Dergiler / Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care / 2026 / Cilt: 20 Sayı: 3

Göçmen Ebeveynlerde Sosyal Uyum ve Ebeveynlik Stresi Arasındaki İlişki

The Relationship Between Social Adjustment and Parenting Stress in Immigrant Parents

Feyza Küçük(UŞAK ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ)0000-0002-4377-5338
Saliha Esra Eryılmaz Aydın(UŞAK ÜNİVERSİTESİ, SAĞLIK BİLİMLERİ FAKÜLTESİ, HEMŞİRELİK BÖLÜMÜ)0000-0002-1515-944X
Sayfa
244–252
Yayın Tarihi
2026-09-01
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular: Katılımcıların %57.1’i anne ve çocukların %34.4’ü 6–11 yaş grubundadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Amaç: Bu çalışmada, göçmen ebeveynlerde sosyal uyum ile ebeveynlik stresi arasındaki ilişkinin incelenmesi ve ebeveynlik stresini yordayan faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Araştırmanın evrenini Uşak ilinde 0–18 yaş aralığında çocuğu olan göçmen ebeveynler oluşturmuştur.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular: Katılımcıların %57.1’i anne ve çocukların %34.4’ü 6–11 yaş grubundadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Çocuk · ebeveyn · ebeveyn stresi

Özet

Amaç: Bu çalışmada, göçmen ebeveynlerde sosyal uyum ile ebeveynlik stresi arasındaki ilişkinin incelenmesi ve ebeveynlik stresini yordayan faktörlerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Araştırma nicel araştırma deseni kapsamında ilişkisel tarama modeli ile gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Uşak ilinde 0–18 yaş aralığında çocuğu olan göçmen ebeveynler oluşturmuştur. Örneklem büyüklüğü G*Power 3.1.9.7 programında r = –.245, α = .05 ve %95 güç ile minimum 210 olarak hesaplanmış, çalışma 410 ebeveyn ile tamamlanmıştır. Veriler “Sosyodemografik Bilgi Formu”, “Göçmenler İçin Sosyal Uyum Ölçeği (GSUÖ)” ve “Ebeveynlik Stres Ölçeği (ESÖ)” kullanılarak toplanmış ve SPSS 25.0 programında analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %57.1’i anne ve çocukların %34.4’ü 6–11 yaş grubundadır. GSUÖ toplam puan ortalaması 85.18±3.99, ESÖ toplam puan ortalaması 20.76±17.53 olarak bulunmuştur. Korelasyon analizine göre ebeveynlik stresi ile dışlanma (r=–.21, p<.01) ve geçmiş yaşantılar (r=–.23, p<.01) arasında negatif yönlü, bireysel faktörler (r=.21, p<.01) arasında ise pozitif yönlü zayıf düzeyde anlamlı ilişkiler saptanmıştır. Hiyerarşik regresyon analizinde ebeveyn cinsiyeti, çocuğun yaşı ve psikolojik-sosyal destek alt boyutunun ebeveynlik stresinin anlamlı yordayıcıları olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Çalışma, göçmen ebeveynlerde ebeveynlik stresinin sosyal uyumun özellikle dışlanma, geçmiş yaşantılar ve bireysel faktörler boyutları ile ilişkili olduğunu ve psikososyal destek mekanizmalarının stres üzerinde belirleyici rol oynadığını göstermektedir. Bu doğrultuda, birinci basamak sağlık hizmetlerinde göçmen ebeveynlere yönelik psikososyal hizmetlerin güçlendirilmesi ve destek programlarının yaygınlaştırılması önerilmektedir.

Abstract

Objective: This study aimed to examine the relationship between social adjustment and parenting stress in immigrant parents and to identify factors predicting parenting stress. Method: The research was conducted using a correlational survey model within the scope of a quantitative research design. The population consisted of immigrant parents in Uşak province with children aged 0–18 years. The sample size was calculated as a minimum of 210 with r = –.245, α = .05 and 95% power using the G*Power 3.1.9.7 program, and the study was completed with 410 parents. Data were collected using the “Sociodemographic Information Form”, the “Social Adjustment Scale for Immigrants (SAS)” and the “Parenting Stress Scale (PSS)” and analyzed using SPSS 25.0 program. Results: 57.1% of the participants were mothers and 34.4% of the children were in the 6–11 age group. The mean total score for GSUÖ was found to be 85.18±3.99, and the mean total score for ESÖ was 20.76±17.53. According to the correlation analysis, a weak but significant negative correlation was found between parental stress and exclusion (r=–.21, p<.01) and past experiences (r=–.23, p<.01), while a weak but significant positive correlation was found between parental stress and individual factors (r=.21, p<.01). In the hierarchical regression analysis, parental gender, child's age, and the psychological-social support sub-dimension were determined to be significant predictors of parental stress. Conclusion: The study shows that parenting stress in immigrant parents is related to the dimensions of social adjustment, particularly exclusion, past experiences, and individual factors, and that psychosocial support mechanisms play a decisive role in stress. Accordingly, it is recommended that psychosocial services for immigrant parents be strengthened and support programs be expanded in primary healthcare settings.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Küçük, F., Aydın, S. E. E., Almustafa, F. (2026). Göçmen Ebeveynlerde Sosyal Uyum ve Ebeveynlik Stresi Arasındaki İlişki. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, Cilt: 20 Sayı: 3, 244–252. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1838256

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (30)

  1. Güner AE, Hatipoğlu M, Kocayiğit E, Şahin E, Peksu S, Bilal A. İstanbul’da göçmen sağlığı merkezlerinde sunulan sağlık hizmetlerinin değerlendirilmesi. Turk J Fam Med Prim Care. 2022;16(2):321-9.
  2. Gökçay G, Çevirme A. Health and environmental literacy levels of immigrant and non-immigrant university students and related factors. Samsun Saglik Bilim Derg. 2022;7(3):757-78. doi:10.47115/jshs.1125651.
  3. Kılıç ZNA, Şahin FT. Türkiye’deki göçmen ailelerin çocuklarıyla ilişkileri ve uyum süreçlerinin incelenmesi. Turk Online J Des Art Commun. 2021;11(3):1190-209.
  4. Demirbaş H, Bekaroğlu E. Evden uzakta olmak: Sığınmacıların/mültecilerin psikolojik sorunları ve alınacak önlemler. Kriz Derg. 2013;21(1):11-24.
  5. Gil PHC, da Silva Peixoto C, Piccinini CA, Pizzinato A. Parental stress associated with international migration processes: a systematic review. Universitas Psychologica. 2023;22:1-14. doi:10.11144/Javeriana.upsy22.psai.
  6. Scherer N, Hameed S, Acarturk C, Deniz G, Sheikhani A, Volkan S, Örücü A, Pivato I, Akinci I, Patterson A, Polack S. Prevalence of common mental disorders among Syrian refugee children and adolescents in Sultanbeyli district, Istanbul: results of a population-based survey. Epidemiol Psychiatr Sci. 2020;29:e192. doi:10.1017/S2045796020001079.
  7. Fuentes‐Balderrama, J., Vanderziel, A., & Parra‐Cardona, J. R. (2023). Building a nest in a storm: The impact of immigration‐related stress on Latino mothers' parenting. Family process, 62(2), 687-701. https://doi.org/10.1111/famp.12797
  8. Abidin RR. Parenting Stress Index: Professional Manual. 3rd ed. Odessa (FL): Psychological Assessment Resources; 1995. p. 5–12
  9. Özyazıcı K, Yaray Y. Ebeveynlik stresinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Sivas Cumhuriyet Univ Egit Bilim Derg. 2022;1(2):50-9.
  10. LeBrun A, Hassan G, Boivin M, Fraser S, Dufour S. Review of child maltreatment in immigrant and refugee families. Can J Public Health. 2015;106(7):e45-56. doi:10.17269/CJPH.106.4838.
  11. Kirmayer, L. J., Narasiah, L., Munoz, M., Rashid, M., Ryder, A. G., Guzder, J.,. & Pottie, K. (2011). Common mental health problems in immigrants and refugees: general approach in primary care. Cmaj, 183(12), E959-E967. https://doi.org/10.1503/cmaj.090292
  12. Çağlayan, İ., & Derman, M. T. (2025). Navigating parenthood in a new culture: The experiences of Syrian migrant families in Türkiye. International Journal of Intercultural Relations, 109, 102314. https://doi.org/10.1016/j.ijintrel.2025.102314
  13. Boruszak-Kiziukiewicz, J., & Kmita, G. (2020). Parenting self-efficacy in immigrant families—A systematic review. Frontiers in psychology, 11, 985. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2020.00985
  14. Zhao J. Minimizing parenting stress of preschool children’s migrant parents. SAGE Open. 2025;15(1):1-12. doi:10.1177/21582440251365683.
  15. Aydoğan D, Özbay Y. Ebeveynlik stres ölçeği geçerlik ve güvenirlik çalışması. Int J Early Child Educ Stud. 2017;2(2):24-38.
  16. Huang CY, Costeines J, Kaufman JS, Ayala C. Parenting stress, social support, and depression for ethnic minority adolescent mothers: impact on child development. J Child Fam Stud. 2014;23(2):255-62. doi:10.1007/s10826-013-9807-1.
  17. Katmer AN, Tapan MG, Demirel AC. The struggle for survival of Syrian immigrant single mothers: a qualitative study in Türkiye. Child Fam Soc Work. 2025;30:1-12. doi:10.1111/cfs.70049.
  18. Ural A, Kılıç İ. Scientific research process and data analysis with SPSS. 4th ed. Ankara: Detay Yayıncılık; 2013. p. 40–44.
  19. Faul F, Erdfelder E, Lang AG, Buchner A. G*Power 3: A flexible statistical power analysis program for the social, behavioral, and biomedical sciences. Behav Res Methods. 2007;39(2):175-91.
  20. Çoban M, Güney E. Çocuk acil servisine başvuran ebeveynlerin eş uyumları ile depresyon, anksiyete ve stres düzeyleri arasındaki ilişki. J Infant Child Adolesc Health. 2024;4(1):19-29. doi:10.5281/zenodo.11093360.
  21. Kaya ÖS. Göçmenler için sosyal uyum ölçeği: geçerlik ve güvenirlik çalışması. Turkiye Sos Arast Derg. 2022;26(32):353-68.
  22. İldeniz BS, Karadeniz G. Koronavirüs pandemisinde annelerin ebeveynlik stresleri, aile dayanıklılıkları ve çocuk yetiştirme tutumları arasındaki ilişkiler. Karadeniz Sos Bilim Derg. 2021;14(26):279-96. doi:10.38155/ksbd.1055194.
  23. Tekeli A, Bodur I, Ozturk B, Akca Caglar A, Acikel SB, Colak B, Tuygun N. Acil servise başvuran kronik ve akut hastalığı olan çocukların annelerinde depresyon ve anksiyete düzeylerinin karşılaştırılması. Ankara Egit Arast Hastan Tip Derg. 2022;55(1):39-44. doi:10.20492/aeahtd.1006132.
  24. Türe E, Yazar A, Akın F, Aydin A. Kronik hasta çocuklara bakım verenlerin bakım verme yükünün değerlendirilmesi. Bozok Tip Derg. 2018;8(3):46-53.
  25. Nelson JA, Aguas AB, Katz JM. “Work through it on your own”: parent-centered emotion socialization beliefs and parenting stress. Fam Process. 2024;63(3):1521-30. doi:10.1111/famp.12939.
  26. Widarsson M, Engstrom G, Rosenblad A, Kerstis B, Edlund B, Lundberg P. Parental stress in early parenthood among mothers and fathers in Sweden. Scand J Caring Sci. 2013;27(4):839-47. doi:10.1111/j.1471-6712.2012.01088.x.
  27. Berryhill MB, Durtschi JA. Understanding single mothers’ parenting stress trajectories. Marital Fam Rev. 2017;53(3):227-45. doi:10.1080/01494929.2016.1204406.
  28. Park IY. The discourse on multi-child families in South Korea’s media and popular culture. Korean Stud. 2022;46(1):227-58. doi:10.1353/ks.2018.0030.
  29. Yilmaz E, Gunay G. Göçmenler ve göçmen ailelerin karşılaştıkları sorunlara ilişkin bir değerlendirme. Karabuk Univ Iktisadi Idari Bilim Fak Derg. 2022;2(1):1-19.
  30. Kirmayer, L. J., Narasiah, L., Munoz, M., Rashid, M., Ryder, A. G., Guzder, J.,. & Pottie, K. (2011). Common mental health problems in immigrants and refugees: general approach in primary care. Cmaj, 183(12), E959-E967. https://doi.org/10.1503/cmaj.090292