Dergiler / Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi / 2024 / Cilt: 60 Sayı: 60

Yetişkinlerde Sosyal İlişki Gereksinimi ve Sosyal Medya Kullanımı İlişkisi

Relationship between the Need for Relatedness and Social Media Use in Adults

Sayfa
38–57
Yayın Tarihi
2024-06-28
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulguları destekleyecek benzer çalışmaların yapılması önerilmiştir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Sosyal medya kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Yetişkinlerde sosyal ilişki gereksinimi ile sosyal medya kullanımı arasındaki ilişkiyi ve etkileşimi konu alan bu çalışma daha önce çalışılmamış özgün bir çalışmadır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulguları destekleyecek benzer çalışmaların yapılması önerilmiştir.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Sosyal ilişki gereksinimi · sosyal medya kullanımı · yetişkinler

Özet

Sosyal medya kullanımı giderek yaygınlaşmaktadır. Bu durumun nedeni sosyal ilişki gereksinimi olabilir. Türkçe alan yazında sosyal ilişki gereksinimi konusunda yapılan çalışmaların sınırlı olduğu görülmektedir. Yetişkinlerde sosyal ilişki gereksinimi ile sosyal medya kullanımı arasındaki ilişkiyi ve etkileşimi konu alan bu çalışma daha önce çalışılmamış özgün bir çalışmadır. Bu araştırmanın amacı, yetişkinlerde sosyal ilişki gereksinimi ile sosyal medya kullanımı arasındaki ilişkiyi Özerklik Teorisi kapsamında incelemektir. Çalışma ilişkisel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Örneklem, ulaşılabilirlik yöntemi ile oluşturulmuştur. İstanbul Avrupa yakasında 15 okulun velilerinden 314 kadın, 286 erkek olmak üzere toplam 600 kişiye ulaşılmıştır. Veri toplamak amacıyla bir adet anket formu, Sosyal İlişki Gereksinimi Ölçeği ve Sosyal Medya Kullanım Ölçeği kullanılmıştır. Uygulama çevrim içi olarak yapılmış, veriler SPSS programında değerlendirilmiştir. Analizlerde frekans dağılımı, t testi, ANOVA, Pearson korelasyon analizi ve basit doğrusal regresyon istatistik analizi teknikleri kullanılmıştır. Çalışan, yeni evli ve eğitim seviyesi düşük olan bireylerin daha fazla sosyal ilişki gereksinimi gösterdikleri belirlenmiştir. Erkekler, eğitim düzeyi yüksek olan ve uzun süre evli olan bireyler ise sosyal medyayı daha fazla kullanmaktadır. Sosyal ilişki gereksinimi ile sosyal medya kullanımı arasında pozitif ve anlamlı ilişki bulunmuştur. Sosyal ilişki gereksinimi sosyal medya kullanımını yordamaktadır. Bulguları destekleyecek benzer çalışmaların yapılması önerilmiştir.

Abstract

The use of social media has been increasingly widespread. One of the reasons why individuals use social media may be to meet their need for relatedness. Studies on the need for relatedness are limited in Turkish literature. This is an original study that examines the relationship between the need for relatedness and social media use in adults. The aim of this study is to investigate the relationship between the need for relatedness and the social media use based on The Self-Determination Theory. The sample consisted of 600 people, 314 women and 286 men. A questionnaire, Turkish form of The Need for Relatedness Scale (NRS-10) and Social Media Use Scale (SMUS-8) were applied to the sample group as online. T-test, One Way ANOVA, Pearson correlation analyzes and linear regression analyzes statistical techniques were used. Individuals who are employed, newly married and have low education levels need more social relatedness. Men, individuals with higher education levels and those who have been married for a long time use social media more. There was a positive and significant correlation between the need for relatedness and the social media use. Additionally, the need for relatedness positively predicted social media use. It is suggested that similar studies have to be done to bolster the findings.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Ünal-karagüven, M. H. (2024). Yetişkinlerde Sosyal İlişki Gereksinimi ve Sosyal Medya Kullanımı İlişkisi. Marmara Üniversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, Cilt: 60 Sayı: 60, 38–57. https://doi.org/10.15285/maruaebd.1417981

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (70)

  1. Acquah, I.S.K., Naude, M.J., Soni, S. (2021). How The Dimensions Of Culture İnfluence Supply Chain Collaboration: An Explanatory Sequential Mixed-Methods İnvestigation. Revista de Gestão, 28(3): 284-304. https://10.1108/REGE-11-2020-0105
  2. Addiction Center. (2024). https://www.addictioncenter.com/drugs/social-media-addiction/.
  3. Alderfer, C. P. (1969). An empirical test of a new theory of human needs. Organizational Behavior & Human Performance, 4(2), 142–175. https://doi.org/10.1016/0030-5073(69)90004-X
  4. Aruma, E.O., Hanachor, M.E. (2017). Abraham Maslow’s Hierarchy of Needs and Assessment of Needs in Community Development. International Journal of Development and Economic Sustainability, 5(7): 19-59. https://zbook.org/read/435aa8_abraham-maslow-s-hierarchy-of-needs-and.html
  5. Atalay, D., Özyürek, A. (2020). Ergenlerde Arkadaşlık İlişkileri ve Akran Sapması. Journal of Humanities and Tourism Research, 10(2): 249-261. https://dergipark.org.tr/tr/pub/johut/issue/55645/760755
  6. Avcı, C. (2003). İslam-Bizans ilişkileri. İstanbul: Alfa.
  7. Babacan, M.E. (2016). Sosyal medya kullanımının üniversite öğrencilerinin akademik başarılarına ve tutumlarına etkisi (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). Atatürk Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Erzurum.
  8. Bakker, A.B., Oerlemans, W.G. M. (2019). Daily job crafting and momentary work engagement: a self-determination and self-regulation perspective. Journal of Vocational Behavior. 112, 417–430. https://10.1016/j.jvb.2018.12.005
  9. Baumeister, R.F., Leary, M.R. (1995). The need to belong: desire for interpersonal attachments as a fundamental human motivation. Psychological Bulletin. 117, 497–529. https://doi.org/10.1037/0033-2909.117.3.497
  10. Baz, A. (2018). Sosyal medya bağımlılığı: Demografik değişkenlere göre bir inceleme (Yayınlanmamış yüksek lisans tezi). İstanbul Aydın Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
  11. Büyüköztürk, Ş. (2018). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı: İstatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. Ankara: Pegem.
  12. Carreira J.M. (2012). Motivational Orientations and Psychological Needs in EFL Learning Among Elementary School Students in Japan. System. 40, 191–202. https://10.1016/j.system.2012.02.001
  13. Chang, J., Huang, C. Lin, Y. (2015). Mindfulness, basic psychological needs fulfillment, and well-being. Journal of Happiness Studies, 16(5), 1149–1162. https://10.1007/s10902- 014-9551-2.
  14. Clark J.L., Algoe S.B., Green M.C. (2018). Social network sites and well-being: The role of social connection. Current Directions in Psychological Science, 27(1), 32–37. https://10.1177/0963721417730833
  15. Clark, R., Moloney, G. (2017). Connections across the ages: Facebook use and self-determination theory. Frontiers in Psychology. Conference Abstract: Southern Cross University 14th Annual Honors Psychology Research Conference. doi: 10.3389/conf.fpsyg.2017.72.00005
  16. Connell, J.P., Wellborn, J.G. (1991). Competence, Autonomy, and Relatedness: A motivational analysis of self-system processes. In M.R. Gunnar & L.A. Sroufe (Eds.), Self-processes and development (pp. 43–77). Hillsdale, NJ: Erlbaum. https://psycnet.apa.org/record/1991-97029-002
  17. Creswell, C.W. (2017). Tarama araştırma desenleri (Selçuk Doğan ve İsmail Karsantik). Halil Ekşi (Çev. Ed.), Eğitim araştırmaları: Nicel ve nitel araştırmanın planlanması, yürütülmesi ve değerlendirilmesi içinde (s. 480-540). İstanbul: EDAM.
  18. Deci, E.L., Ryan, R.M. (1985). Intrinsic motivation and self-determination in human behavior. New York: Plenum.
  19. Deci, E.L., Ryan, R.M. (2000). The "what" and "why" of goal pursuits: Human needs and the self-determination of behavior. Psychological Inquiry, 11(4), 227–268. https://doi.org/10.1207/S15327965PLI1104_01
  20. Deci, E.L., Ryan, R.M. (2002). Handbook of self-determination research. Rochester: University of Rochester Press.
  21. Deci, E.L., Ryan, R.M. (2008). Self-Determination Theory: A Macrotheory of Human Motivation, Development, and Health. Canadian Psychology / Psychologie canadienne, 49(3), 182–185. https://doi.org/10.1037/a0012801
  22. Deci, E.L. Ryan, R.M. (2010). Self‐determination. New York: John Wiley and Sons.
  23. Deci, E.L. Ryan, R.M. (2014). Autonomy and need satisfaction in close relationships: Relationships motivation theory. In N. Weinstein, Human motivation and interpersonal relationships: Theory, research, and applications. (pp. 53-73). Dordrecht, Netherlands: Springer.
  24. Deci, E.L., Vansteenkiste, M. (2004). Self-determination theory and basic need satisfaction: Understanding human development in positive psychology. Ricerche di Psicologia, 1(27), 23-40. https://psycnet.apa.org/record/2004-19493-002
  25. Deniz, L., Tutgun-Ünal, A. (2019). Sosyal medya çağında kuşakların sosyal medya kullanımı ve değerlerine yönelik bir dizi ölçek geliştirme çalışması. OPUS International Journal of Society Researches, 11(18), 1025-1057. https://10.26466/opus.557240
  26. Dienlin, T., Johannes, N. (2020). The impact of digital technology use on adolescent well-being. Dialogues in Clinical Neu-roscience, 22(2), 135–142. https://10.31887/DCNS.2020.22.2/tdienlin
  27. Dienlin, T., Masur, P.K., Trepte, S. (2017). Reinforcement or displacement? The reciprocity of FtF, IM, and SNS communication and their effects on loneliness and life satisfaction. Journal of Computer-Mediated Communication, 22(2), 71–87. https://10.1111/jcc4.12183
  28. Fernet, C., Austin, S., Trépanier, S.G., Dussault, M. (2013). How do job characteristics contribute to burnout? Exploring the distinct mediating roles of perceived autonomy, competence, and relatedness. European Journal of Work and Organizational Psychology. 22, 123–137. https://10.1080/1359432X.2011.632161
  29. Gagne, M., Deci, E.L. (2014). The History of Self-Determination Theory in Psychology and Management. In M. Gagne (Ed.), The Oxford handbook of work engagement, motivation and self-determination theory (pp. 1-9). New York: Oxford University Press. https://psycnet.apa.org/record/2014-24108-001
  30. Haand, R., Shuwang, Z. (2020). The relationship between social media addiction and depression: a quantitative study among university students in Khost, Afghanistan. International Journal of Adolescence and Youth, 25(1), 780-786. https://doi.org/10.1080/02673843.2020.1741407
  31. Harrin, E. (2010). Social media and project management: symbolism in action. International Journal of Managing Projects in Business, 3(4), 620-627. https://10.1017/9781316662243.031
  32. Hawi, N.S., Samaha M. (2017). The relations among social media addiction, self-esteem and life satisfaction in university students. Social Science Computer Review, 35(5), 576–586. https://doi.org/10.1177/0894439316660340
  33. İliş, A., Gülbahçe, A. (2019). Sosyal medya bağımlılığı ile iletişim becerileri arasındaki yordayıcı ilişkinin incelenmesi. EKEV Akademi Dergisi, (78), 45-60. https://dergipark.org.tr/tr/pub/sosekev/issue/71525/1150754
  34. Karasar, N. (2023). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar ilkeler teknikler. Ankara: Nobel.
  35. Kırcaburun, K., & Griffiths, M.D. (2019). Problematic instagram use: The role of perceived feeling of presence and escapism. International Journal of Mental Health and Addiction, 17(4), 909–921. https://10.1007/s11469-018-9895-7
  36. Kirkland, R.A., Karlin, N.J., Stellino, M.B., Pulos, S. (2011). Basic psychological needs satisfaction, motivation, and exercise in older adults, activities. Adaptation & Aging, (35)3, 181-19. https://doi.org/10.1080/01924788.2011.596764
  37. Kirtiş, K.A., Karahan, F. (2011). To be or not to be in social media arena as the most cost-efficient marketing strategy after the global recession. Procedia Social and Behavioral Sciences, 24, 260-268. https://10.1016/j.sbspro.2011.09.083
  38. Klassen, R.M., Perry, N.E., Frenzel, A.C. (2012). Teachers’ relatedness with students: an underemphasized component of teachers’ basic psychological needs. Journal of Educational Psychology, 104(1), 150–165. https://doi.org/10.1037/a0026253
  39. Köklü, N., Büyüköztürk, Ş., Çokluk Bökeoğlu, Ö. (2006). Sosyal bilimler için istatistik. Ankara: Pagem.
  40. Kross, E., Verduyn, P., Sheppes, G., Costello, C.K., Jonides, J., Ybarra, O. (2021). Social media and well-being: Pitfalls, progress, and next steps. Trends in Cognitive Sciences, 25(1), 55–66. https://10.1016/j.tics.2020.10.005
  41. Kuss, D.J., Griffiths, M.D. (2017). Social networking sites and addiction: Ten lessons learned. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14, 311-331. https://10.3390/ijerph14030311
  42. Lin, S., Liu, D., Niu, G., Longobardi, C. (2020). Active social network sites use and loneliness: The mediating role of social support and self-esteem. Current Psychology, 41(3), 1279–1286. https://10.1007/s12144-020-00658-8
  43. Liu D., Baumeister R.F., Yang C.C., Hu B. (2019). Retracted: Digital communication media use and psychological well-being: A meta-analysis. Journal of Computer-Mediated Communication, 24(5), 259–273. https://10.1093/jcmc/zmz013
  44. Maas, J., Schoch, S., Scholz, U., Rackow, P., Schüler, J., Wegner, M., Keller, R. (2022). Satisfying the need for relatedness among teachers: Benefits of searching for social support. Frontiers in Education, 7. https://www.frontiersin.org/articles/10.3389/feduc.2022.851819/full
  45. Maslow, A.H. (1943). A theory of human motivation. Psychological Review, 50, 370-396. https://www.scirp.org/reference/ReferencesPapers?ReferenceID=1592464
  46. Maslow, A.H. (1970). Motivation and Personality. 2nd. ed., New York: Harper and Row.
  47. Moreno, J., vd. (2022). Social media addiction and its relationship with problematic alcohol use and mental health in young adults: a cross-sectional study in Spain. Addictive Behaviors Reports, 15. https://10.1093/alcalc/agz088
  48. Öztürk, A.F. (2015). Sosyal medya bağımlılığı ve yalnızlık ilişkisi üzerine bir araştırma (Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi). Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  49. Pellegrino, A., Stasi, A., Bhatiasevi, V. (2022). Research trends in social media addiction and problematic social media use: A bibliometric analysis. Frontiers in psychiatry, 13, 1017506. https://doi.org/10.3389/fpsyt.2022.1017506
  50. Richer, S.F., Vallerand, R.J. (1998). Construction and validation of the need to belong scale. European Review of Applied Psychology, 48, 129-137. https://10.4236/psych.2016.73042
  51. Robinson, L., vd. (2019). The Role of Social Comparison in the effect of instagram images on women’s mood and body image. Body Image, 31(2), 37-45. https://10.1016/j.bodyim.2017.06.001
  52. Ryan, R.M., Bernstein, J.H., Warren Brown, K. (2010). Weekends, work, and well-being: Psychological need satisfactions and day of the week effects on mood, vitality, and physical symptoms. Journal of Social and Clinical Psychology, 29(1), 95–122. https://doi.org/10.1521/jscp.2010.29.1.95
  53. Ryan, R.M., Deci, E.L. (2017). Self-determination theory: Basic psychological needs in motivation, development, and wellness. New York: Guilford.
  54. Ryan, R.M., Deci, E.L. (2023). Acting as one: Self-determination theory’s scientific and existential import. In R. M. Ryan (Ed.), The Oxford handbook of self-determination theory (pp. 1173–1176). Oxford University Press. https://doi.org/10.1093/oxfordhb/9780197600047.013.59
  55. Safko, L., Brake, D.K. (2009). The social media bible: tactics, tools, and strategies for business success. New York: John Wiley & Sons.
  56. Sağar, M.E. (2019). Yetişkin bireylerde sosyal medya bağımlılığının irdelenmesi. Sağlık Bilimlerinde Eğitim Dergisi, 1(1), 29-43. https://dergipark.org.tr/tr/pub/jedihes/issue/52054/635201
  57. Sağbaş, E.A., Ballı, S., Şen, F. (2016). Sosyal Medya ve Gençler Üzerindeki Etkileri. Uluslararası Gençlik Araştırmaları Kongresi, Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi, 153-163. https://www.researchgate.net/publication/311820374_Sosyal_Medya_ve_Gencler_Uzerindeki_Etkileri
  58. Tang, C.S.K., Yogo, M. (2019). Social media addiction and mental health among university students in Cambodia and Japan: A cross-cultural study. International Journal of Mental Health and Addiction. https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/34230820/
  59. Tekin, G., Görgülü, B. (2018). Clayton Alderfer'in ERG teorisi ve çalışanların iş tatmini. Social Sciences Studies Journal, 4, 17. https://sssjournal.com/files/sssjournal/2106632493_15_4-17.ID497.%20G.TEK%C4%B0N&B.G%C3%96RG%C3%9CL%C3%9C_1559-1566.pdf
  60. Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK). (2021). Hane Halkı Bilişim Teknolojileri (BT) Kullanım Araştırması. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Hanehalki-Bilisim-Teknolojileri-(BT)-Kullanim-Arastirmasi-2021-37437
  61. Tutgun-Ünal, A. (2015). Üniversite öğrencilerinin cinsiyete göre sosyal medya bağımlılığı. Journal of International Social Research, 8(36). 821-828. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/639146
  62. Ulaş-Karaahmetoğlu, G., Kaçan Softa, H., Kör, H., Karagözoğlu, G. (2017). Üniversite birinci sınıf öğrencilerinin arkadaşlık ilişkilerinin incelenmesi. Kastamonu Eğitim Dergisi, 25(6), 2173-2184. https://dergipark.org.tr/tr/download/article-file/369925
  63. Ünal-Karagüven, M.H., Ekşioğlu, M., Gül, Ç. (2020). Özerklik teorisi ve sosyal ilişki gereksinimi ölçeğinin Türkçeye adaptasyonu. IBAD Sosyal Bilimler Dergisi, 6, 366-377. https://doi.org/10.21733/ibad.656251
  64. Ünal-Karagüven, M.H., Kamak, E. (2023). Ergenlerde çevrimiçi ve yüz yüze kendini açma. Humanistic Perspective, 5(1), 724-749. https://doi.org/10.47793/hp.1183205
  65. Van Den Broeck, A., Vansteenkiste, M., Witte, H., Soenens, B., Lens, W. (2010). Capturing autonomy, competence, and relatedness at work: construction and initial validation of the work-related basic need satisfaction scale. Journal of Occupational and Organizational Psychology, 83(4), 984-1002. https://10.1348/096317909X481382
  66. Wang, C. C., Tsai, Y. J. (2019). The effects of basic psychological need satisfaction at school on Taiwanese adolescents’ academic achievement and positive mental health: the mediating role of academic self-efficacy and school engagement. Children and Youth Services Review, 96, 421-430. https://10.1016/j.lindif.2017.01.017
  67. We Are Social. (2021). Digital 2021: Global Overview Report. https://wearesocial.com/digital-2021
  68. Yazıcıoğlu, Y., Erdoğan, S. (2004). SPSS uygulamalı bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Detay.
  69. Young, K. (2009). Internet addiction: diagnosis and treatment considerations. Journal of Contemporary Psychotherapy, 39(4), 241-246. https://10.1007/s10879-009-
  70. Yue, Z., Zhang, R., Xiao, J. (2023). Social media use, perceived social support, and well-being: Evidence from two waves of surveys pre and post COVID-19 lockdown. Journal of Social and Personal Relationships, 02654075231188185. https://doi.org/10.1177/02654075231188185