Dergiler / Adalet Dergisi / 2026 / Sayı: 77

ORTAK VELAYETTE BİRLİKTE HİMAYENİN TEŞVİKİNE İLİŞKİN İSVİÇRE HUKUKUNDA KANUNLAŞTIRMA ÇALIŞMALARI VE TÜRK HUKUKU YÖNÜNDEN BİR DEĞERLENDİRME

Legislative Efforts in Swiss Law to Promote Joint Care Within Joint Parental Custody and an Evaluation From the Turkish Law Perspective

Derya Ateş(HACETTEPE ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ)0000-0001-7895-9906
Sayfa
929–958
Yayın Tarihi
2026-09-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Türk hukukundan daha uzun süredir uygulama alanı bulan ortak velayete ilişkin bu değişiklik önerileri ile doktrinde yapılan eleştirilerin uzun vadede yasal düzenleme ihtiyacı barındıran Türk hukuku ve kanun koyucusu yönünden de anlamlı ve yol gösterici olabileceği düşünülerek bu çalışmada İsviçre hukukundaki ortak velayete ve birlikte himayeye ilişkin yaşanan süreç ile gelinen nokta değerlendirilmektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tüm dünyada geleneksel aile yapısından modern ve farklı aile yapılarına geçiş ile birlikte velayete bakış da şekil değiştirmekte, bu değişime dünya genelindeki boşanma oranlarındaki artış da eklendiğinde müşterek çocuklara ilişkin velayet daha da önem kazanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Kamerzin tarafından İsviçre Medeni Kanun’un 298/2 ve 298/b hükümlerinde değişiklik yapılmasını içeren öneri ile başlayan süreç son olarak 23 Mayıs 2025 tarihli toplantı ile İsviçre Ulusal Konseyi Hukuk İşleri Komisyonu (CAJ-N) tarafından görüşe açılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Türk hukukundan daha uzun süredir uygulama alanı bulan ortak velayete ilişkin bu değişiklik önerileri ile doktrinde yapılan eleştirilerin uzun vadede yasal düzenleme ihtiyacı barındıran Türk hukuku ve kanun koyucusu yönünden de anlamlı ve yol gösterici olabileceği düşünülerek bu çalışmada İsviçre hukukundaki ortak velayete ve birlikte himayeye ilişkin yaşanan süreç ile gelinen nokta değerlendirilmektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:2025 Verileri
⚙️Değişkenler:Velayet · ortak velayet · çocuğun üstün yararı

Özet

Tüm dünyada geleneksel aile yapısından modern ve farklı aile yapılarına geçiş ile birlikte velayete bakış da şekil değiştirmekte, bu değişime dünya genelindeki boşanma oranlarındaki artış da eklendiğinde müşterek çocuklara ilişkin velayet daha da önem kazanmaktadır. Esas olan boşanma ve ayrılık durumlarında çocuğun anne ve babasıyla asgaride mevcut ilişkisini koruyabilmesi ve bu ilişkinin devamının sağlanabilmesi olarak kabul edilir. Tıpkı evlilik birliğinde olduğu gibi eşlerin müşterek çocuk ile ilgili ortak sorumluluklarını koruyabilmeleri ve çocuğun da her iki ebeveyni ile ilişkisini aynı şekilde sürdürebilmesi temel ihtiyaçtır. Bu doğrultuda ortak velayete ilişkin olarak Türk hukukundan çok daha önce ve yasal düzenlemeler ile yol alınan İsviçre Hukukunda ortak velayette dönüşümlü himayenin desteklenmesine ilişkin yakın tarihli yasal değişiklik talepleri gündeme gelmiştir. Kamerzin tarafından İsviçre Medeni Kanun’un 298/2 ve 298/b hükümlerinde değişiklik yapılmasını içeren öneri ile başlayan süreç son olarak 23 Mayıs 2025 tarihli toplantı ile İsviçre Ulusal Konseyi Hukuk İşleri Komisyonu (CAJ-N) tarafından görüşe açılmıştır. Türk hukukundan daha uzun süredir uygulama alanı bulan ortak velayete ilişkin bu değişiklik önerileri ile doktrinde yapılan eleştirilerin uzun vadede yasal düzenleme ihtiyacı barındıran Türk hukuku ve kanun koyucusu yönünden de anlamlı ve yol gösterici olabileceği düşünülerek bu çalışmada İsviçre hukukundaki ortak velayete ve birlikte himayeye ilişkin yaşanan süreç ile gelinen nokta değerlendirilmektedir.

Abstract

With the global shift from traditional family structures to modern and diverse family structures, perspectives on custody are also evolving. When combined with the rising divorce rates worldwide, custody arrangements for children of divorced parents have become increasingly significant. The fundamental principle is that, in cases of divorce or separation, the child should be able to maintain at least the existing relationship with both parents and ensure the continuation of this relationship. Just as in a marital union, it is a basic necessity for spouses to be able to maintain their shared responsibilities regarding the child and for the child to continue their relationship with both parents in the same manner. In this context, regarding joint custody, recent calls for legal amendments have emerged in Swiss law, which has been addressing this issue through legislative measures long before Turkish law, and the matter was most recently included in parliamentary committee proceedings in a report dated June 20, 2024. Considering that these proposed changes and criticisms regarding joint custody, which has been in practice for a longer period than in Turkish law, could be meaningful and instructive for Turkish law and the legislature, which currently face the need for legal regulation in the long-term, this study evaluates the process and current status of joint custody under Swiss law.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Ateş, D. (2026). ORTAK VELAYETTE BİRLİKTE HİMAYENİN TEŞVİKİNE İLİŞKİN İSVİÇRE HUKUKUNDA KANUNLAŞTIRMA ÇALIŞMALARI VE TÜRK HUKUKU YÖNÜNDEN BİR DEĞERLENDİRME. Adalet Dergisi, Sayı: 77, 929–958. https://doi.org/10.57083/adaletdergisi.2050189

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (72)

  1. Aebi-Müller RE ve Coskun-Ivanovic T, Expertengutachten ‘Kindesunterhaltsrecht: Insbesondere Auswirkungen der Einführung des Betreuungsunterhalts und der Betreuungsregelung’, ch. 4.5- 4.7.
  2. Akıntürk T ve Ateş D, Aile Hukuku (25. Bası, Beta 2024)
  3. Apaydın E, ‘Ortak Hayata Son Verı̇lmesı̇ Sonrası Ortak Velâyet Hususunda Yasal Düzenleme Gereğı̇’, (2018) 9(1) İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 445-476.
  4. Arkan Serim A, ‘Boşanma Halinde Ortak Velayet’, (2016) 14(167) Legal Hukuk Dergisi, 6075-6088
  5. Arndt C ve Jungo A, ‘Die Berechnung von Unterhalt – ein Lösungsansatz’ (2025) FamPra.ch, 281-307.
  6. Aybay R, ‘Uluslararası Antlaşmaların Türk Hukukundaki Yeri’(2007) 70 Türkiye Barolar Birliği Dergisi, 187-213
  7. Ayiter K, Roma Hukuku Dersleri Aile Hukuku (Ankara Üniversitesi Yayınları 1963)
  8. Baygın C, Soybağı Hukuku (On İki Levha Yayıncılık 2010)
  9. Burgat S, ‘Autorité parentale et prise en charge de l’enfant: état des lieux’ içinde François Bohnet ve Anne-Sylvie Dupont (eds.) Le nouveau droit de l’entretien de l’enfant et du partage de la prévoyance (Helbing Lichtenhahn 2016)
  10. Büchler A ve Clausen S, ‘Fortpflanzungsmedizin und Kindeswohl! Kindeswohl und Fortpflanzungsmedizin?’ (2014) FamPra.ch, 231-273.
  11. Choffat G, ‘Du retrait du droit de garde au retrait de l'autorite parentale: le choixde la mesure la plus adaptee’ (2014) 1 RMA, 31-62.
  12. Cottier M, ‘Art. 296’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  13. Cottier M, ‘Art. 297’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  14. Cottier M, ‘Art. 298a’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  15. Cottier M, ‘Art. 298e’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  16. Cottier M, ‘Art. 301’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  17. Cottier M, ‘Impulsions des instruments de protection des droits humains de l’ONU en matière d’égalité et de protection contre les discriminations pour le droit de la famille suisse’ içinde Revue de droit suisse (2021, n° 2)
  18. Cottier M, ‘L'autorité parentale conjointe et la garde alternée en droit suisse.’ içinde Les nouvelles formes de parentalité: Le temps du partage…et l'enfant? Actes du 7e Colloque printanier du Centre interfacultaire en droits de l'enfant (CIDE) de l'Université de Genève et de l'Institut international des droits de l'enfant (IDE), (Sion: Centre interfacultaire en droits de l'enfant, 2017)
  19. Cottier M, Widmer E, Tornare S ve Girardin Keciour M, ‘La garde alternée’ (2018) FamPra.ch, 297-332.
  20. Delabays J, ‘Autorite parentale, droit de visite et procedures, quelques jurisprudence recentes’ (2012) Droit de la famille et nouvelle procedure 6e Symposium en droit de lafamille, 175-196.
  21. Dural M, Öğüz T ve Gümüş MA, Türk Özel Hukuku Aile Hukuku 3. Cilt, (20. Bası, Filiz Kitabevi 2025)
  22. Ergül O, ‘Usulüne Göre Yürürlüğe Konulmuş Milletlerarası Antlaşmalar Kanun Hükmündedir’ içinde Yıldırım Uler’e Armağan (Yakın Doğu Üniversitesi Yayınları 2014)
  23. Erlüle F, ‘Alman, Avusturya ve İsviçre Medeni Kanunlarında Yapılan Revizyonlar ve Boşanmadan Sonra Birliket Velayettin Kural Haline Gelmesi’ (2021) 18(2) Yeditepe Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 555 – 576.
  24. Feyzioğlu FN, Aile Hukuku (İstanbul Üniversitesi Yayınları 1986)
  25. Fonjallaz M, ‘Nr. 61 Tribunal fédéral, IIe Cour de droit civil Arrêt du 26 juin 2025 en la cause de A. contre B. – 5A_576/2024’ (2025) FamPra.ch 2025, 1085-1105.
  26. Fountoulakis C ve Pichonnaz P, ‘L'autorite parentale conjointe, Droit de la famille, procedure et execution: un panorama des nouveautes’ içinde Droit de la famille et nouvelle procédure, 6e Symposium en droit de la famille (2012)
  27. Gençcan ÖU, ‘Ortak Velayet’ (2017) 27(8 Mart 2017 Özel Sayısı) İzmir Barosu Bülten, 24-30.
  28. Guillod O ve Burgat S, Droit des familles (Bâle 2018)
  29. Hatemi H ve Kalkan Oğuztürk B, Aile Hukuku (5. Bası, Vedat Kitapçılık 2016)
  30. İnce N, ‘Karşılaştırmalı Hukukta ve Türk Hukukunda Evlilik Birliğinin Boşanma ile Sona Ermesi Durumunda Birlikte Velâyet’(Nisan 2018) 9(4) TAAD, 189 – 230.
  31. Jordan K, Analyse critique de réformes choisies en droit de la famille du point de vue de l'égalité et de l'interdiction de la discrimination: autorité parentale et entretien de l'enfant (Schulthess Verlag 2025)
  32. Karaca H, Velayetin Kapsamı ve Hükümleri (Seçkin Yayınevi 2015)
  33. Koçhisarlıoğlu C, Boşanmada Birlikte Velayet ve Yasanın Aşılması (Turhan Kitabevi 2004)
  34. Koçoğlu S, Boşanmanın Çocuk Açısından Sonuçları (Beta 2018)
  35. Köprülü B ve Kaneti S, Aile Hukuku (Özdem Kardeşler Matbaası 1986)
  36. Kurt LM, ‘Boşanma Durumunda Birlikte (Ortak) Velayet’ (2018) 9(2) İnönü Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 157 – 186.
  37. Leuba A, Meier P and Papaux van Delden ML, Droit du divorce: causes, effets, procédure (Stämpfli 2021)
  38. Maier P ve Vecchiè M, ‘Geteilte Obhut um jeden Preis? Zur Zulässigkeit alternierender Obhut bei angespannten finanziellen Verhältnissen’ (2022) 7 AJP/PJA, 296-714.
  39. Meier P ve Stettler M, Droit de lafiliation (Schulthess Editions 2014)
  40. Meier P, ‘L'autorite parentale con­jointe-L'arret de la CourEDH Zaunegger c. Allemagne-Quels effets sur le droit suisse?’ (2010) RMA, 246-256.
  41. Nielsen L, ‘Joint Versus Sole Physical Custody: Children’s Outcomes Independent of Parent–Child Relationships, Income, and Conflict in 60 Studies’ (2019) 59(4) Journal of Divorce & Remarriage, 247- 281.
  42. Nielsen L, ‘Re-examining the Research on Parental Conflict, Coparenting, and Custody Arrangements’(2017) 23(2) Psychology, Public Policy, and Law, 211-231.
  43. Nomer HN ve Akbulut PE, Medeni Hukuka Giriş Dersleri, Bölüm I (2. Baskı, Filiz Kitabevi 2018)
  44. Öztan B, ‘Türk Hukukunda Boşanmada Birlikte Velâyet Sorunu’, içinde Sabih Arkan ve Aynur Yongalık (eds.) Prof. Dr. Tuğrul Ansay’a Armağan, (Turhan Kitabevi 2006)
  45. Öztan B, Aile Hukuku (6. Bası, Turhan Kitabevi 2015)
  46. Papaux Van Delden ML, ‘Autorité parentale conjointe: une réforme critiquée’ (2014) 32(5) Plaidoyer, 32-40.
  47. Pichonnaz P, ‘Le droit du divorce en question: problèmes choisis / III. L'autorité parentale conjointe “automatique”’ içinde Pascal Pichonnaz ve Alexandra Rumo-Jungo (eds), Le droit du divorce: Questions actuelles et besoin de réforme, Symposium en droit de la famille 2007 (Genève/Zurich/Bâle 2008)
  48. Reiser A, ‘Autorité parentale, garde, relations personnelles: comment obtenir l’exécution des jugements, de lege lata?’ içinde Christiana Fountoulakis, Pascal Pichonnaz ve Alexandra Rumo-Jungo (eds.), Droit de la famille et nouvelle procédure (Schulthess, 2012)
  49. Rieben L, ‘Art. 176’ içinde Pascal Pichonnaz, Bénédict Foëx, Christiana Fountoulakis (eds.), Commentaire Romand Code Civil I (2e édition, Helbing Lichtenhahn Verlag 2023)
  50. Saymen FH ve Elbir HK, Türk Medeni Hukuku Cilt-III Aile Hukuku (2. Bası, İsmail Akgün Matbaası 1960)
  51. Serdar İ, ‘Birlikte Velâyet’ (2008) 10(1) Dokuz Eylül Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 155-197.
  52. Serozan R, Medeni Hukuk (Genel Bölüm-Kişiler Hukuku) (8. Bası, On İki Levha 2018)
  53. Tandoğan H, ‘Velayetten Doğan Kanun İhtilafları’ (1946) 3(2) Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 505-531.
  54. Tekinay SS, Aile Hukuku (7. Baskı, Filiz Kitabevi 1990)
  55. Usta S, Velayet Hukuku (On İki Levha Yayıncılık 2016)
  56. Vowels LM, Comolli C, Bernardi L, Chacón-Mendoza D ve Joëlle D, ‘Systematic Review and Theoretical Comparison of Children’s Outcomes in Post-Separation Living Arrangements’ (2023) 18(6) PLoS One, 1-23.
  57. Zermatten J, Droits De L’enfant (Saint Augustin 2004)
  58. İnternet Kaynakları
  59. ‘Divorces’ (Office fédéral de la statistique OFS, 2020) 12. (Erişim Tarihi: 08.04.2026).
  60. ‘Evlenme ve Boşanma İstatistikleri’ (TÜİK, 24.02.2026) Erişim Tarihi: 08.04.2026
  61. ‘Favoriser la garde alternée en cas d'autorité parentale conjointe’ (L'Assemblée fédérale - Le Parlement suisse) (Erişim Tarihi: 09.04.2026)
  62. ‘Favoriser la garde alternée en cas d’autoritéparentale conjointe’(Rapport de la Commission des affaires juridiques, 2024) (Erişim Tarihi: 08.04.2026).
  63. Burgat S, Hauser A ve Schwarzer G, ‘Favoriser la garde alternée, prise de position sur l’initiative parlementaire Kamerzin 21.449’ Chronıque Du 30 Octobre 2025, 1-4.
  64. Burgat Sabrina, ‘La répartition de l’excédent lors du calcul des contributions d’entretien et la prise en compte du travail de care; analyse de l’arrêt du Tribunal fédéral 5A_636/2023’, (Newsletter droitmatrimonial.ch mai 2025) (Erişim Tarihi: 09.04.2026)
  65. Guillod O, ‘Le dépoussiérage du droit suisse des familles continue’ (Newsletter, Droit matrimonial - Newsletter février 2014) (Erişim Tarihi: 09.04.2026)
  66. Micucci A, ‘Synthèse annuelle: Droit de la famille’, (2026) La Semaine judiciaire
  67. Stutz H, Heusser C, Gajta P, König A ve Müggler S, ‘Evaluation de la pratique des tribunaux suite à la révision du droit des contributions d’entretien, en particulier en ce qui concerne la garde, Rapport final’ (BASS, 2023) 2.
  68. Burgat S, ‘Autorité parentale et prise en charge de l’enfant: état des lieux’ içinde François Bohnet ve Anne-Sylvie Dupont (eds.) Le nouveau droit de l’entretien de l’enfant et du partage de la prévoyance (Helbing Lichtenhahn 2016)
  69. Jordan K, Analyse critique de réformes choisies en droit de la famille du point de vue de l'égalité et de l'interdiction de la discrimination: autorité parentale et entretien de l'enfant (Schulthess Verlag 2025)
  70. Papaux Van Delden ML, ‘Autorité parentale conjointe: une réforme critiquée’ (2014) 32(5) Plaidoyer, 32-40.
  71. Micucci A, ‘Synthèse annuelle: Droit de la famille’, (2026) La Semaine judiciaire
  72. Stutz H, Heusser C, Gajta P, König A ve Müggler S, ‘Evaluation de la pratique des tribunaux suite à la révision du droit des contributions d’entretien, en particulier en ce qui concerne la garde, Rapport final’ (BASS, 2023) 2.