Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar
AI InsightKesintilerin Rize, Artvin, Trabzon ve Giresun illerinin ve ilçelerinin sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel yapılarına katkı sağlar nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.
📌 3 Maddede Bu Makale
Özet
Çay Türkiye TR90 bölgesinde yetiştirilen ve bölge ekonomisi için katma değeri yüksek olan tarım ürünlerinden biridir. Çiftçi çay hasatından sonra ürününü satmakta ve bir gelir elde etmektedir. Bu gelir üzerinden borsa kesintisi gibi bazı kesintiler yapılmakta ve kesintiler sonrasında kalan miktar çiftçiye ödenmektedir. Bu çalışmanın amacı Türkiye çay sektöründe 2002-2023 yılları satın alınan hammadde için yapılan borsa kesintilerinin, yıllara göre değişimini görmek ve bu kesintilerin 2018-2023 yılları Türkiye GSYH: Tarım, Ormancılık ve Balıkçılık iktisadi faaliyet kolu içindeki paylarını il, ilçe ve TR90 bazında tespit etmektir. Çalışmada nicel araştırma yöntemi kullanılmaktadır. İlçelere göre 2002-2023 satın alınan hammadde için yapılan borsa kesintileri değerlendirildiğinde en yüksek miktarda borsa kesintileri Hopa, Tirebolu, Rize-Merkez ve Of ilçelerinde gerçekleşmektedir. Ayrıca Giresun, Rize ve Trabzon ticaret borsalarına göre satın alınan hammadde için yapılan borsa kesintileri tutarı değerlendirildiğinde en yüksek Rize Ticaret Borsasında gerçekleşmekte olup, onu Trabzon ve Giresun Ticaret Borsalarının takip etmektedir. Kesintilerin Rize, Artvin, Trabzon ve Giresun illerinin ve ilçelerinin sosyo-ekonomik ve sosyo-kültürel yapılarına katkı sağlar nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.
Abstract
Tea is one of the agricultural products grown in the TR90 region of Türkiye and has high added value for the regional economics. After the tea harvest, the farmer sells his product and earns an income. Some deductions are made on this income, such as commodity exchange market deductions, and the disposable income is paid to the farmer. The aim of this study is to see the development of stock exchange deductions made for raw materials purchased in the tea sector between 2002-2023 and to determine their shares in GDP: Agriculture, Forestry, and Fisheries on a provincial, district and TR90 basis. A quantitative research method was used in the study. Accordingly, when the stock exchange deductions made for raw materials purchased by ÇAYKUR between 2002-2023 were evaluated according to provinces and the share in GDP on the TR90 basis, it was determined that the highest amount of deductions was in Rize and the lowest in Giresun. When the stock exchange deductions made for raw materials purchased between 2002-2023 were evaluated according to provinces, it was determined that the highest amount of deductions occurred in Hopa, Tirebolu, Rize-Center, and of districts. In addition, when the stock exchange deductions made for purchased, raw materials are evaluated according to the Giresun, Rize, and Trabzon stock exchanges markets, it can be said that the highest deduction was made in Rize Commodity Exchange, followed by Trabzon and Giresun Commodity Exchanges, respectively. It has been concluded that the deductions contribute to the socio-economic and socio-cultural structures of the provinces and districts of Rize, Artvin, Trabzon, and Giresun.