KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi / 2026 / Cilt: 22 Sayı: 3 Özel Sayı

GENEL İŞLEM ŞARTLARINDA ŞAŞIRTICI VE BEKLENMEDİK ŞARTLAR TBK. m. 21/II

Hayrunnisa Özdemir(ERZİNCAN ÜNİVERSİTESİ, HUKUK FAKÜLTESİ, MEDENİ HUKUK ANABİLİM DALI)
Sayfa
2349–2360
Yayın Tarihi
2016-12-16
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Genel işlem koşullarını kullanan taraf, bu durumda yazılmamış sayılan hükümler olmasaydı diğer hükümlerle sözleşmeyi yapmayacak olduğunu ileri süremez. 

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:  Genel işlem koşulları genellikle karşı tarafın genel kabul beyanı ile sözleşmede bağlayıcılık kazanmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Ancak genel işlem koşulları içerisinde şaşırtıcı ve beklenmedik olan hükümler varsa açıkça ikaz edilmiş olmadıkça genel işlem koşullarını bu şekilde kabul eden karşı tarafın iradesi, bu koşulları da kapsadığı şeklinde yorumlanamaz.
💡
Sonuç & Katkı:Genel işlem koşullarını kullanan taraf, bu durumda yazılmamış sayılan hükümler olmasaydı diğer hükümlerle sözleşmeyi yapmayacak olduğunu ileri süremez. 
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Genel işlem koşulları · bağlayıcılık denetimi · global kabul

Özet

  Genel işlem koşulları genellikle karşı tarafın genel kabul beyanı ile sözleşmede bağlayıcılık kazanmaktadır. Ancak genel işlem koşulları içerisinde şaşırtıcı ve beklenmedik olan hükümler varsa açıkça ikaz edilmiş olmadıkça genel işlem koşullarını bu şekilde kabul eden karşı tarafın iradesi, bu koşulları da kapsadığı şeklinde yorumlanamaz. Bu hâlde sözleşmenin niteliğine ve işin özelliğine yabancı olan genel işlem koşulları yazılmamış sayılır. Sözleşmenin bunun dışındaki hükümleri ise geçerliliğini korur. Genel işlem koşullarını kullanan taraf, bu durumda yazılmamış sayılan hükümler olmasaydı diğer hükümlerle sözleşmeyi yapmayacak olduğunu ileri süremez. 

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Özdemir, H. (2016). GENEL İŞLEM ŞARTLARINDA ŞAŞIRTICI VE BEKLENMEDİK ŞARTLAR TBK. m. 21/II. Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi Hukuk Araştırmaları Dergisi, Cilt: 22 Sayı: 3 Özel Sayı, 2349–2360. https://ajindex.com/articles/1289672

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (19)

  1. Atilla Altop: “Türk Borçlar Kanunu Tasarısı’ndaki Genel işlem Koşulları Düzenlemesi”, Prof. Dr. Ergon A. Çetingil ve Prof. Dr. Rayegan Kender’e 50. Birlikte Çalışma Yılı Armağanı, İstanbul, 2007.
  2. Murat Aydoğdu: Türk Hukukunda Genel İşlem Koşullarının ve Tüketici Hukukunda Haksız Şartların Denetimi, İzmir, 2014.
  3. Antalya, Gökhan: 6098 Dayılı Türk Borçlar Kanununa Göre Borçlar Hukuku, Genel Hükümler, C. I, İstanbul 2012.
  4. Atamer, Yeşim M.: Genel İşlem Şartlarının Denetlenmesi, İstanbul 2000.
  5. Atamer, Yeşim M.: “Genel İşlem Şartlarının Denetiminde Yeni Açılımlar”, Prof. Dr. Necip Kocayusufpaşaoğlu için Armağan, Seçkin Yayıncılık, Ankara 2004 (Yeni Açılımlar).
  6. Gauch, Peter: Werkvertrag, Zürich 2011.
  7. Gauch, P/Schleup, W/Schmid, J/Rey, H/Emmenegger, S.; Schweizerisches Obligationenrecht Allgemeiner Teil, 10. Auflage, Zürich 2014.
  8. Gauch, P/Aepli, V/ Stöckli, H: “Praejudizienbuch zum OR”, Rechtsprechung des Bundesgerichts, 6. Auflage, Zürich 2006.
  9. Giger, Hans: Geltung und Inhaltskontrolle Allgemeiner Geschaeftsbedingungen, in: Schriftenreihe zum Konsumentenschutzrecht, Bd.12. Herausgegeben von Giger/Schleup Zürich 1983.
  10. Havutçu, Ayşe: 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun Genel İşlem Şartlarına İlişkin Hükümlerinin Değerlendirilmesi, İzmir Barosu Dergisi, Nisan 2011.
  11. Huguenin, Claire: Obligationenrecht, Allgemeiner Teil, Zürich, 2004.
  12. İnal, Tamer: Tüketici Sözleşmelerinde Haksız Şartlar: Terazi Hukuk Dergisi, C. 9, S. 89, Ocak 2014, 54.
  13. Kaşak, Esra: Sözleşmenin Niteliğine ve İşin Özelliğine Yabancı Olan Genel İşlem Koşulları, İÜHFD. C. 3, S. 1, 2012.
  14. Koller, Alfred; Schweizerisches Obligationenrecht Allgemeiner Teil, OR AT Grundlagen des Obligationenrechts Entstehung der Obligationen, Bern 2006.
  15. Schönenbegger, W/Jaeggi, P. İn: Kommentar zum Schweizerischen Zivilgesetzbuch, V. Band, Obligationenrecht, Teilband V 1 a (Art. 1-17) Zürich 1973.
  16. Schwenzer, Ingeborg: Schweizerisches Obligationenrecht, Allgemeiner Teil, 4. Auflage, Bern 2006.
  17. Soyer, Polat: Genel İş Koşulları, İzmir 1987.
  18. Topuz, Murat: 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu Çerçevesinde Genel İşlem Koşullarında Kapsam (Yürürlük) Denetimi, Prof. Dr. Mustafa Dural’a Armağan, İstanbul 2013.
  19. Yelmen, Adem: Türk Borçlar Kanununa Göre Genel İşlem Şartları, Ankara 2014.