Aliyev’in 1913 yılında usûl-i cedîd okullarının Türkmen alfabesi ile ilgili yayımladığı “Yengi Usul Türkmen Mektebi” adlı okul kitabının, Türkmen eğitim-öğretim tarihindeki ilk eserlerden biri olduğu söylenebilir.
📌 3 Maddede Bu Makale
🎯
Amaç & Hipotez:1883-1933 yılları arasında yaşamış olan yazar, dilci, tarihçi, öğretmen Alişbek Süleymanoğlu Aliyev, Türkmenler arasında eğitim-öğretim alanında büyük gayret gösteren “Kafkasyalı” Türk düşünürlerden biridir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Aliyev’in çalışmalarını genel olarak dil, edebiyat, tarih ve sözlük olmak üzere dört başlıkta toplamak mümkündür.
💡
Sonuç & Katkı:Aliyev’in 1913 yılında usûl-i cedîd okullarının Türkmen alfabesi ile ilgili yayımladığı “Yengi Usul Türkmen Mektebi” adlı okul kitabının, Türkmen eğitim-öğretim tarihindeki ilk eserlerden biri olduğu söylenebilir.
🔬Tür:Kitap İncelemesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alişbek Aliyev · Türkmen okul kitapları · İň Taze Türkmen Elipbesi ve İlki Okuv
Özet
1883-1933 yılları arasında yaşamış olan yazar, dilci, tarihçi, öğretmen Alişbek Süleymanoğlu Aliyev, Türkmenler arasında eğitim-öğretim alanında büyük gayret gösteren “Kafkasyalı” Türk düşünürlerden biridir. Aliyev’in çalışmalarını genel olarak dil, edebiyat, tarih ve sözlük olmak üzere dört başlıkta toplamak mümkündür. Özellikle Aliyev’in başta usûl-i cedîd okulları olmak üzere Türkmen okul kitaplarının hazırlanmasında ayrı bir yerinin olduğunu söylemek mümkündür. Aliyev’in 1913 yılında usûl-i cedîd okullarının Türkmen alfabesi ile ilgili yayımladığı “Yengi Usul Türkmen Mektebi” adlı okul kitabının, Türkmen eğitim-öğretim tarihindeki ilk eserlerden biri olduğu söylenebilir.
Aşirov, T., Dinç, S. (2026). Alişbek Aliyev’in “İň Taze Türkmen Elipbesi ve İlki Okuv” Adlı Eseri ve “Yengi Usul Türkmen Mektebi” Adlı Eseri ile Karşılaştırması. Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi, Sayı: 61, 223–230. https://doi.org/10.24155/tdk.2026.272
Aliyev, A. (1920). İň Taze Türkmen Elipbesi ve İlki Okuv. Gosudarstv İzdatel’stvo.
Aşirov, T. (2021). Türkmenistan’da Usûl-i Cedîd okullarının inşasında Alişbek Aliyev’in yeri ve önemi”. Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi, 5(1), 37-44.
Aşirov, T, (2022). Aliyev, A. (1922). Musavveri İkinci Yıl Türkmen Dili. Taşkent: Türkistan Cumhuriyetinin Devlet Neşriyati. Milli Kültür Araştırmaları Dergisi, 6(1), 159-162.
Aşirov, T. (2021). Türkmen Ertekileri (A. Aliyev, Haz.). Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 7(4), 270-269.
Aşirov, T. (2023). Rusya İmparatorluğu döneminde Türkmenistan’da tarih çalışmaları: A. Aliyev örneği. Yeni Türkiye Dergisi, 130, 221-226.
Aşirov, T. (2017). A. Alıyev ve K. Böriyev, Rusça – Türkmence sözlik, Türkmen devlet neşir, Aşkabat 1929. S. 464. STAD Sanal Türkoloji Araştırmaları Dergisi, 2(3), 47-52.