Dergiler / Memleket Siyaset Yönetim / 2026 / Cilt: 21 Sayı: 47

EKO-MARKSİST BİR ELEŞTİREL SÖYLEM ANALİZİ: İZMİR SÜNGER KENT ÖRNEĞİ

Sayfa
233–263
Yayın Tarihi
2026-09-15
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Elde edilen bulgular, yerel yönetimler için somut iletişim ve politika çıkarımlarıyla birlikte tartışılmaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışma, İzmir Büyükşehir Belediyesinin Sünger Kent Projesi’nin çevrimiçi haberlerde nasıl kurulduğunu eleştirel söylem analiziyle inceleyerek eko-Marksist çerçevede yorumlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Haberlerde teknik/yenilikçi çerçevenin baskın olduğu; “ilk/ödül” ve metraj odaklı meşrulaştırmanın performans göstergelerini, bakım-işletmeyi ve mekânsal adaleti gölgelediği saptanmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Elde edilen bulgular, yerel yönetimler için somut iletişim ve politika çıkarımlarıyla birlikte tartışılmaktadır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Eko-Marksizm · Eleştirel Söylem Analizi · Sünger Kent

Özet

Bu çalışma, İzmir Büyükşehir Belediyesinin Sünger Kent Projesi’nin çevrimiçi haberlerde nasıl kurulduğunu eleştirel söylem analiziyle inceleyerek eko-Marksist çerçevede yorumlamaktadır. Haberlerde teknik/yenilikçi çerçevenin baskın olduğu; “ilk/ödül” ve metraj odaklı meşrulaştırmanın performans göstergelerini, bakım-işletmeyi ve mekânsal adaleti gölgelediği saptanmıştır. Karşı-söylemler projeyi küçümseyerek sorumluluğu merkezi idareye havale etmektedir. Söylemin zamanla “sünger kent” imgesinden yasal zemindeki “yağmur suyu hasadı” normuna evrildiği, meslek odalarının sürece karşı-hegemonik çerçeveyle dâhil olduğu görülmüştür. Çalışma, sünger kentin mühendislik vitrini değil, yasal sorumluluklarla desteklenen “metabolik onarım” imkânı olduğunu; mevzuata entegrasyon, kamusal finansman, çok-düzlemli yönetişim gerektiğini savunmaktadır. Elde edilen bulgular, yerel yönetimler için somut iletişim ve politika çıkarımlarıyla birlikte tartışılmaktadır.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Yıldırım, B. (2026). EKO-MARKSİST BİR ELEŞTİREL SÖYLEM ANALİZİ: İZMİR SÜNGER KENT ÖRNEĞİ. Memleket Siyaset Yönetim, Cilt: 21 Sayı: 47, 233–263. https://doi.org/10.56524/msydergi.1810838

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (37)

  1. Altun, A. (2013). Marksizm ve ekoloji. F. Yıldız ve Ü. Güneş (Ed.), I. Türkiye Lisansüstü Çalışmaları Kongresi bildiriler kitabı içinde (ss. 185–193). İlmi Etüdler Derneği. https://tlck.org.tr/wp-content/uploads/2018/09/TLCK_kitap_WEB.pdf
  2. Altunışık, R. (2023). Örnekleme ve örnekleme süreci. R. Altunışık, A. E. Gegez, Ü. Sığrı, E. Koç, A. Yüksel, H. Boz ve E. Yıldız (Ed.), Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Yeni perspektifler içinde (2. bs., ss. 129–184). Seçkin Yayıncılık.
  3. Aslan, M. M. (2025). Türkiye’de iklim değişikliği ve afet yönetimi ekseninde kentlerde su sorununa sünger kent çözüm önerisi: İzmir üzerine bir inceleme. Turkish Studies - Economics, Finance, Politics, 20(1), 21–31. https://doi.org/10.7827/TurkishStudies.78683
  4. Avşar, Y. (2025). Sünger kentlere geçiş: Türkiye’de kentsel su sorununun ve yönetiminin çözümüne yönelik zorluklar ve fırsatlar. İnsan ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 14(1), 459–480. https://doi.org/10.15869/itobiad.1616174
  5. Balamir, M. (2017). Sünger kent-dayanıklı kent. Mimarlık, (397), 17–20. http://www.mimarlikdergisi.com/index.cfm?sayfa=mimarlik&DergiSayi=411&RecID=4256
  6. Belediye Kanunu (Kanun No. 5393). (2005, 13 Temmuz). T.C. Resmî Gazete (Sayı:25874). https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=5393&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
  7. Bowen, G. A. (2009). Document analysis as a qualitative research method. Qualitative Research Journal, 9(2), 27–40. https://doi.org/10.3316/QRJ0902027
  8. Burkett, P. (1999). Marx and nature: A red and green perspective. St. Martin’s Press.
  9. Burkett, P. (2004). Marx ve doğa: Al-yeşil bir perspektif (E. Özkaya, Çev.). Epos Yayınları.
  10. Chan, F. K. S., Griffiths, J., Higgitt, D., Xu, S., Zhu, F., Tang, Y. T., Xu, Y., & Thorne, C. R. (2018). “Sponge City” in China—A breakthrough of planning and flood risk management in the urban context. Land Use Policy, 76, 772–778. https://doi.org/10.1016/j.landusepol.2018.03.005
  11. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2022). 2022 İklim Şurası kararları. https://iklimsurasi.gov.tr/public/images/sonucbildirgesi.pdf
  12. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2024). İklim değişikliğine uyum stratejisi ve eylem planı (2024–2030). İklim Değişikliği Başkanlığı. https://www.iklim.gov.tr/db/turkce/icerikler/files/iklim%20Degisikligine%20Uyum%20Stratejisi%20ve%20Eylem%20Plan.pdf
  13. Çoban, A. (2021, 14 Ağustos). Ekolojik Marksizm ve ekososyalizm yaklaşımları. Polen Ekoloji. https://www.polenekoloji.org/ekolojik-marksizm-ve-ekososyalizm-yaklasimlari/
  14. Delmas, M. A., & Burbano, V. C. (2011). The drivers of greenwashing. California Management Review, 54(1), 64–87. https://doi.org/10.1525/cmr.2011.54.1.64
  15. Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünce Yürütülen Hizmetler Hakkında Kanun (Kanun No. 6200). (1953, 25 Aralık). T.C. Resmî Gazete (Sayı 8592). https://cdniys.tarimorman.gov.tr/api/File/GetFile/458/KonuIcerik/1312/1660/DosyaGaleri/6200.pdf
  16. Fairclough, N. (1992). Discourse and social change. Polity Press.
  17. Fairclough, N. (1995). Critical discourse analysis: The critical study of language. Longman.
  18. Fairclough, N. (2003). Analysing discourse: Textual analysis for social research. Routledge.
  19. Foster, J. B. (1999). Marx’s theory of metabolic rift: Classical foundations for environmental sociology. American Journal of Sociology, 105(2), 366–405. https://doi.org/10.1086/210315
  20. Foster, J. B. (2015). Marxism and ecology: Common fonts of a great transition. Monthly Review, 67(7), 1–13. https://monthlyreview.org/articles/marxism-and-ecology/
  21. Griffiths, J., Chan, F. K. S., Shao, M., Zhu, F., & Higgitt, D. L. (2020). Interpretation and application of Sponge City guidelines in China. Philosophical Transactions of the Royal Society A: Mathematical, Physical and Engineering Sciences, 378(2168), 20190222. https://doi.org/10.1098/rsta.2019.0222
  22. İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun (Kanun No. 2560). (1981, 23 Kasım). T.C. Resmî Gazete (Sayı:17523).https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=2560&MevzuatTur=1&MevzuatTertip=5
  23. İzmir Büyükşehir Belediyesi. (2026, 23 Şubat). İzmir’de yağmur suyu hasadı yaygınlaşıyor. https://www.izmir.bel.tr/tr/Haberler/izmir-de-yagmur-suyu-hasadi-yayginlasiyor/57963/156
  24. Li, H., Ding, L., Ren, M., Li, C., & Wang, H. (2017). Sponge City construction in China: A survey of the challenges and opportunities. Water, 9(9), 594. https://doi.org/10.3390/w9090594
  25. Liu, H., Jia, Y., & Niu, C. (2017). “Sponge city” concept helps solve China’s urban water problems. Environmental Earth Sciences, 76, 473. https://doi.org/10.1007/s12665-017-6652-3
  26. Lyon, T. P., & Montgomery, A. W. (2015). The means and end of greenwash. Organization & Environment, 28(2), 223–249. https://doi.org/10.1177/1086026615575332
  27. Müftiler, B. (2023). Norman Fairclough’ın eleştirel söylem çözümleme modeline göre Mahtumkulu Divanı’nın ideoloji ve güç/iktidar temelinde değerlendirilmesi. Folklor Akademi Dergisi, 6(1), 74–94. https://doi.org/10.55666/folklor.1241259
  28. O’Connor, J. (1998). Natural causes: Essays in ecological Marxism. Guilford Press.
  29. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği. (2017, 3 Temmuz). T.C. Resmî Gazete (Sayı 30113). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2017/07/20170703-8.htm
  30. Planlı Alanlar İmar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik. (2021, 11 Temmuz). T.C. Resmî Gazete (Sayı 31538). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2021/07/20210711-1.htm
  31. Sığrı, Ü. (2023). Nitel araştırma yöntemleri. R. Altunışık, A. E. Gegez, Ü. Sığrı, E. Koç, A. Yüksel, H. Boz ve E. Yıldız (Ed.), Sosyal bilimlerde araştırma yöntemleri: Yeni perspektifler içinde (2. bs., ss. 471–516). Seçkin Yayıncılık.
  32. Sünger kent gitti, yağmur hasadı geldi [Facebook gönderisi]. (2026, 4 Şubat). Facebook. https://www.facebook.com/100089095363671/photos/d%C3%BCn-ele%C5%9Ftirildi-bug%C3%BCn-sahiplendis%C3%BCnger-kent-gitti-ya%C4%9Fmur-hasad%C4%B1-geldiizmir-b%C3%BCy%C3%BCk/905482859098218/
  33. UN Climate Champions. (2022, April 11). What are “sponge cities” and how can they prevent floods? https://www.climatechampions.net/news/what-are-sponge-cities-and-how-can-they-prevent-floods/
  34. Uysal, E., & Kocaova, H. (2024, 11 Mayıs). İzmir’de yağmur suyu hasadı başladı. MMO İzmir Bülten. https://bulten.mmoizmir.org/yazilar/izmirde-yagmur-suyu-hasadi-basladi
  35. Yin, D., Xu, C., Jia, H., Yang, Y., Sun, C., Wang, Q., & Liu, S. (2022). Sponge city practices in China: From pilot exploration to systemic demonstration. Water, 14(10), 1531. https://doi.org/10.3390/w14101531
  36. Yu, X., & Zheng, H. (2022). A critical discourse analysis of different news reports on the same event: Illustrated with examples from China Daily and The Guardian. Open Journal of Social Sciences, 10(11), 348–363. https://doi.org/10.4236/jss.2022.1011023
  37. Zhou, Q. (2014). A review of sustainable urban drainage systems considering the climate change and urbanization impacts. Water, 6(4), 976–992. https://doi.org/10.3390/w6040976