Erken Çocukluk Dönemindeki Üstün Yetenekli Çocuklara İlişkin Türkiye’de Gerçekleştirilen Lisansüstü Çalışmaların Çok Boyutlu Analizi

Özet

Üstün yetenekli çocuklara ilişkin Türkiye’de gerçekleştirilen çalışmalar son yıllarda oldukça artmıştır. Bununla birlikte erken çocukluk dönemindeki üstün yetenekli çocukları kendine konu edinen çalışmaların da az sayıda da olsa gerçekleştirildiği gözlemlenmektedir. Yapılan bu çalışmaların sistematik şekilde değerlendirilmesi sayesinde var olan durum ve ihtiyaç duyulan araştırma konularının ortaya çıkarılması kolaylaşacak ve erken çocukluk dönemindeki üstün yetenekliler konularına ilgi duyan kişi ve kurumlar bu bilgilerden faydalanabilecektir. Buradan hareketle bu çalışmanın amacı, Türkiye’de erken çocukluk döneminde bulunan üstün yetenekli çocukları kendine konu edinmiş yüksek lisans ve doktora tezlerini inceleyerek, bu konudaki akademik çalışmaların ülkemizdeki genel durumuyla ilgili bir çerçeve çizebilmektir. Türkiye’deki erken çocukluk dönemindeki üstün yetenekli çocukları konu edinen bu çalışmada, toplam 11 yüksek lisans tezi ve 6 doktora tezi betimsel analiz yöntemiyle, çeşitli boyutlara göre incelenmiştir. Elde edilen bulguların analiz edilmesi sonucunda, yüksek lisans çalışmalarının doktora çalışmalarından daha fazla sayıda olduğu, özellikle 2015 ve 2016 yıllarında konunun daha yoğunlukla çalışılmaya başlandığı, çalışmaların çoğunlukla Ankara, İstanbul vb. büyük illerdeki üniversite ve enstitülerde gerçekleştirildiği, konularının tanılama ve tanılamaya yardımcı olmak için ölçek uyarlamaya yoğunlaştığı ve çoğunlukla amaçlı örnekleme yönteminin kullanıldığı görülmüştür. Araştırmada genel olarak erken çocukluk dönemindeki üstün yetenekli çocuklar ile ilgili araştırmaların gelecekte hangi konular ve araştırma yöntemleri kullanılarak çalışılabileceği üzerine öneriler getirilmiştir.