Dergiler / Muhasebe ve Denetime Bakış / 2026 / Cilt: 21 Sayı: 63

AİLE ŞİRKETLERİNDE VEKALET SORUNUNUN İÇ DENETİM SÜREÇLERİNE ETKİSİ: BİR AİLE ŞİRKETİ İNCELEMESİ

IMPACT OF AGENCY PROBLEM IN FAMILY FIRMS ON INTERNAL AUDIT PROCESS: A QUALITATIVE ANALYSIS OF A FAMILY FIRM

Ümmügülsüm Zor(Altınbaş Üniversitesi)0000-0001-5590-8292
Ümran Merkan(ALTINBAŞ ÜNİVERSİTESİ)0000-0002-0906-5172
Sayfa
275–288
Yayın Tarihi
2021-04-01
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Aile şirketleri de diğer şirket türleri gibi tüm kontrolün aile bireylerince sağlanmasının mümkün ya da akılcı olmadığı dinamik bir iş çevresinde faaliyet göstermektedir ve buna bağlı olarak yetki devirleri gerçekleşebilir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Aile şirketleri de diğer şirket türleri gibi tüm kontrolün aile bireylerince sağlanmasının mümkün ya da akılcı olmadığı dinamik bir iş çevresinde faaliyet göstermektedir ve buna bağlı olarak yetki devirleri gerçekleşebilir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bunun bir sonucu olarak aile şirketlerinde ikincil tip vekalet sorunu ortaya çıkmaktadır.
💡
Sonuç & Katkı:Çalışma sonuçlarına göre, iki aile ile aileler ve profesyonel yöneticiler arasında gerçekleşen vekalet sorunu iç denetim prosedürlerinin adaptasyonu ve kapsamını ve nihai olarak şirket performansını pozitif anlamda etkilemektedir.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:İç Denetim · Aile Şirketi · Vekalet Teorisi

Özet

Aile şirketleri de diğer şirket türleri gibi tüm kontrolün aile bireylerince sağlanmasının mümkün ya da akılcı olmadığı dinamik bir iş çevresinde faaliyet göstermektedir ve buna bağlı olarak yetki devirleri gerçekleşebilir. Bunun bir sonucu olarak aile şirketlerinde ikincil tip vekalet sorunu ortaya çıkmaktadır. İç denetim, aile şirketleri de dahil olmak üzere işletmelerde vekalet sorunun yönetilmesine destek olacak bir dizi profesyonel araç sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı, şirket yönetimindeki iki aile arasında ve aileler ile profesyonel yöneticiler arasında ortaya çıkan vekalet sorunu ile iç denetim prosedürlerinin adaptasyon ve kapsamı arasındaki dinamik ilişkinin incelenmesidir. Bu amaçla, iki ailenin sermaye ve tepe yönetiminin büyük bölümünü kontrolünde tuttuğu bir aile şirketinde vaka incelemesi gerçekleştirilmiştir. Çalışma sonuçlarına göre, iki aile ile aileler ve profesyonel yöneticiler arasında gerçekleşen vekalet sorunu iç denetim prosedürlerinin adaptasyonu ve kapsamını ve nihai olarak şirket performansını pozitif anlamda etkilemektedir.

Abstract

Family firms operate in a dynamic environment in which it may not be possible or rational that some family members hold all the control on hand, and they may also need to delegate some control rights to professionals. As a result of delegating entire or some part of management, type two agency problem arises in family-owned companies. Internal audit provides a set of professional tools to manage the agency problem within the organization including family firms. This study aims to shed light on the dynamic relationship among the agency conflict between two different families with the professional managers and adaption an extent use of internal audit procedures via providing empirical findings from a family firm of which two families manage the capital and top management. According to the case study conducted, we conclude that agency relationships among the two families, non-control groups, and managers affect the adaption decision and extent of internal audit procedures which in turn it positively impacts the performance of the firm.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Zor, Ü., Merkan, Ü. (2021). AİLE ŞİRKETLERİNDE VEKALET SORUNUNUN İÇ DENETİM SÜREÇLERİNE ETKİSİ: BİR AİLE ŞİRKETİ İNCELEMESİ. Muhasebe ve Denetime Bakış, Cilt: 21 Sayı: 63, 275–288. https://ajindex.com/articles/1294847

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (28)

  1. ADAMS, M.B. (1994), Agency Theory and the Unternal Audit, Managerial Auditing Journal, 9 (8), 8,.8‐12.
  2. ARZOVA, S. B, (2003), İşletmelerde Çalışanlar Tarafından Yapılan Hilelerin Kırmızı Bayraklar Yoluyla İzlenmesi. Muhasebe ve Finansman Dergisi, 20, 118-126.
  3. BARDHAN, I., LIN, S. and WU, S.L. (2015), The Quality of Internal Control Over Financial Reporting in Family Firms.Accounting Horizons, 29 (1), 41-60.
  4. BLANCO-MAZAGATOS, V., de QUEVEDO-PUENTE, E., & DELGADO-GARCÍA, J. B. (2016), How Agency Conflict between Family Managers and Family Owners Affects Performance in Wholly Family-Owned Firms: A Generational Perspective, Journal of Family Business Strategy, 7(3), 167-177.
  5. CAREY, P, SIMNETT, R AND TANEWSKI, G. (2000), Voluntary Demand for Internal and External Auditing by Family Businesses, Auditing: A Journal of Practice & Theory, 19, 37-51.
  6. ÇEMBERCİ, M. (2013), Kurumsal Yönetim Ilkelerinin Türk Aile Işletmelerinin Yönetim Ilkelerine Adaptasyonunun Değerlendirilmesi. Akademik Bakış Dergisi, 34: 1-15.
  7. GİRİŞKEN, A. (2020), Corporate EQ: Understanding and Managing Emotions. Istanbul, Nobel Yayıncılık.
  8. GÜNER, F. M (2006), Aile İşletmelerinde İç Denetim, İç Denetimin Faydaları ve Etkin Bir İç Denetim Sistemi Oluşturmanın Yolları, T. KOÇEL içinde, 2. Aile İşletmeleri Kongresi Kongre Kitabı,, İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları.
  9. GÜLEŞ, H. K., ARICIOĞLU, M. A., & ERDİRENÇELEBİ, M. (2013). Aile İşletmeleri: Kurumsallaşma. Sürdürülebilirlik, Uyum, Ankara: Gazi Kitabevi.
  10. GÜNGÖR AK, B. (2010), Aile İşletmelerinde Kurumsallaşmanın İşletme Başarısına Olan Etkileri: Aydin İlinde Faaliyet Gösteren Aile İşletmeleri Örneği, Yayımlanmamış Doktora Tezi. Adnan Menderes Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Aydın.
  11. HECK, R. K. Z., HOY, F., POUTZIOURIS, P., AND STEIER, L. P. (2008). Emerging Paths of Family Entrepreneurship Research. Journal of Small Business Management, 46, 317-330.
  12. İç Denetim Enstitüsü IIA [The Institute of Internal Auditors]. (1999), Definition of Internal Auditing, the Institute of Internal Auditors.
  13. KARPUZOĞLU, E. (2004), Aile İşletmelerinin Sürekliliğinde Kurumsallaşma. 1.Aile İşletmeleri Kongre Kitabı, İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları, İstanbul, Yayın No:40 ss.42-53.
  14. KIZILTOPRAK, S., & AKSOY, M. (2018), The Analyses of Financial Performance of Family Businesses Traded in Borsa Istanbul. Ege Akademik Bakış Dergisi, 181, 135-152.
  15. MORCK, R., & YEUNG, B. (2003), Agency Problems in Large Family Business Groups. Entrepreneurship: Theory & Practice, 27, 367-382.
  16. NISKANEN, M., KARJALAINEN, J., AND NISKANEN, J. (2010), The Role of Auditing in Small, Private Family Firms: is It About Quality and Credibility?. Family Business Review, 233, 230-245.
  17. PATTON, M. Q (2002), Qualitative Research and Evaluation Methods (3.basım), Thousand Oaks, CA: SagePublications.
  18. SALVATO, C., & MOORES, K. (2010), Research on Accounting in Family Firms: Past Accomplishments and Future Challenges. Family Business Review, 23, 193-215.
  19. STEIJVERS, T., VOORDECKERS, W., & VANDERLOOF, K. (2010), Collateral, Relationship Lending and Family Firms. Small Business Economics, 34, 243-259.
  20. SUNGURTEKIN, P. (2008), Aile Şirketlerinin Kurumsallaşma Süreci ve Bir Uygulama Örneği. Uludağ Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İşletme ABD, Yüksek Lisans Tezi, Bursa
  21. TROTMAN, A. J., AND TROTMAN, K. T. (2010), The Intersection of Family Business and Audit Research: Potential Opportunities. Family Business Review, 233, 216-229.
  22. TOYGAR, Ş. (2006), Türkiye’de ve Dünyada İç Denetim, Aile Şirketlerine Etkileri. 2. Aile İşletmeleri Kongresi Kongre Bildiri Kitabı, Editör:Tamer Koçel, İstanbul Kültür Üniversitesi Yayınları, İstanbul 2006, s. 635 – 637
  23. TÜREDI, H., ALA, T., & TEPEGÖZ, Ş. M. (2018), Uluslararası Denetim Standartları Açısından Kurumsal Yönetim Sürecinin Değerlendirilmesi, Muhasebe ve Finansman Dergisi, 78. 1-16
  24. TÜREDI, H., ZOR, Ü., & GÜRBÜZ, F. (2015). Risk Odaklı İç Denetim, Muhasebe ve Finansman Dergisi, 66. 1-20.
  25. VILLALONGA, B. AND AMIT, R. (2006), How Do Family Ownership, Control and Management Affect Firm Value?. Journal of Financial Economics, 80(2), 385-417
  26. YAZICIOĞLU, İ., VE KOÇ., H. (2009), Aile İşletmelerinin Kurumsallaşma Düzeylerinin Belirlenmesine Yönelik Karşılaştırmalı Bir Araştırma. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21, 497-507.
  27. ADAMS, M.B. (1994), Agency Theory and the Unternal Audit, Managerial Auditing Journal, 9 (8), 8,.8‐12.
  28. BARDHAN, I., LIN, S. and WU, S.L. (2015), The Quality of Internal Control Over Financial Reporting in Family Firms.Accounting Horizons, 29 (1), 41-60.