Dergiler / Türk Psikoloji Yazıları / 2004 / Cilt: 7 - Sayı: 13

Hız İhlali Yapan Sürücülerin İhlale İlişkin Nedensel Atıflarının ve Kişilik Özelliklerinin İncelenmesi

Analyzing Personality Traits and Causal Attributions for Violation in Drivers with Speed Violation

Sayfa
1–23
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular hız ihlali yapan sürücüleri değerlendirmede; sorumluluk atıfları ve kişilik özellikleri gibi faktörlerin de ele alınması gerektiğinin önemini ortaya koymaktadır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Bu çalışmada, hız ihlali nedeniyle ehliyetine el konulup psiko-teknik değerlendirmeye tabi tutulan sürücülerin, bu ihlali yapmalarına neden olan faktörler, tekrar aynı ihlali yapmamak için alacakları önlemler ve bunlara ilişkin sorumluluk atıfları ile psiko-teknik değerlendirme süreci ile ilgili düşünceleri görüşme yoluyla incelenmiştir.
📊
Temel Bulgular & Veri:Buna ek olarak ihlale ilişkin iç ve dış atıf yapan sürücülerin, kişilik özellikleri ve ehliyetlerini geri aldıktan sonra tekrar ceza alma oranlan da araştırılmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular hız ihlali yapan sürücüleri değerlendirmede; sorumluluk atıfları ve kişilik özellikleri gibi faktörlerin de ele alınması gerektiğinin önemini ortaya koymaktadır.
🔬Tür:Uygulamalı Anket & Alan Araştırması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Alan Parametreleri

Özet

Bu çalışmada, hız ihlali nedeniyle ehliyetine el konulup psiko-teknik değerlendirmeye tabi tutulan sürücülerin, bu ihlali yapmalarına neden olan faktörler, tekrar aynı ihlali yapmamak için alacakları önlemler ve bunlara ilişkin sorumluluk atıfları ile psiko-teknik değerlendirme süreci ile ilgili düşünceleri görüşme yoluyla incelenmiştir. Buna ek olarak ihlale ilişkin iç ve dış atıf yapan sürücülerin, kişilik özellikleri ve ehliyetlerini geri aldıktan sonra tekrar ceza alma oranlan da araştırılmıştır. Örneklem, psiko-teknik değerlendirme için Trafik Denetleme Şube Müdürlükleri tarafından Ege Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Psiko-teknik Değerlendirme Merkezi'ne hız ihlali nedeniyle sevk edilen 445 sürücüden oluşmaktadır. Sürücüler hız ihlali yapmalarına neden olarak en çok 'zaman baskısı' (%51.4) faktörünü belirtirken, bir daha hız ihlali yapmamak için 'daha dikkatli olacaklarını' (%80.3) ileri sürmüşlerdir. Sürücülerin büyük bir çoğunluğunun (%66), ihlalin nedenine ilişkin sorumluğu dışa atfettikleri ve bu sürücülerin iç atıf yapan sürücülere oranla aynı ihlal nedeniyle, daha fazla ceza tekrarı yaptıktan bulunmuştur. Bulgular hız ihlali yapan sürücüleri değerlendirmede; sorumluluk atıfları ve kişilik özellikleri gibi faktörlerin de ele alınması gerektiğinin önemini ortaya koymaktadır. Makalede trafik kanunumuzun hız ihlaline ilişkin maddesinin ne derece caydıncı olduğu tartışılmış; bu maddede yapılabilecek değişikliklere ilişkin önerilerde bulunulmuştur.

Abstract

In this study, interviews with drivers who have applied to psycho-technical evaluation because of their offences were analyzed. In the interview, questions were posed for understanding the reasons for their violations, the precautions they are planning to take for obeying the traffic rules in the future, their attributions for the amount of responsibility they hold in these violations and their views about the psychological evaluation procedure. In addition, personality characteristics and recidivism rates of drivers who make internal and external attributes were examined. The sample consisted of 445 drivers sent to "Ege University, Psycho-technical Evaluation Centre" by the Traffic Enforcement Department, because of multiple speed offences. The drivers frequently expressed the reason for their speeding as "time pressure" (51.4%) and they intended precautions for not speeding as "I will be more careful" (80.3%). Most of the drivers (66%) make external attributions for the responsibility of their offences, and their recidivism rates were significantly higher than those who make internal attributions. The findings implied the importance of the personality factors and responsibility attributions in the evaluation of drivers who have made multiple speed offences. In the article, the Turkish traffic law for speeding was discussed and modifications were suggested.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

KAÇAROĞLU, G., AMADO, S., AKÜN, E. (2004). Hız İhlali Yapan Sürücülerin İhlale İlişkin Nedensel Atıflarının ve Kişilik Özelliklerinin İncelenmesi. Türk Psikoloji Yazıları, Cilt: 7 - Sayı: 13, 1–23. https://ajindex.com/articles/128625

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (11)

  1. Ajzen, I., & Fishbein, M. (1980). Understanding attitudes and predicting social behaviour. Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall. Amado, S., Koyuncu, M., & Kaçaroğlu, G. (baskıda). Güvenli sürücülüğün değerlendirilmesinde etkili olan faktörler: Sürücünün demografik özellikleri, deneyimi, kişilik özellikleri ve psiko-teknik değerlendirme. Türk Psikoloji Dergisi. Brandstatter, H. (1997). Becoming an entrepreneur - A question of personality structure? Journal of Economic Psychology, 18 (2-3), 157-177.
  2. Buchanan, T., Goldberg, L. R., & Johnson, J. A. (1999). WWW personality assessment: Evaluation of an online Five Factor Inventory. Paper presented at the 1999 meeting of the Society for Computers in Psychology, Los Angeles. Internet'ten 23 Kasım 2003'de elde edilmiştir: http://users.wmin.ac.uk/~buchant/ downloads/scip99.html Bukasa, B., Wenninger, U., & Yasak, Y. (2000). Workshop on driver selection. Yayınlanmamış çalışma grubu notlan, XI. Ulusal Psikoloji Kongresi, İzmir.
  3. Burns, C. P., & Wilde, G. J. S. (1995). Risk taking in male taxi drivers: relationship among personality, observational data and driver records. Personality and Individual Differences, 18 (2), 267-278.
  4. Christ, R., Brandstatter, C., & Smuc, M. (2000). Driver improvement courses for novice drivers in Austria what determines the effect? Recherche Transport Security, 67, 21-35.
  5. Connoly, T., & Aberg, L. (1993). Some contagion models of speeding. Accident Analysis and Prevention, 25, 57-66.
  6. De Raad, B., Perugoni, M., Hrebickova, M., & Szarota, P. (1998). Lingua Franca of Personality: Taxonomies and structures based on the psycholexical approach. Journal o f Cross-Cultural Psychology, 29, 212-232.
  7. Eby, D. W., & Molnar, L. J. (1998). Matching traffic safety strategies to youth characteristic: A literature review of cognitive development. Report No. UMTR 198-09,
  8. Ann Arbor, MI: University of Michigan Transportation Research Institute. EGM, (2003). Türkiye'de sürücü değerlendirme faaliyetleri psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatrik muayene sayısal verileri. Trafik Hizmetleri Başkanlığı, Trafik Araştırma Merkezi Müdürlüğü, Ankara.
  9. Blander, J., West, R., & French, D. (1993). Behavioral correlates of individual differences road-traffic crash risk an examination of methods and findings. Psychological Bulletin, 113(2), 279-294.
  10. Furnham, A., & Snaipe, J. (1993). Personality correlates of convicted drivers. Personality and Individual Differences, 14(2), 329-336.
  11. Gabany, S. G., Plummer, P., & Grigg, P. (1997). W