Dergiler / Adalet Dergisi / 2026 / Sayı: 76

CEBRİ İCRA KANUN TASLAĞINDA TAKİP UYUŞMAZLIKLARINA İLİŞKİN YARGILAMA VE BAŞVURU USÛLÜ KONULU DÜZENLEMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ

Evaluation of the Regulations on the Request and Trial Procedure Related to Enforcement Disputes in the Draft of Turkish Enforcement Law

Cengiz Topel Çelikoğlu(BURSA ULUDAĞ ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ)0000-0003-1261-4379
Sayfa
69–113
Yayın Tarihi
2026-03-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Öte yandan, takip çarelerinin tümüyle icra hukuk mahkemesi görev alanına sokulması ve başvuru sürelerinin takip çaresi bazında eşitlenmesi önerilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Adalet Bakanlığınca teşkil olunan Bilim Komisyonu tarafından hazırlanan Cebri İcra Kanun Taslağı (CİKT/ “Taslak”) Eylül 2025’te Bakanlıkça kamuoyuna sunulmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:Çalışmada, Taslağın takip çareleri hakkındaki yargılama ve başvuru usûlüne ilişkin düzenlemeleri incelenip değerlendirilmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Öte yandan, takip çarelerinin tümüyle icra hukuk mahkemesi görev alanına sokulması ve başvuru sürelerinin takip çaresi bazında eşitlenmesi önerilmiştir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Cebri İcra Kanun Taslağı · Takip çaresi · İcra mahkemesi

Özet

Adalet Bakanlığınca teşkil olunan Bilim Komisyonu tarafından hazırlanan Cebri İcra Kanun Taslağı (CİKT/ “Taslak”) Eylül 2025’te Bakanlıkça kamuoyuna sunulmuştur. Çalışmada, Taslağın takip çareleri hakkındaki yargılama ve başvuru usûlüne ilişkin düzenlemeleri incelenip değerlendirilmektedir. Takip çarelerine İİK’da, şikâyet-itiraz-dava terimleriyle işaret edilmekte olup; icra mahkemesi ve diğer mahkemelerin görev alanındadır. Taslakla takip çarelerinde yargılama ve başvuru usûli rejimine ilişkin önemli yenilik ve değişiklikler yapılmaktadır. Çalışmada, icra hukuk mahkemesi nezdindeki itiraz takip çaresi bakımından yargılama usûlüne ilişkin değişiklikten dönülmesi gerektiği savunulmaktadır. Öte yandan, takip çarelerinin tümüyle icra hukuk mahkemesi görev alanına sokulması ve başvuru sürelerinin takip çaresi bazında eşitlenmesi önerilmiştir.

Abstract

The Draft of Enforcement Law (“Draft”), prepared by Ministry of Justice, has presented to the public in September 2025. In this study, Draft's arrangements regarding enforcement remedies are examined and evaluated as to the judicial procedure and request In Turkish legal system, the enforcement remedies are expressed in the present Code as complaint-objection-litigation; and are within the jurisdiction of the enforcement court and other courts. In Draft, significant new adjustments and changes are made in the procedural and recourse regime of enforcement court; there are also some changes same area as to other courts. In the study, it is argued that the change of procedure regarding the enforcement remedy of objection in the enforcement court should be revoked. Furthermore, it is proposed that the enforcement remedies should be fully included in the scope of the enforcement court jurisdiction and that the application period should be equalized on the basis of the enforcement remedy.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Çelikoğlu, C. T. (2026). CEBRİ İCRA KANUN TASLAĞINDA TAKİP UYUŞMAZLIKLARINA İLİŞKİN YARGILAMA VE BAŞVURU USÛLÜ KONULU DÜZENLEMELERİN DEĞERLENDİRİLMESİ. Adalet Dergisi, Sayı: 76, 69–113. https://doi.org/10.57083/adaletdergisi.1917516

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (66)

  1. Acar A E, İcra Mahkemesi Kararlarına Karşı İstinaf Kanun Yolu (Onikilevha 2022).
  2. Antalya O G, Hukuk Bilimine Katkı: Hukuk Teorisi (2. Baskı, Seçkin 2020).
  3. __ __, Hukuk Bilimine Katkı: Hukuk Metodolojisi (Seçkin 2021).
  4. Arslan R, İcra-İflâs Hukukunda İhâle ve İhâlenin Feshi (Ankara Ünivetsitesi 1984).
  5. Arslan R, E Yılmaz, S Taşpınar Ayvaz ve E Hanağası, İcra ve İflâs Hukuku (7. Baskı, Yetkin 2021).
  6. Akil C, Genel Haciz Yoluyla Takipte Ödeme Emrine İtiraz (Yetkin 2017).
  7. Akyazan S, İİK’daki Yeni ve Değişik Hükümler Üzerinde İnceleme ve Açıklamalar (Kişisel yayım [Ankara], 1965).
  8. Altuntaş F, Hukukta Akıl Yürütme Yöntemi Olarak Kıyas –Analoji (Onikilevha 2021).
  9. Aslan K, Hacizde İstihkak Davası (Turhan 2005).
  10. Aslan A Ç, ‘Medeni Usul Hukukunda Görev’ (Dr Tezi, Dokuz Eylül Üniversitesi 2021).
  11. Atalı M, ‘Basit Yargılama Usûlü’ içinde H Pekcanıtez, M Özekes, M Akkan, H Taş Korkmaz, C. Simil ve E Direnisa (eds), Medenî Usul Hukuku C.I-V (16. Bası, Onikilevha 2025) 3561-3646.
  12. Belgesay M R, İcra ve İflâs Kanunu Şerhi (Kişisel yayım [İstanbul], İkinci Bası, 1948).
  13. Blomeyer A, ‘ Types of Relief Available: Judicial Remedies’ in M. Cappeletti (ed), Civil Procedure (Int Encyclopedia of Comparative Law Vol 16 ch 4, Mohr Siebeck 1973-2012 [ch 4 - 1980]) 1-74.
  14. Berki A H, Hukuk Mantığı ve Tefsir (Kişisel yayım [Ankara], 1948).
  15. Berkin N M, İflâs Hukuku (İstanbul Üniversitesi 1970).
  16. Berti von S, Swiss Debt enforcement and Bankruptcy Law (Kluver 1997).
  17. Bohnet F, ‘Civil Procedure in Switzerland’ (Etut KGG & Associes 2015) accessed 21.10.2015.
  18. Boran N, İcra Takibinin İptali ve Taliki (Güncel 2006).
  19. Budak A C ve Karaslan V, Medenî Usul Hukuku (8. Bası, Filiz 2024).
  20. Bulut U, Medeni Usul Hukukunda Davaların Yığılması (Adalet 2017).
  21. Buz V, Medeni Hukukukta Yenilik Doğuran Haklar (Yetkin 2005).
  22. Büyükay F, ‘İcra ve İflâs Hukukunda Menfi Tesbit Davası’ (Dr Tezi, İstanbul Medipol Üniversitesi 2023).
  23. CEPEJ, ‘Enforcement of Court Decisions in Europe’ (Cepej Study No 8, Jully 2008) accessed 21.01.2017.
  24. Çelikoğlu C T, “HMK Yargılama Modelinde Sözlü Yargılama ve Hüküm” 2018 (2) Legal-MİHDER 459-551.
  25. __ __ İcra Dairesi Kararı (Ekin 2017).
  26. __ __ İcra Mahkemesinin Yargısal Görevleri (Ekin 2023).
  27. Demir F, İstihkak Davası (Seçkin 2020).
  28. Domej T, ‘İntroduction to Swiss Civil Procedure - Course Materials’ (Universitat Zürich 2023) 1-22 accessed 19.09.2025.
  29. Erdem M, Özel Hukukta Zamanaşımı (Onikilevha 2010).
  30. Erişir E, Medeni Usûl Hukukunda İhtiyati Tedbirler (Onikilevha 2011).
  31. Ermenek İ, ‘İcra ve İflâs Kanunu Madde 89/4’e göre Açılan Tazminat Davalarının Hukuki Analizi’ içinde E. Hanağası ve M Göksu (eds), Prof Dr Ejder Yılmaz’a armağan C I-II (Yetkin 2014) C.I 887-918.
  32. Erzurumlu I N, Medenî Usûl Hukukunda Yorum-Hukuk Yaratma ve İçtihadı Birleştirme Kararları (Onikilevha 2023).
  33. Farber DA, “Hermeneutic Tourist: Statutory Interpretation in Comparative Perspective” (1996) 81 (2) Cornell Law Review 513-529.
  34. Gözler K, ‘Yorum İlkeleri’ içinde Ozan Ergül (ed), Anayasa Hukukunda Yorum ve Norm Somutlaşması (TBB 2013) 15-119.
  35. __ __ Hukuka Giriş (10. Baskı, Ekin 2013).
  36. Giussani A, “Remedies against Enforcement of Foreign Judgements” (2020) 70 (3-4) Studi Urbinati- Scienze, Giudiche, Politiche ed Economische 267-284.
  37. Gürdoğan B, Türk-İsviçre İcra ve İflâs Hukukunda Rehnin Paraya Çevrilmesi (Kişisel yayım [Ankara], 1967).
  38. Karademir A D, Medeni Usul hukukunda Mahkemelerin Yetkisi (2. Baskı, Adalet 2019).
  39. Karslı A, İcra Tetkik Merci Kararlarının Temyizi (Alfa 1995).
  40. __ __ İcra ve İflâs Hukuku (3. Baskı, Alternatif 2014).
  41. Kerameous Konstantinos D, ‘Enforcement Proceedings’ in M Cappelletti (ed), International Encyclopedia of Comparative Law Vol. 16 (Civil Procedure / Chapter 10, Mohr Siebeck 1973-2012/ 2002).
  42. Kiraz T Ö, İcra Mahkemesinde İtirazın Kaldırılması (4. Baskı, Adalet 2013).
  43. Konuralp C S, İcra ve İflâs Hukukunda İhtiyati Tedbirler (Onikilevha 2013).
  44. Kuru B, İcra ve İflâs Hukuku El Kitabı (2. Baskı, Adalet 2013).
  45. Lichteenberger L and Matjaz SK, ‘Civil Procedure’ in M Thommen (ed), Introduction to Swiss Law (2’nd edition, Carl Grossmann 2022) 389-408.
  46. Mardin Ç, ‘Medeni Usul Hukukunda Adalete Erişim’ (Dr Tezi, Marmara Üniversitesi 2024).
  47. Meriç N, Türk-İsviçre Hukuklarında Paylaştırma Kuralları ve Sıra Cetveline Müracaat Yolları (Yetkin 2015).
  48. Mettler C, ‘Commentar on Art106-109 DEBA’ in M Heinzmann and B. Pasquier (eds), Onlinekommentar zum Bundesgesetz über Schuldbetreibung un Konkurs (Online Kommentar 15.09.2023) accessed 19.09.2025.
  49. Narmanlıoğlu Ü, ‘Kanunun Anlam Bakımından Uygulanması’ içinde DEÜHF (ed), Prof Dr Turan Tufan Yüce’ye Armağan (Dokuz Eylül Üniversitesi 2001) 93-118.
  50. Önen E, İnşai Dava (Ankara Üniversitesi1981).
  51. Özmumcu S, Cebri İcra Hukukunda Pazarlık Suretiyle Satış (Vedat 2005).
  52. Öztek S, İcra ve İflâs Hukukunda Borç Ödemeden Aciz Vesikası (Alfa 1996).
  53. Pekcanıtez H ve Simil C, İcra ve İflâs hukukunda Şikâyet (2. Bası, Vedat 2017).
  54. Peksöz V, “Hak Düşürücü Sürelerin Dava Şartı Olarak Nitelendirilme(me)si” 2024 (1) Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi 101-126.
  55. Perez R A, ‘General Report:The Conflicts between the Fundamental Rights of Creditor and the Debtor’ in IAPL and KCPA (eds), IAPL Seoul Conference 2014 (IAPL 2014) 599-758.
  56. Postacıoğlu İ E, İflâs Hukuku İlkeleri (Kişisel yayım [İstanbul], 1978).
  57. Postacıoğlu İ E ve Altay S, İcra Hukuku (5. Baskı, Vedat 2010).
  58. Rüzgaresen C, Medeni Muhakeme Hukukunda Usul Ekonomisi İlkesi (Yetkin 2013).
  59. Serozan R, Hukukta Yöntem (Vedat 2015).
  60. Sunar G, ‘Medeni Usul Hukukunda Basit Yargılama Usûlü’ (Dr Tezi, Marmara Üniversitesi 2002).
  61. Üstündağ S, İcra Hukuku Esasları (Kişisel yayım [İstanbul], 8. Bası, 2004).
  62. Valloni Lucien W and Daniel Bloch, Swiss Civil Procedure Code (Dıke 2010).
  63. Yılmaz Z, Hukukta Yargılama Harç ve Giderleri (Seçkin 2000).
  64. Yılmaz E, ‘Hukuk Muhakemeleri Kanunu Hükümlerinin İcra ve İflâs Uyuşmazlıklarında Uygulanabilirliği’ içinde E Hanağası ve M Göksu (eds), Prof Dr Ramazan Arslan’a Armağan Cilt I-II (Yetkin 2015) Cilt I 1835-1866.
  65. Yıldırım M K ve Deren-Yıldırım N, İcra ve İflâs Hukuku (9. Baskı, Beta 2025).
  66. Perez R A, ‘General Report:The Conflicts between the Fundamental Rights of Creditor and the Debtor’ in IAPL and KCPA (eds), IAPL Seoul Conference 2014 (IAPL 2014) 599-758.