity guidelines: muscle-strengthening alone and combined with aerobic activity, United States, 1998–2018. Journal of Physical Activity and Health, 18(S1), S37-S44. https://doi.org/10.1123/jpah.2021-0077
  31. Grogan, S. (1999). Body image: Understanding body dissatisfaction in men, women and children (1st ed.). New York: Routledge.
  32. Kann, L., Kinchen, S. A., Williams, B. I., Ross, J. G., Lowry, R., Hill, C. V., Grunbaum J. A., Blumson, P. S., Collins, J. L., Colbe, L. J., & State and Local YRBSS Coordinators. (1998). Youth risk behavior surveillance—United States, 1997. Journal of School Health, 68(9), 355-369. https://doi.org/10.1111/j.1746-1561.1998.tb07202.x
  33. Kaya, G. K. (2021). 18-30 yaş arasındaki bireylerde beden imajının sosyal medya kullanımı, sosyal görünüş kaygısı ve yeme tutumuna etkisinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Yüksek lisans tezi. Ufuk Üniversitesi.
  34. Kılıç, M., & Karakuş, Ö. (2016). Üniversite öğrencilerinin sosyal görünüş kaygıları ile benlik saygıları ve yalnızlık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Journal of Human Sciences, 13(3): 3837-3852. https://doi.org/10.14687/jhs.v13i3.4054
  35. Korkmaz, S., & Mansur, F. (2018). Sosyal görünüş kaygısı ve beden suçluluğunun diyet planlarına etkisini belirlemeye yönelik bir çalışma. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 3, 21-34.
  36. Korkmaz, M., & Uslu, T. (2020). Fitness yapan bireylerin benlik saygısı, sosyal görünüş kaygısı ve sosyalleşme düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi. Spor Eğitim Dergisi, 4(3), 1-18.
  37. Lavell, C.H., Zimmer-Gembeck, M. J., Farrell, L. J., & Webb, H. (2014). Victimization, social anxiety, and body dysmorphic concerns: Appearance-based rejection sensitivity as a mediator. Body Image, 11, 391–395. https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2014.06.008
  38. Leary, M. R., & Kowalski, R. M. (1995). Social anxiety. New York: Guilford.
  39. Mastro, S., Zimmer-Gembeck, M. J., Webb, H. J., Farrell, L., & Waters, A. (2016). Young adolescents’ appearance anxiety and body dysmorphic symptoms: Social problems, self-perceptions and comorbidities. Journal of Obsessive-Compulsive and Related Disorders, 8, 50–55. https://doi.org/10.1016/j.jocrd.2015.12.001
  40. Miles, L. (2007). Physical activity and health. Nutrition Bulletin, 32, 314–63. https://doi.org/10.1111/j.1467-3010.2007.00668.x
  41. O’Brien, K. S., Hunter, J. A., Halberstadt, J., & Anderson, J. (2007). Body image and explicit and implicit anti-fat attitudes: The mediating role of physical appearance comparisons. Body Image, 4, 249–56. https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2007.06.001
  42. Oizumi, R., Sugimoto, Y., & Aibara, H. (2024). The potential of exercise on lifestyle and skin function: Narrative review. JMIR Dermatology, 7(1), e51962 https://doi.org/10.2196/51962
  43. Özenoğlu, A., (2016). Sağlıklı beslenme ilkeleri. Beslenmenin esasları ve sağlığın korunmasında beslenme (İçinde). Özenoğlu, A. (Ed). Ankara: Hatiboğlu Yayınları, Baskı:1, ss:45-51.
  44. Potter, B. K., Pederson, L. L., Chan, S. S., Aubut, J. A. L., & Koval, J. J. (2004). Does a relationship exist between body weight, concerns about weight, and smoking among adolescents? An integration of the literature with an emphasis on gender. Nicotine and Tobacco Research, 6(3):397-425. https://doi.org/10.1080/14622200410001696529.
  45. Presnell, K., Bearman, S. K., & Stice, E. (2004). Risk factors for body dissatisfaction in adolescent boys and girls: A prospective study. International Journal of Eating Disorders, 36(4), 389-401. https://doi.org/10.1002/eat.20045
  46. Rosen, J. C., Orosan, P., & Reiter, J. (1995). Cognitive behavior therapy for negative body image in obese women. Behavior Therapy, 26(1), 25-42. https://doi.org/10.1016/S0005-7894(05)80081-4
  47. Soylu, Y., Atik, F., & Öçalan, M. (2017). Ergenlerin sosyal görünüş kaygisi düzeylerinin incelenmesi (Kırıkkale ili örneği). Sportif bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 38-45.
  48. Storz, N. S., & Greene, W. H. (1983). Body weight, body image, and perception of fad diets in adolescent girls. Journal of Nutrition Education, 15(1), 15-18. https://doi.org/10.1016/S0022-3182(83)80095-8
  49. Suna, G., Karatay, G., Pepe, O., & Arısoy, A. (2023). Sosyal görünüş kaygısı ile beslenme alışkanlıkları arasındaki ilişki. Socıal Mentalıty And Researcher Thınkers Journal (Smart Journal), 9(78), 5422-5427. https://doi.org/10.29228/smryj.73947
  50. Şirin, E. (2015). Ergenlerin vücut kitle indeksi ile sosyal görünüş kaygısı düzeyi ve benlik saygısı arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. Haliç Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul.
  51. Taub, D. E., & Benson, R. A. (1992). Weight concerns, weight control techniques, and eating disorders among adolescent competitive swimmers: the effect of gender. Sociology of Sport Journal, 9(1), 76-86. https://doi.org/10.1123/ssj.9.1.76
  52. T.C. Sağlık Bakanlığı, (2016). Türkiye beslenme rehberi-TÜBER 2015, T.C. Sağlık Bakanlığı, Yayın No: 1031, Ankara.
  53. Tekkurşun Demir, G., & Cicioğlu, H. İ. (2019). Sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ölçeği (sbitö): geçerlik ve güvenirlik çalışması. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 4(2), 256-274. https://doi.org/10.31680/gaunjss.559462
  54. Titchener, K., & Wong, Q. J. J. (2015). A weighty issue: Explaining the association between body mass index and appearance-based social anxiety. Eating Behaviors, 16, 13–16. https://doi.org/10.1016/j.eatbeh.2014.10.005
  55. Trekels, J., & Eggermont, S. (2017). Linking magazine exposure to social appearance anxiety: The role of appearance norms in early adolescence. Journal of Research on Adolescence, 27(4), 736-751. https://doi.org/10.1111/jora.12311
  56. Uyar, M. S., Uyar, G. Ö., & Yıldıran, H. (2024). Evaluation of social appearance anxiety, self-esteem, eating behavior, and body ımage in rhinoplasty and septoplasty patients. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(3), 1038-1046. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.1512897
  57. Uzun, H. (2017). Ergenlerde sosyal görünüş kaygısının umutsuzluk düzeyi ve kilo özellikleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Psikoloji Anabilim Dalı İstanbul Gelişim Üniversitesi, İstanbul.
  58. Ünsal, A. (2019). Beslenmenin önemi ve temel besin öğeleri. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2(3), 1-10.
  59. Üstün, N. A. (2020). Social physical anxiety and nutritional attitude in athlete and non-athlete university students. Progress in nutrition, 22(2), 1-22.
  60. White, E. K., & Warren, C. S. (2014). The influence of social anxiety on the body checking behaviors of female college students. Body image, 11(4), 458-463.https://doi.org/10.1016/j.bodyim.2014.07.008
  61. Wilson, G., Drust, B., Morton, J. P., & Close, G. L. (2014). Weight-making strategies in professional jockeys: implications for physical and mental health and well-being. Sports medicine, 44, 785-796. https://doi.org/10.1007/s40279-014-0169-7
  62. Veale, D., Kinderman, P., Riley, S., & Lambrou, C. (2003). Self‐discrepancy in body dysmorphic disorder. British Journal of Clinical Psychology, 42(2), 157-169. https://doi.org/10.1348/014466503321903571
  63. Yıldırım, T., Çırak, Y., & Konan, N. (2011). Öğretmen adaylarında sosyal kaygı. İnönü Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi. 12(1), 85-100.
  64. Yıldız, B. (2018). Çalışan ve çalışmayan kadınların sosyal görünüş kaygısı ve psikolojik iyi oluş açısından incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Psikoloji Anabilim Dalı, Beykent Üniversitesi, İstanbul.
  65. Yılmaz, D. E. (2020). Sosyal medya kullanan genç yetişkin bireylerde beden algısı ve sosyal görünüş kaygısının incelenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Klinik Psikoloji Anabilim Dalı Yakın Doğu Üniversitesi, Lefkoşa