KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi / 2026 / Cilt: 13 Sayı: 1

Sürdürülebilir Kentlerde Telekomünikasyon Uygulamalarının Hızlandırıcı ve İşlevsel Rolü

The Accelerating and Functional Role of Telecommunication Applications in Sustainable Cities

Haluk Gökşen(Türk Telekom)0000-0002-9600-6348
Sayfa
138–154
Yayın Tarihi
2026-05-31
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bulgular, özellikle Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın 11. hedefi (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) bağlamında, telekomünikasyonun MaaS ekosisteminin bütüncül yapısını güçlendiren stratejik bir bileşen olduğunu göstermektedir.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Hizmet olarak hareketlilik (Mobility as a Service – MaaS) modeli, farklı ulaşım modlarını tek bir dijital platformda bütünleştirerek kullanıcıya planlama, rezervasyon ve ödeme gibi işlemleri entegre biçimde sunmayı amaçlamaktadır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu modelin etkin biçimde uygulanabilmesi, ulaşım hizmet sağlayıcıları arasındaki entegrasyonun yanı sıra güçlü ve bütünleşik bir Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) altyapısını gerektirmektedir.
💡
Sonuç & Katkı:Bulgular, özellikle Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın 11. hedefi (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) bağlamında, telekomünikasyonun MaaS ekosisteminin bütüncül yapısını güçlendiren stratejik bir bileşen olduğunu göstermektedir.
🔬Tür:Literatür & Derleme Çalışması
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Hizmet olarak hareketlilik · Akıllı Ulaşım Sistemleri · Telekomünikasyon

Özet

Hizmet olarak hareketlilik (Mobility as a Service – MaaS) modeli, farklı ulaşım modlarını tek bir dijital platformda bütünleştirerek kullanıcıya planlama, rezervasyon ve ödeme gibi işlemleri entegre biçimde sunmayı amaçlamaktadır. Bu modelin etkin biçimde uygulanabilmesi, ulaşım hizmet sağlayıcıları arasındaki entegrasyonun yanı sıra güçlü ve bütünleşik bir Bilgi ve İletişim Teknolojileri (BİT) altyapısını gerektirmektedir. Bu çalışmada, telekomünikasyon sektörünün MaaS sistemleri üzerindeki rolü mobil internet, makineden makineye (M2M) iletişim, nesnelerin interneti (IoT), bulut bilişim ve siber güvenlik bileşenleri çerçevesinde ele alınmıştır. Literatür incelemesi ve seçilmiş MaaS uygulamalarının karşılaştırmalı analizi sonucunda, telekomünikasyon altyapısının MaaS sistemlerinde yalnızca teknik bir destek unsuru olmadığı; erişilebilir, sürdürülebilir ve kullanıcı odaklı ulaşım çözümlerinin geliştirilmesinde stratejik bir işlev üstlendiği ortaya konmuştur. Bulgular, özellikle Sürdürülebilir Kalkınma Amaçları’nın 11. hedefi (Sürdürülebilir Şehirler ve Topluluklar) bağlamında, telekomünikasyonun MaaS ekosisteminin bütüncül yapısını güçlendiren stratejik bir bileşen olduğunu göstermektedir.

Abstract

Mobility as a Service (MaaS) model aims to integrate different modes of transport on a single digital platform to provide the user with integrated services such as planning, booking, and payment. The effective implementation of this model requires a strong and integrated Information and Communication Technologies (ICT) infrastructure as well as integration between transport service providers. In this study, the role of the telecommunication sector on MaaS systems is analysed within the framework of mobile internet, machine-to-machine (M2M) communication, Internet of Things (IoT), cloud computing, and cybersecurity components. The literature review and comparative analysis of selected MaaS applications revealed that telecommunication infrastructure is not only a technical support element in MaaS systems, but also plays a strategic component in the development of accessible, sustainable, and user-centred transport solutions. The findings further indicate that telecommunications strengthens the holistic nature of the MaaS ecosystem, especially in the context of Sustainable Development Goal 11 (Sustainable Cities and Communities).

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Gökşen, H. (2026). Sürdürülebilir Kentlerde Telekomünikasyon Uygulamalarının Hızlandırıcı ve İşlevsel Rolü. Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi, Cilt: 13 Sayı: 1, 138–154. https://doi.org/10.35193/bseufbd.1828890

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (64)

  1. Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. (2022). Kentsel-kırsal nüfus oranı. Çevre Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, https://cevreselgostergeler.csb.gov.tr/kentsel---kirsal-nufus-orani-i-85670#_edn1, (15.02.2025).
  2. Tuncer, M.A. (2024). Çevrimiçi tüketici yorumlarının seyahat motivasyonu açısından değerlendirilmesi: Cittaslow Finike örneği. Bus Manag Stud Int J, 12(4), 821–837.
  3. United Nations. (2015). Transforming our world: The 2030 Agenda for Sustainable Development. United Nations, https://sdgs.un.org/goals/goal11, (15.03.2025).
  4. Heikkilä, S. (2014). Mobility as a service - a proposal for action for the public administration, case Helsinki. Yüksek Lisans Tezi, Aalto University, School of Business, Helsinki.
  5. Giesecke, R., Surakka, T., & Hakonen, M. (2016). Conceptualising mobility as a service. In: Proceedings of the 2016 Eleventh International Conference on Ecological Vehicles and Renewable Energies (EVER), April 6–8, Monte Carlo, Monaco, 1–11.
  6. Jittrapirom, P., Caiati, V., Feneri, AM., Ebrahimigharehbaghi, S., Alonso-González, MJ., & Narayan J. (2017). Mobility as a service: A critical review of definitions, assessments of schemes, and key challenges. Urban Plannig, 2(2), 13–25.
  7. Goodall, W., Dovey, T., Bornstein, J., & Bonthron, B. (2017). The rise of mobility as a service. Deloitte Review, 20(1), 112–129.
  8. Utriainen, R., & Pöllänen, M. (2018). Review on mobility as a service in scientific publications. Research in Transportation Business & Management, 27, 15–23.
  9. Arias-Molinares, D., & García-Palomares, J. C. (2020). The Ws of MaaS: Understanding mobility as a service from a literature review. IATSS Research, 44(3), 253–263.
  10. Maas, B. (2022). Literature review of mobility as a service. Sustainability, 14(14), 1–28.
  11. Zhang, Y., & Kamargianni, M. (2023). A review on the factors influencing the adoption of new mobility technologies and services: Autonomous vehicle, drone, micromobility and mobility as a service. Transport Reviews, 43(3), 407–429.
  12. Narayanan, S., Salanova Grau, J. M., Frederix, R., Tympakianaki, A., Masegosa, A. D., & Antoniou, C. (2023). Modeling of shared mobility services—An approach in between aggregate four-step and disaggregate agent-based approaches for strategic transport planning. Journal of Intelligent Transportation Systems, 1–18.
  13. Ho, C. Q., & Tirachini, A. (2024). Mobility-as-a-service and the role of multimodality in the sustainability of urban mobility in developing and developed countries. Transport Policy, 145, 161–176.
  14. Oğuztimur, S., Şahin, B., Dağ, A., & Tünay, S. (2021). MaaS–hizmet olarak hareketlilik: Dünya kentleri ve İstanbul örneklerinin karşılaştırmalı incelemesi. Kapu Trakya Mimarlık Tasarım Dergisi, 1(1), 45–60.
  15. Talih, Ö., & Tektaş, N. (2023). Bir hizmet olarak hareketlilik (MaaS) perspektifi ve Türkiye analizi. Journal of Transportation and Logistics, 7(2), 431–463.
  16. Dilek, E., Talih, Ö., & Ceylan, H. (2023). Ulusal akıllı ulaşım sistemleri mimarisinin yaygınlaştırılması: Türkiye önerisi. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 6(2), 353–392.
  17. İncemehmetoğlu, N. K., Tuğlu, K., Coşkun, Ö., İrdam, Ö. M., Avcı, İ., & Kınacı, B. F. (2024). Türkiye'nin MaaS platformu için veri ve ödeme yöntemi standardizasyonu. Akıllı Ulaşım Sistemleri ve Uygulamaları Dergisi, 7(2), 286–303.
  18. Marchetta, P., Natale, E., Pescapé, A., Salvi, A., & Santini, S. (2015). A map-based platform for smart mobility services. IEEE Symposium on Computers and Communication (ISCC), 6–9 July, Larnaca, Cyprus, 19–24.
  19. Kamargianni, M., & Matyas, M. (2017). The business ecosystem of mobility-as-a-service. 96th Annual Meeting of the Transportation Research Board, 8–12 January, Washington DC, USA, 1–14.
  20. Callegati, F., Gabbrielli, M., Giallorenzo, S., Melis, A., & Prandini, M. (2017). Smart mobility for all: A global federated market for mobility-as-a-service operators. 20th International Conference on Intelligent Transportation Systems (ITSC 2017), 16–19 October, Yokohama, Japan, 1–8.
  21. Yu, Z., Jin, D., Song, X., Zhai, C., & Wang, D. (2020). Internet of vehicle empowered mobile media scenarios: In-vehicle infotainment solutions for the mobility as a service (MaaS). Sustainability, 12(18), 1–21.
  22. Lv, L., Shi, Y., & Shen, W. (2021). Mobility-as-a-service research trends of 5G-based vehicle platooning. Service Oriented Computing and Applications, 15, 1–3.
  23. Reck, D. J., & Axhausen, K. W. (2020). How much of which mode? Using revealed preference data to design mobility-as-a-service plans. Transportation Research Record, 2674(7), 494–503.
  24. Aman, J. J. C., & Smith-Colin, J. (2022). Application of crowdsourced data to infer user satisfaction with mobility as a service (MaaS). Transportation Research Interdisciplinary Perspectives, 15, 1–11.
  25. Polydoropoulou, A., Pagoni, I., & Tsirimpa, A. (2020). Ready for mobility as a service? Insights from stakeholders and end-users. Travel Behaviour and Society, 21, 295–306.
  26. Wu, J., Zhou, L., Cai, C., Shen, J., Lau, S. K., & Yong, J. (2018). Data fusion for MaaS: Opportunities and challenges. IEEE International Conference on Computer Supported Cooperative Work in Design (CSCWD), 9–11 May, Nanjing, China, 642–647.
  27. Nowicka, K. (2016). Cloud computing in sustainable mobility. Transport Research Arena (TRA), 18–21 April, Warsaw, Poland, 4070–4079.
  28. Callegati, F., Giallorenzo, S., Melis, A., & Prandini, M. (2018). Cloud-of-things meets mobility-as-a-service: An insider threat perspective. Computers & Security, 74, 277–295.
  29. Costantini, F., Archetti, E., Di Ciommo, F., & Ferencz, B. (2019). IoT, intelligent transport systems and MaaS (mobility as a service).https://air.uniud.it/retrieve/e27ce0c8-7c87-055e-e053-6605fe0a7873/2019%20Abil%20Jusletter%20IT%20IoT%20MaaS.pdf, (16.02.2025).
  30. Heering, M. S., Yuan, H., & Li, S. (2023). The impact of privacy and security attitudes and concerns of travellers on their willingness to use mobility-as-a-service systems. IEEE 26th International Conference on Intelligent Transportation Systems (ITSC), 24–28 September, Bilbao, Spain, 5573–5578.
  31. Chu, K. F., Yuan, H., Yuan, J., Guo, W., Balta-Ozkan, N., & Li, S. (2024). A survey of artificial intelligence-related cybersecurity risks and countermeasures in mobility-as-a-service. IEEE Intelligent Transportation Systems Magazine, 16(6), 37–55.
  32. Hietanen, S. (2014). Mobility as a Service. https://www.itscanada.ca/files/MaaS%20Canada%20by%20Sampo%20Hietanen%20and%20Sami%20Sahala.pdf, (18.02.2025).
  33. Hensher, DA., Mulley, C., Ho, C., Wong, Y., Smith, G., & Nelson, JD. (2020). Understanding mobility as a service (MaaS): Past, present and future. Elsevier, Amsterdam, Netherlands.
  34. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı. (2025). AUS terimler sözlüğü. https://hgm.uab.gov.tr/uploads/pages/akilli-ulasim-sistemleri-aus/aus-terimler-sozlugu.pdf, (19.01.2025).
  35. Burrows, A., Bradburn, J., & Cohen, T. (2015). Journeys of the future: Introducing mobility as a service. AtkinsRealis, https://www.atkinsrealis.com/~/media/Files/A/atkinsrealis/download-centre/en/report/journeys-of-the-future.pdf, (24.01.2025).
  36. Ertico – ITS Europe (editor). (2019). Mobility as a service (MaaS) and sustainable urban mobility planning. https://urban-mobilityobservatory.transport.ec.europa.eu/system/files/2023-11/maas_and_sustainable_urban_mobility_planning.pdf, (02.03.2025).
  37. International Association of Public Transport (UITP). (2019). Mobility as a Service. https://cms.uitp.org/wp/wp-content/uploads/2020/07/Report_MaaS_final.pdf, (05.02.2025).
  38. Siemens. (2016). MaaS operation and integration with demand-responsive transport in Tampere. https://tampere.cloudnc.fi/download/noname/%7Bda0fce2f-9084-481c-bf80-94a2f615c86e%7D/1890722, (07.02.2025).
  39. Kamargianni, M., Matyas, M., Li, W., & Schafer A. (2015). Feasibility study for “mobility as a service” concept in London. https://discovery.ucl.ac.uk/id/eprint/1469872, (02.02.2025).
  40. Kamargianni, M., & Goulding, R. (2018). The mobility as a service maturity index: Preparing the cities for the mobility as a service era. 7th Transport Research Arena (TRA 2018), 16–19 April, Vienna, Austria.
  41. Tamilselvan, N., Sivakumar, N., & Sevukan, R. (2012). Information and communications technologies (ICT). International Journal of Library and Information Science, 1(1), 15–28.
  42. Messerschmitt, D. G. (1996). Convergence of telecommunications with computing. Technology in Society, 18(3), 285–296.
  43. Blackman, C., & Srivastava, L. (2011). Telecommunications regulation handbook. World Bank & International Telecommunication Union, Washington DC, 241.
  44. Kent, B. (2012). Telekomünikasyon sektöründe evrensel hizmet kavramı. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(2), 169–198.
  45. Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTİK). (2025). Türkiye elektronik haberleşme sektörü üç aylık pazar verileri raporu (2025- 2.Çeyrek). https://www.btk.gov.tr/pazar-verileri (24.12.2025).
  46. European Commission, (2013). Ict concepts for optimization of mobility in smart cities. https://data.europa.eu/doi/10.2759/97570, (22.03.2025).
  47. Shibayama, T., & Emberger, G. (2020). New mobility services: Taxonomy, innovation and the role of ICTs. Transport Policy, 98, 79–90.
  48. Gkiotsalitis, K., Cats, O., & Liu, T. (2023). A review of public transport transfer synchronisation at the real-time control phase. Transport Reviews, 43(1), 88–107.
  49. Sharma, T., Chehri, A., & Fortier, P. (2021). Review of optical and wireless backhaul networks and emerging trends of next generation 5G and 6G technologies. Transactions on Emerging Telecommunications Technologies, 32(3), 1–16.
  50. Sochor, J., Strömberg, H., & Karlsson, I.M. (2015). Implementing mobility as a service: Challenges in integrating user, commercial, and societal perspectives. Transportation Research Record, 2536(1), 1–9.
  51. Kabaklarlı, E., & Işıcık, Ş. (2020). Türkiye telekomünikasyon sektörüne genel bakış. Aksaray Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 12(1), 35–42.
  52. Topcu, H. (2020). Türk telekomünikasyon sektörünün Endüstri 4.0 sürecinde Türkiye ekonomisine etkileri. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya.
  53. Emmerson, B. (2010). M2M: The internet of 50 billion devices. WinWin Magazine, 1, 19–22.
  54. Schroten, A., Van Grinsven, A., Tol, E., Leestemaker. L., Schackmann, PPM., Vonk Noordegraaf, DM., & Kalisvaart, S. (2020). The impact of emerging technologies on the transport system. CE Delft, https://cedelft.eu/wp-content/uploads/sites/2/2021/04/CE-Delft_The-impact-of-emerging-technologies-on-the-transport-system.pdf, (04.03.2025).
  55. Work, D. B., & Bayen, A. M. (2008). Impacts of the mobile internet on transportation cyber-physical systems: Traffic monitoring using smartphones. National Workshop for Research on High-Confidence Transportation Cyber-Physical Systems, November, Berkeley, USA, 18–20.
  56. Vijayakumar, N., & Mehendiratta, G. (2011). Role of ICT in sustainable transportation – Focus on reducing traffic congestion. Yüksek Lisans Tezi, University of Borås, School of Business and Informatics, Borås, 92.
  57. Belen-Sağlam, S., Yılmaz, E., & Aydın, M. (2025). A systematic literature review on cybersecurity and privacy risks in mobility as a service systems. Information, 16(7), 514.
  58. Holmberg, P.E., Collado, M., Sarasini, S. & Williander, M. (2016). Mobility as a service. Viktoria Swedish ICT AB, https://www.diva-portal.org/smash/get/diva2%3A1043942/FULLTEXT01.pdf, (29.12.2025).
  59. Smith, G. (2019). Mobility As a Service Developments, strategies & lessons learned. Region Västra Götaland, https://ec.europa.eu/regional_policy/rest/cms/upload/21102019_082128_5_vgregion_compact_08102019.pdf, (29.12.2025).
  60. CCAM-TAC Consortium. (2024). Does the collapse of MaaS Global and the Whim travel app signify the end for MaaS?. CCAM-TAC News, https://www.ccam-tac.org/news/does-the-collapse-of-maas-global-and-the-whim-travel-app-signify-the-end-for-maas/, (30.12.2025).
  61. Pippuri, S. (2024). The story of MaaS. MaaS Solutions Blog, https://maas-solutions.fi/blog/story-of-maas-1, (30.12.2025).
  62. Page, A. & Pegler, L. (2019). MaaS: Governance & Contracts. SUITS Project, https://www.suits-project.eu/wp-content/uploads/2019/04/2019-03-27-CONTACT-MaaS-for-local-authorities-slides-part-1.pdf, (30.12.2025).
  63. Ministy of Insfrastructure and Water Management. (2018). Exploring mobility as a service: Insights from literature and focus group meetings. Netherlands Institute for Transport Policy Analysis, https://maas-alliance.eu/wp-content/uploads/2018/11/MaaS-brochure-ENG.pdf, (30.12.2025).
  64. PTT Teknoloji. (2023). TRota-MaaS uygulaması. https://pttteknoloji.com.tr/urun/trota/, (16.04.2025).