Çocukluk Çağı Travmaları: Bir Gözden Geçirme

Özet

Çocukluk çağı travmaları (ÇÇT) tekrarlayıcı olması, çocuğa genellikle en yakını olan kişiler tarafından yapılması ve çocuk üzerinde yaşamının ilerleyen yıllarında dahi uzun süreli etkiler oluşturabilmesi sebebiyle tanımlanması ve tedavi edilmesi en zor travma türüdür. ÇÇT; her kültürde, sosyal sınıfta, etnik grupta ve sosyoekonomik düzeyde görülebilir. ÇÇT insanlık tarihi kadar eskidir. Dünya sağlık örgütü ÇÇT’ nı "Bir yetişkin tarafından bilerek ya da bilmeyerek yapılan ve çocuğun sağlığını, fiziksel ve psikososyal gelişimini olumsuz yönde etkileyen davranışlar" olarak tanımlar. Bu tanıma göre önemli olan yetişkinin niyeti değil, eylemin çocuk üzerindeki etkisidir. ÇÇT toplum temelli birçok çalışmada yüksek oranlarda saptanmıştır. Çalışmalarda psikiyatrik bozukluklar ile ÇÇT arasında anlamlı ilişki saptanmış, psikiyatrik hastalığı bulunan gruplarda da ÇÇT oranı yüksek düzeyde bulunmuştur. Çocuğun fiziksel ve zihinsel gelişimi yanısıra, çocukluk çağı ve erişkin dönemde de birçok psikososyal soruna yol açan ÇÇT’ nın gerçekleşmesinin önlenmesi; gerçekleşmesi sonrasında ise hem çocukluk çağında hem de sonrasında multidisipliner bir yaklaşımla ele alınması; ruh sağlığı çalışanları tarafından uzun süreli izlemlerinin yapılabilmesi büyük bir öneme sahiptir. Bu derlemede ÇÇT’ nın, son çalışmalar ışığında tüm yönleriyle ele alınarak; gerek ruh sağlığı alanında gerekse diğer sağlık alanlarında çalışanlara yol gösterici olması amaçlanmıştır.