KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi / 2021 / Cilt: 23 - Sayı: 1

Çalışma Hayatında Otizmli Bireyler ve Aileleri Üzerine Fenomenolojik Bir Araştırma

A Phenomenological Research on Individuals with Autism and Their Families in Working Life

İbrahim Efe EFEOĞLU
Ömür KILINÇARSLAN
Sayfa
37–66
Yayın Tarihi
2021-04-18
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Araştırmanın bulguları, otizmli bireylerin istihdamının hem otizmli bireyler hem de aileleri üzerinde önemli faydaları olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bir spektrum bozukluğu olarak otizmi anlamaya yönelik her geçen gün artan oranda araştırma yapılmasına rağmen otizmli bireylerin çalışma hayatına ilişkin yapılan araştırmalar oldukça sınırlıdır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu durum otizmli bireyleri etkilediği gibi ailelerini de etkilemektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Araştırmanın bulguları, otizmli bireylerin istihdamının hem otizmli bireyler hem de aileleri üzerinde önemli faydaları olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Aile · Ebeveyn · İstihdam

Özet

Bir spektrum bozukluğu olarak otizmi anlamaya yönelik her geçen gün artan oranda araştırma yapılmasına rağmen otizmli bireylerin çalışma hayatına ilişkin yapılan araştırmalar oldukça sınırlıdır. Günümüzde otizmli bireyler iş bulmak ve ailelerinden bağımsız olarak yaşamak konusunda çeşitli zorluklarla karşılaşmaktadır. Bu durum otizmli bireyleri etkilediği gibi ailelerini de etkilemektedir. Ancak doğru miktarda destekle, otizmli bireyler ücretli istihdam da dâhil olmak üzere yaşamın tüm faaliyetlerine katılma yeteneğine sahiptir. Bu fenomonolojik çalışmanın amacı otizmli bireylerin istihdamının aileleri ve kendileri üzerinde etkilerini ailelerin deneyimleri üzerinden ortaya koyarak engelli istihdamı, otizm ve iş yerinde çeşitlilik konularında bilgi birikim düzeyini artırmaktır. Aileleri ile birlikte yaşayan ve aynı zamanda çalışma hayatında yer alan otizmli bireylerin ebeveynleri ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Toplamda on üç ebeveyn ile yüz yüze görüşmeler sonucu elde edilen veriler içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Araştırmanın bulguları, otizmli bireylerin istihdamının hem otizmli bireyler hem de aileleri üzerinde önemli faydaları olduğunu göstermektedir. Aileler kendilerine daha fazla vakit ayırabilmekte, daha fazla sosyalleşebilmekte, otizmli çocuklarıyla daha nitelikli iletişim kurabilmekte, ayrıca istihdam sonrası çocuklarının geleceğine dair daha az kaygı hissetmektedir. Otizmli bireylerin ise ailelerine olan bağımlılıkları azalmakta, fizyolojik özelliklerinde iyileşmeler olmakta, hayatları düzene girmekte, özgüven ve sosyalleşme düzeylerinde artışlar olmaktadır. Araştırma sonuçları literatürdeki çalışmalar ile karşılaştırılarak tartışılmıştır.

Anahtar kelimeler
🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

EFEOĞLU, İ. E., KILINÇARSLAN, Ö. (2021). Çalışma Hayatında Otizmli Bireyler ve Aileleri Üzerine Fenomenolojik Bir Araştırma. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, Cilt: 23 - Sayı: 1, 37–66. https://ajindex.com/articles/136046

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (16)

  1. American Psychiatric Association. (2013). Diagnostic and Statistical Manual of Mental Disorders. 5th Edition,
  2. Washington, DC: American Psychiatric Association. Avşaroğlu, S. (2012). Zihinsel yetersizliğe sahip çocuğu olan anne-babaların kaygı düzeylerinin incelenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 9(1), 533-549.
  3. Baker, D. L., & Drapela, L. A. (2010). Mostly the mother: Concentration of adverse employment effects on mothers of children with autism. The Social Science Journal, 47(3), 578-592.
  4. Balcı, A. (2016).
  5. Sosyal Bilimlerde Araştırma Yöntem, Teknik ve İlkeler, 12. Baskı, Ankara:
  6. Pegem Akademi. Baldwin, S., Costley, D., & Warren, A. (2014). Employment activities and experiences of adults with high-functioning autism and Asperger’s disorder. Journal of Autism and Developmental Disorders, 44(10), 2440-2449.
  7. Bircan G. A. (2004). Otistik çocuğa sahip ailelerin aile işlevlerinin incelenmesi (Yüksek lisans tezi). Ankara,
  8. Hacettepe Üniversitesi.
  9. Cannella, G. S., ve Lincoln, Y. S. (2007). Predatory vs. dialogic ethics: Constructing an illusion or ethical practice as the core of research methods. Qualitative Inquiry, 13(3), 315-335.
  10. Capo, L. C. (2001). Autism, employment, and the role of occupational therapy. Work, 16(3), 201-207.
  11. Chen, J. L., Leader, G., Sung, C. Ve Leahy, M. (2015). Trends in Employment for Individuals with Autism Spectrum Disorder: A Review of the Research Literature. Review Journal of Autism and Developmental Disorders, 2(2): 115-127.
  12. Chiang, H. M., Cheung, Y. K., Li, H., & Tsai, L. Y. (2013). Factors associated with participation in employment for high school leavers with autism. Journal of Autism and Developmental Disorders, 43(8), 1832-1842.
  13. Coetzer, G. H. (2016). Researching Autism Spectrum Disorder in the Workplace: Lessons Learned from Researching the Relationship between Adult Attention Deficit Disorder and Organizational Behavior. Journal of Business and Management, 22(1), 39-70.
  14. Creswell, J. W. (2007). Qualitative Inquiry and Research Design:Choosing Among Five Approaches, Second Edition, California: Sage Publications. Creswell, J. W. ve Miller, D. L. (2000). Determining Validity in Qualitative Inquiry. Theory Into Practice, 39(3): 124-130.
  15. Çam, O., Özkan, Ö. (2009). Otistik Çocuk Sahibi Ailelerin Yaşam Kalitelerinin İncelenmesi, Öz-Veri Dergisi, 6, (2), 1425–1438.
  16. Doğan, Y., Özdemir, S., Selimoğlu, Ö. G., Töret, G., Özkubat, U., ve Duman, A. T. C. (2016). Otizm spektrum bozukluğu olan ve normal gelişim gösteren çocuklarda ann