Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightAyrıca olası etik sorunların YZ’nin algoritmik yapısına mahsus olmadığı, aynı sorunların insanın sezgisel etik kavrayışına içkin olduğu ve YZ’nin bu davranışlardan etkilenmiş olduğu savunulmuştur.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışmanın amacı yapay zekâ (YZ) aracılığıyla yürütülen insan kaynakları (İK) süreçlerinde karşılaşılabilecek olası etik sorunları Workday Incorporated isimli bir İK şirketinin dahil olduğu dava üzerinden vaka analizi yöntemiyle ele almak ve önerilerde bulunmaktır. Yapay zekâ aracılığıyla yürütülen istihdam uygulamalarında meydana gelebilecek etik ve hukuki tartışmalar açısından merkezi bir önem taşıyan dava, Derek L. Mobley tarafından Workday Incorporated adlı işletmeye açılmıştır. Davacının gerekçeleri; gece geç saatte başvurduğu bir işe tüm şartları sağlamasına rağmen aynı gece çok kısa sürede ret cevabı verildiği, çok kısa sürede verilen ve gerekçesi olmayan ret cevabının insan eli ile yapılmasının mümkün olmadığı ve yapay zekâdaki bilinmeyen bir algoritmanın insanları yaş, dil, ırk, ten rengi gibi sınıflandırdığı kanaati oluştuğu şeklindedir. Olay algoritmik aktörlerin işe alım süreçlerinde kullanılmasının yol açabileceği önemli hukuki sonuçlara güncel ve kapsamlı bir örnek teşkil etmektedir. Analizler sonucunda ise sorunun YZ’nin İK yönetiminden bütünüyle dışlanmasından geçmediği savunulmuştur. Hem YZ’nin işletmelere sunacağı yönetimsel kolaylıklardan feragat etmeyen hem de ipleri tek bir algoritmik modele bırakmayan bir çözüme yönelmek gerekmektedir. Bu doğrultuda çoklu bir denetim dizgesinden yararlanılabileceği, bunların yine algoritmik yapıda olabileceği, böylelikle hem ayrımcılık suçlamasına maruz kalınabilecek olası eğilimlerin erkenden tespit edilerek önüne geçilebileceği hem de YZ’nin bu alanda sağladığı avantajların korunabileceği düşünülmektedir. Ayrıca olası etik sorunların YZ’nin algoritmik yapısına mahsus olmadığı, aynı sorunların insanın sezgisel etik kavrayışına içkin olduğu ve YZ’nin bu davranışlardan etkilenmiş olduğu savunulmuştur.
Abstract
The aim of this study is to address potential ethical issues that may arise in human resources (HR) processes conducted through artificial intelligence (AI), using a case analysis method based on a lawsuit involving the HR company Workday Incorporated, and to make recommendations. The lawsuit, which is of central importance in terms of ethical and legal discussions that may arise in employment practices conducted through AI, was filed by Derek L. Mobley against Workday Incorporated. The plaintiff's reasoning was that despite meeting all the requirements for a job he applied for late at night, he received a very quick rejection on the same night; that this very quick and unjustified rejection could not have been done by human hands; and that he believed an unknown algorithm in the AI had classified people based on age, language, race, skin color, etc. The case serves as a current and comprehensive example of the significant legal consequences that can arise from the use of algorithmic actors in recruitment processes. The analysis concludes that the problem does not lie in completely excluding AI from HR management. It is necessary to move towards a solution that neither sacrifices the managerial advantages that AI will offer to businesses, nor leaves the reins to a single algorithmic model. In this regard, it is thought that a multi-faceted control system could be utilized, which could also be algorithmic in nature. This would allow for the early detection and prevention of potential tendencies that could lead to accusations of discrimination, while also preserving the advantages provided by AI in this area. Furthermore, it is argued that potential ethical problems are not unique to the algorithmic structure of AI, but are inherent in human intuitive ethical understanding, and that AI may have been influenced by these behaviors.