Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightElde edilen bulgular, kişiselleştirme sürecinin “kullanıcı-tasarımcı iletişimi, erişilebilirlik ve uyarlanabilirlik” olmak üzere üç temel parametre etrafında gruplandığını doğrulamıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Bu çalışma, tekerlekli sandalye kullanan ortopedik engelli bireylerin konutlarına yönelik kişiselleştirme pratiklerini araştırmaktadır. Çalışmanın amacı ortopedik engelli bireylerin konutlarını kişiselleştirebilmelerine imkân tanıyan temel parametreleri ve mekânsal düzenlemeleri belirleyerek, bireylerin toplumsal refahına katkı sunacak bir farkındalık oluşturmaktır. Çalışma kapsamı ortopedik engelli bireylerle sınırlandırılmış; birey–mekân etkileşimi, konut ölçeğinde ve fiziksel çevre odaklı olarak ele alınmıştır. Ortopedik engelli bireylerin konutlarını kişiselleştirebilmesi için dikkate alınması gereken parametreler ve mekânsal düzenlemeler literatürde yeterince ele alınmamıştır. Bu eksiklikten hareketle çalışmada, engellilik, konut ve kişiselleştirme literatürünü kapsayan kuramsal tarama yapılmıştır. Çalışmada nitel araştırma yöntemi benimsenmiş ve gömülü teori yaklaşımı kullanılmıştır. Gömülü teori, toplanan verilerden hareketle araştırma sürecinde önceden öngörülmeyen kavramlar ve ilişkileri açıklamaya yönelik yeni yapılar geliştiren bir modelleme yöntemidir. Bu doğrultuda yürütülen literatür taraması sonucunda, konutun kişiselleştirilebilmesini mümkün kılan ve birbirini tamamlayıcı nitelikte olan kullanıcı-tasarımcı iletişimi, erişilebilirlik ve uyarlanabilirlik olmak üzere üç temel parametre belirlenmiştir. Bu üç temel parametre, araştırmanın örnek analizi bölümünde yapılan değerlendirmelerin temelini oluşturmuştur. Elde edilen bulgular, kişiselleştirme sürecinin “kullanıcı-tasarımcı iletişimi, erişilebilirlik ve uyarlanabilirlik” olmak üzere üç temel parametre etrafında gruplandığını doğrulamıştır. Gelecek çalışmalarda, farklı kullanıcı profilleri için kişiselleştirme süreçlerinin incelenmesi, mekânsal düzenlemelere dair daha çeşitli ve kapsamlı çözümler sunacaktır.
Abstract
This study investigates personalization practices in housing for individuals with orthopedic disabilities who use wheelchairs. The aim of the study is to identify the key parameters and spatial arrangements that enable these individuals to personalize their living spaces, thereby contributing to the enhancement of their social well-being. The scope of the study is limited to individuals with orthopedic disabilities, focusing on the interaction between the user and the space at the residential scale and within the context of the physical environment. The parameters and spatial arrangements that should be considered to support the personalization of housing for individuals with orthopedic disabilities have not been adequately addressed in the existing literature. Based on this gap, a theoretical review covering the literature on disability, housing, and personalization was conducted. The study adopts a qualitative research methodology and employs the grounded theory approach, which is a modeling method that develops new conceptual structures to explain previously unforeseen concepts and relationships, based on data collected during the research process. As a result of the literature review conducted in this context, three key and complementary parameters that enable personalization in housing were determined: user-designer communication, accessibility, and adaptability. These parameters formed the basis for the evaluations conducted in the case study analysis section of the research. The findings confirmed that the personalization process is structured around these three core parameters. Future studies are expected to explore personalization processes for different user profiles, offering more diverse and comprehensive spatial solutions.