Dergiler / İlahiyat Tetkikleri Dergisi / 2026 / Sayı: 49

Şeyh Şâmilʼin Yazdırdığı ve Kendisine Gönderilen Mektuplar

The Letters Sent to and Made Written by Sheikh Shamil

Sayfa
131–159
Yayın Tarihi
2018-06-30
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Mektupların transkripsiyon ve tercümeleriyle beraber, mektuplarda geçen bölge ve şahıs isimleri de imkan nisbetinde açıklanmaya çalışılmıştır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:XIX. asır Kafkasya’sının en önemli şahsiyetlerinden birisi Şeyh Şâmil’dir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu makalede Şeyh Şâmil’in farklı kişilere gönderdiği sekiz, Rus generallere gönderdiği dört ve Şeyh Şâmil’in kendisine gönderilmiş iki, toplamda on dört mektuba yer verilmiştir.
💡
Sonuç & Katkı:Mektupların transkripsiyon ve tercümeleriyle beraber, mektuplarda geçen bölge ve şahıs isimleri de imkan nisbetinde açıklanmaya çalışılmıştır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kafkasya · Şeyh Şâmil · Arapça

Özet

XIX. asır Kafkasya’sının en önemli şahsiyetlerinden birisi Şeyh Şâmil’dir. Yaklaşık otuz yıl boyunca Ruslara karşı mücadele eden Şeyh Şâmil ile Osmanlı Devleti, Rus generalleri ve kendi nâibleri arasında çok sayıda yazışmalar yapılmıştır. Sayısı üç yüz civarında olduğu tahmin edilen bu mektuplardan sadece yüz tanesi Türkçe yayımlanmıştır. Bu çalışma haricinde Şeyh Şâmil’in orijinal mektupları hakkında Türkçe herhangi bir çalışmaya rastlanmamıştır. Mektupların orijinal dili Arapça olmasına rağmen, bu konuda Arapça olarak bir makale haricinde başka çalışma tespit edilemedi. Bu makalede Şeyh Şâmil’in farklı kişilere gönderdiği sekiz, Rus generallere gönderdiği dört ve Şeyh Şâmil’in kendisine gönderilmiş iki, toplamda on dört mektuba yer verilmiştir. Makalenin giriş kısmında Kafkasya’da mektûbât geleneğine ve bu alanda yapılmış bazı çalışmalara kısaca değinilmiş, daha sonra Şeyh Şâmil’in mektupları hakkında bilgi verilmiştir. Mektupların transkripsiyon ve tercümeleriyle beraber, mektuplarda geçen bölge ve şahıs isimleri de imkan nisbetinde açıklanmaya çalışılmıştır.

Abstract

Sheikh Shamil is one of the most important people of Caucasus in the XIX century. Sheikh Shamil, who fought against to Russia with Ottoman State nearly thirty years, wrote numerous lettes to Russian generals and his own regents during this period. Of the estimated -around- three hundred letters, only one hundred have been published in Turkish. Except this work, there is no other works in Turkish language about Sheikh Shamil’s original letters. Altough the original language of the letters is Arabic, there is no other study on this issue in Arabic, except an article. In this article, there are totally fourteen letters indicated, from them seven have been sent by Sheik Shamil to his regents, four have been sent to Russian generals and two have been sent to Sheikh Shamil. In the introduction of the article information is given about tradition of the mektubat (exchanging letters) in the Caucasus and there is some brief mentioning about some works which have been done in this area and after this, information is given about Sheikh Shamil’s letters. Also, together with the transcriptions and translations information is given –as much as possible- about names of the regions and people mentioned in the letters.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

ABDULLAYEV, K. (2018). Şeyh Şâmilʼin Yazdırdığı ve Kendisine Gönderilen Mektuplar. İlahiyat Tetkikleri Dergisi, Sayı: 49, 131–159. https://ajindex.com/articles/130650

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (6)

  1. Aktı Sobrannıe Kavkazskoy Arheografiçeskoy Komissiey. Haz. A. P. Berje. Tiflis: Tip. Glavnogo Upravleniya Namestnika Kavkazskogo, 1866. Alibekov, Hızri. Özel Arşiv. Alibekova, P. M. “Pisma Na İmya Naiba Hadjimurada İz Biblioteki Şahşaevıh (c. Batlaiç Hunzahskogo r-na RD)”. Vestnike İnstituta İstorii, Arheologii İ Etnografii DNTS RAN 57 (Mahaçkala: 2015). Alkadârî, Hasan. Âsâr-ı Dağıstan. Bakı: Evvelimci Şürekâsı Matbaası, 1312/1903. Alkadârî, Hasan. Cirâbuʼl-Memnȗn. Temirhanşȗra: Matbaatu Muhammed Mirza Mavrayev, 1912. Alkadârî, Hasan. Dîvânu’l-Memnûn. Temirhanşȗra: Matbaatu Muhammed Mirza Mavrayev, 1913.
  2. Alp, Alper. “Rus Esareti Döneminde ve Sonrasında Şeyh Şamil ve Oğulları”. Genç Bilim Adamları Sempozyumu (4-6 Mayıs 2009). 379-388. Ankara: Gazi Üniversitesi Yayınları, 2010.
  3. Aytberov, T. M - Hapizov Ş. M. Elisu i Gornıy Magal v XII-XIX vv. Mahaçkala: DNTS RAN, 2011. Azerbaycan/Zaqatala Diyarşünaslıq Müzesi. 3КМ-КП-5842. Azerbaycan/Zaqatala Diyarşünaslıq Müzesi. 3КМ-КП-5845. Azerbaycan/Zaqatala Diyarşünaslıq Müzesi. 3КМ-КП-5846. Azerbaycan/Zaqatala Diyarşünaslıq Müzesi. 3КМ-КП-5848. Azerbaycan/Zaqatala Diyarşünaslıq Müzesi. 3КМ-КП-5849. Butbay, Mustafa. Kafkasya Hatıraları. Haz. Ahmet Cevdet Canbulat. Ankara: TTK Yayınları, 1990. Dağıstanî, Burhânuddîn. “Min Resâiliʼş-Şeyh Şâmil”. Mecelletu’r-Risâle 758 (Kâhire 1948): 19-21. Durkelî, Nezîr. Nüzhetu’l-Ezhân fî Terâcimi Ulemâi Dağıstan. Trc. А. Р. Шихсаидов - Альфрид Бустанов - М. Кемпер. Москва: Mardjani Publishing House, 2012.
  4. Gammer, Moshe. “The Imam and the Lord: An Unpublished Letter From Shamil to the British Ambassador In Constantinopole”. Israel Oriental Studies 13 (Leiden: Netherlands, 1993): 101-104.
  5. Gamzaev, M. A. Şamil İmamasul Limalazul Kagtal. Mahaçkala: Tarih, 2017.
  6. Gazikumuha, Abdurahman. Kniga Vospominaniy Sayida Abdurahmana, Sına Ustada Şeyha Tarikata Djamaluddina al-Huseyni O Delah Jiteley Dagestana İ Çeçni. Soçineno İ Napisano V Tiflise V 1285 g. h. Perevod S Arabskogo. M. S. Saidova, Redaktsiya Perevoda, Podgotovka Faksimilnogo İzdaniya, Kommentarii, Ukazateli A. R. Şihsaidova İ H. A. Omarova, Mahaçkala: Dagestanskoe Knijnoe İzdatelstvo, 1997. Gâzikumûhî, Abdurrahmân. Tezkiratu Abdurrahmân b. Ustaz Şeyhu’t-Tarîka Cemâluddîn el-Hüseynî fî Beyâni Ahvâli Ahâlî Dağıstan ve Çeçen. Tiflis: 1285/1868. Gâzikumûhî, Cemâleddîn. Ecvibetu’ş-Şeyh Cemâluddîn li-Es’ileti’l-Âlimi’s-Samedânî Saîd el-Harakânî [Yazma eser]. Tiflis 1287. Gâzikumûhî, Cemâleddîn. el-Âdâbu’l-Mardiyye fi’t-Târîkati’n-Nakşibend