KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi / 2026 / Cilt: 23 Sayı: 4 Özel Sayı

BULANIK WASPAS İLE YEŞİL TEDARİKÇİ SEÇİMİ

Green Supplier Selection Using Fuzzy WASPAS

İrmak Daldır(AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ)
Ömür Tosun(AKDENİZ ÜNİVERSİTESİ)
Sayfa
193–208
Yayın Tarihi
2018-12-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Problem için öncelikle yeşil tedarikçi değerlendirme kriterleri literatür taramasına göre belirlenmiş, ardından uzman görüşüne başvurularak bulanık AHS (Analitik Hiyerarşi Süreci) ile kriter ağırlıkları belirlenmiş ve bulanık WASPAS (Bütünleşik Ağırlıklı Toplam ve Çarpım) yöntemi ile uygun yeşil tedarikçi seçimi yapılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Tedarikçi seçimi firmalar için kritik öneme sahiptir.
📊
Temel Bulgular & Veri:En uygun tedarikçinin seçilmesi kalitatif ve kantitatif çok sayıda faktörün bir arada değerlendirilmesini gerektirdiğinden, zor bir süreçtir.
💡
Sonuç & Katkı:Problem için öncelikle yeşil tedarikçi değerlendirme kriterleri literatür taramasına göre belirlenmiş, ardından uzman görüşüne başvurularak bulanık AHS (Analitik Hiyerarşi Süreci) ile kriter ağırlıkları belirlenmiş ve bulanık WASPAS (Bütünleşik Ağırlıklı Toplam ve Çarpım) yöntemi ile uygun yeşil tedarikçi seçimi yapılmıştır.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Bulanık AHS · Bulanık WASPAS · Yeşil Tedarikçi seçimi

Özet

Tedarikçi seçimi firmalar için kritik öneme sahiptir. En uygun tedarikçinin seçilmesi kalitatif ve kantitatif çok sayıda faktörün bir arada değerlendirilmesini gerektirdiğinden, zor bir süreçtir. Bu sebeple çok kriterli karar verme yöntemleri ile değerlendirme yapılması problemin yapısına uygun çözüm sunmaktadır. Bu çalışmada da uygun yeşil tedarikçi seçimi yapılmıştır. Problem için öncelikle yeşil tedarikçi değerlendirme kriterleri literatür taramasına göre belirlenmiş, ardından uzman görüşüne başvurularak bulanık AHS (Analitik Hiyerarşi Süreci) ile kriter ağırlıkları belirlenmiş ve bulanık WASPAS (Bütünleşik Ağırlıklı Toplam ve Çarpım) yöntemi ile uygun yeşil tedarikçi seçimi yapılmıştır.

Abstract

Supplier selection has critical importance for companies. Selecting the most suitable supplier is a difficult process, since it requires both qualitative and quantitative factors needed to be evaluated at the same time. For this reason, evaluations with multi-criteria decision-making methods offer a suitable solution to the problem's nature. In this study, green supplier selection problem is considered. To solve the selected problem; first, the characteristics of the green suppliers were determined according to the literature research, then the expert opinions were used to determine the criteria weights with the fuzzy AHP (Analytical Hierarchy Process) and the appropriate green supplier selection was done with the fuzzy WASPAS (Integrated Weighted Sum and Multiplication) method.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Daldır, İ., Tosun, Ö. (2018). BULANIK WASPAS İLE YEŞİL TEDARİKÇİ SEÇİMİ. Uludağ Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Dergisi, Cilt: 23 Sayı: 4 Özel Sayı, 193–208. https://doi.org/10.17482/uumfd.449584

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (33)

  1. Bali, O., Kose, E., ve Gumus, S. (2013). "Green Supplier Selection Based on IFS And GRA. Grey Systems", Theory and Application, 3(2), 158-176. doi:10.1108/GS-04-2013-0007
  2. Banaeian, N., Mobli, H., Fahimnia, B., Nielsen, I. E., & Omid, M. (2018). “Green supplier selection using fuzzy group decision making methods: A case study from the agri-food industry”. Computers & Operations Research, 89, 337-347. doi:10.1016/j.cor.2016.02.015
  3. Beamon, B. M. (1999). "Designing The Green Supply Chain". Logistics Information Management, 12(4), 332-342. doi:10.1108/09576059910284159
  4. Büyüközkan, G., ve Vardaloğlu, Z. (2008). "Yeşil Tedarik Zinciri Yönetimi". Lojistik Dergisi (8), 66-73.
  5. Chang, D. Y. (1996). "Applications of the Extent Analysis Method on Fuzzy AHP", European Journal of Operational Research, 95(3), 649-655. doi:10.1016/0377-2217(95)00300-2
  6. Chen, Y. J. (2011). "Structured Methodology For Supplier Selection And Evaluation in a Supply Chain". Information Sciences, 181(9), 1651-1670. doi:10.1016/j.ins.2010.07.026
  7. Chiou, C. Y., Hsu, C. W., ve Hwang, W. Y. (2008). "Comparative İnvestigation On Green Supplier Selection Of The American, Japanese And Taiwanese Electronics Industry in China”, Industrial Engineering and Engineering Manageme nt, 1909-1914. doi:10.1109/IEEM.2008.4738204
  8. Denizhan, B., Yalçıner, A. Y., ve Berber, Ş. (2017). "Analitik Hiyerarşi Proses ve Bulanık Analitik Hiyerarşi Proses Yöntemleri Kullanılarak Yeşil Tedarikçi Seçimi Uygulaması", Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi, 63-78. doi:10.17100/nevbiltek.288003
  9. Deshmukh, A. J., & Vasudevan, H. (2019). “Supplier Selection in Plastic Products Manufacturing MSMEs Using a Combined Traditional and Green Criteria Based on AHP and Fuzzy AHP”. In Proceedings of International Conference on Intelligent Manufacturing and Automation, 593-600. doi:10.1007/978-981-13-2490-1_55
  10. Dobos, I., ve Vörösmarty, G. (2014). "Green Supplier Selection And Evaluation Using DEA-Type Composite Indicators”, Int. J. Production Economics, 157, 273-278. doi:10.1016/j.ijpe.2014.09.026
  11. Erdoğan, H. A., ve Tosun, Ö. (2013). "An Integrated Fuzzy AHP – Fuzzy TOPSIS Approach For AS/RS". International Journal of Productivity and Quality Management, 11(2), 228-245. doi:10.1504/IJPQM.2013.052026
  12. Freeman, J., ve Chen, T. (2015). "Green Supplier Selection Using An AHP-Entropy-TOPSIS Framework". Supply Chain Management: An International Journal, 20(3), 327-340. doi:10.1108/SCM-04-2014-0142
  13. https://gaiadergi.com/burger-king-et-uretimi-icin-amazon-ormanlarini-yakiyor/, Erişim Tarihi 11.02.2018, (2017, Mart 08). Konu: Burger King, Et Üretimi İçin Amazon Ormanlarını Yakıyor.
  14. https://www.tdk.gov.tr, Erişim Tarihi: 2006, Eylül 26. Konu: Güncel Türkçe Sözlük
  15. Gupta, H., ve Barua, M. K. (2017). "Supplier Selection Among Smes On The Basis Of Their Green İnnovation Ability Using BWM And Fuzzy TOPSIS". Journal of Cleaner Production, 152, 242-258. doi:10.1016/j.jclepro.2017.03.125
  16. Hashemi, S. H., Karimi, A., ve Tavana, M. (2015). "An integrated green supplier selection approach with analytic network process and improved Grey relational analysis", Int. J. Production Economics, 159, 178-191. doi:10.1016/j.ijpe.2014.09.027
  17. Hu, Z., Rao, C., Zheng, Y., ve Huang, D. (2015). "Optimization Decision of Supplier Selection in Green Procurement under the Mode of Low Carbon Economy", International Journal of Computational Intelligence Systems, 8(3), 407-421. doi:10.1080/18756891.2015.1017375
  18. Humpherys, P. K., Wong, Y. K., ve Chan, F. T. (2003). "Integrating environmental criteria into the supplier selection process", Journal of Materials Processing Technology, 349-356. doi:10.1016/S0924-0136(03)00097-9
  19. Kannan, D., Khodaverdi, R., Olfat, L., Jafarian, A., ve Diabat, A. (2013). "Integrated fuzzy multi criteria decision making method and multi-objective programming approach for supplier selection and order allocation in a green supply chain", Journal of Cleaner Production, 47, 355-367. doi:10.1016/j.jclepro.2013.02.010
  20. Kuo, C., Hsu, C.-W., ve Li, J.-Y. (2015). "Developing a Green Supplier Selection Model by Using the DANP with VIKOR". Sustainability, 7(2), 1661-1689. doi:10.3390/su7021661
  21. Kuo, R. J., ve Tien, F. C. (2010). "Integration of artificial neural network and MADA methods for green supplier selection". Journal of cleaner production, 18(12), pp. 1161-1170. doi:10.1016/j.jclepro.2010.03.020
  22. Lee, A. H., Kang, H.-Y., Hsu, C.-F., ve Hung, H.-C. (2009). "A green supplier selection model for high-tech industry". Expert Systems with Applications, 36, 7919-7927. doi:10.1016/j.eswa.2008.11.052
  23. Noci, G. (1997). "Designing ‘green’vendor rating systems for the assessment of a supplier's environmental performance", European Journal of Purchasing ve Supply Management, 3(2), 103-114. doi:10.1016/S0969-7012(96)00021-4
  24. Shiva, V. (2014). Petrol Değil Toprak. İstanbul: Sinek Sekiz.
  25. Srivastava, S. K. (2007). "Green supply-chain management: A state-of-the-art literature review", International Journal of Management Reviews, 9(1), 53-80. doi:10.1111/j.1468-2370.2007.00202.x
  26. Şengül, Ü., Miraç, E., ve Shiraz, S. E. (2012). "Bulanık Ahp İle Belediyelerin Toplu Taşıma Araç Seçimi", Erciyes Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 40, 143-165.
  27. Turskis, Z., Zavadskas, E. K., Antucheviene, J., ve Kosareva, N. (2015). "A hybrid model based on fuzzy AHP and fuzzy WASPAS for construction site selection", International Journal of Computers communications ve control, 10(6), 113-128.
  28. Yazdani, M. (2014). "An integrated MCDM approach to green supplier selection". International Journal of Industrial Engineering Computations, 5, 443-458. doi:10.5267/j.ijiec.2014.3.003
  29. Yu, F., Yang, Y., ve Chang, D. (2018). "Carbon Footprint Based Green Supplier Selection Under Dynamic Environment", Journal of Cleaner Production, 170, 880-889. doi:10.1016/j.jclepro.2017.09.165
  30. Zavadskas, E. K., Turskis, Z., Antucheviene, J., ve Zakarevicius, A. (2012). "Optimization of weighted aggregated sum product assessment", Electronics and Electrical Engineering, 122(6), 3-6. doi:10.5755/j01.eee.122.6.1810
  31. Zhu, Q., Sarkis, J., ve Lai, K.-h. (2007). "Initiatives and outcomes of green supply chain management implementation by Chinese manufacturers", Journal of environmental management, 85(1), 179-189. doi:10.1016/j.jenvman.2006.09.003
  32. https://gaiadergi.com/burger-king-et-uretimi-icin-amazon-ormanlarini-yakiyor/, Erişim Tarihi 11.02.2018, (2017, Mart 08). Konu: Burger King, Et Üretimi İçin Amazon Ormanlarını Yakıyor.
  33. https://www.tdk.gov.tr, Erişim Tarihi: 2006, Eylül 26. Konu: Güncel Türkçe Sözlük