KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi / 2026 / Cilt: 42 Sayı: 2

Kemal Tahir Romanlarında Türk Modernleşmesini Okumak: Bir Sınıflama Önerisi

Reading Turkish Modernization In Kemal Tahir Novels: A Classification Suggestion

Mehmet Güven Avcı(TEKİRDAĞ NAMIK KEMAL ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-4519-215X
İsmail Coşkun(İSTANBUL ÜNİVERSİTESİ)0000-0003-3121-8750
Sayfa
589–612
Yayın Tarihi
2022-12-30
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Böyle bir okuma ile 1890-1945 Türkiye’sinin yazar tarafından birbirleriyle bağlantılı romanlar ile merkezde ve taşrada nasıl resmedildiğini görmek mümkün olacaktır.

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kemal Tahir 1955 yılından başlayarak vefat ettiği 1973 yılına kadar hikâyelerini topladığı bir kitap ve on dört roman yayınlamıştır.
📊
Temel Bulgular & Veri:Bu sınıflandırmalar yazarın romanlarını ve romanları aracılığıyla ortaya koyduğu düşünceleri değerlendirmek açısından önemlidir.
💡
Sonuç & Katkı:Böyle bir okuma ile 1890-1945 Türkiye’sinin yazar tarafından birbirleriyle bağlantılı romanlar ile merkezde ve taşrada nasıl resmedildiğini görmek mümkün olacaktır.
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kemal Tahir · Kemal Tahir Romanları · Türk Modernleşmesi

Özet

Kemal Tahir 1955 yılından başlayarak vefat ettiği 1973 yılına kadar hikâyelerini topladığı bir kitap ve on dört roman yayınlamıştır. Ölümünden sonra ise yazarın notları arasında bulunan beş roman eşi ve yakınları yayınlanmıştır. Yazarın özellikle kendisi tarafından yayınlanan romanları bir bütünsellik içermektedir. Bu durum romanlara ilişkin sınıflandırmalar yapılmasını beraberinde getirmiş ve yazar üzerine yapılan çalışmalarda romanları ile ilgili çeşitli sınıflandırmalar geliştirilmiştir. Bu sınıflandırmalar yazarın romanlarını ve romanları aracılığıyla ortaya koyduğu düşünceleri değerlendirmek açısından önemlidir. Yapılan sınıflandırmalar genellikle köy ve kent romanları şeklinde ortaya çıkmaktadır. Ancak böyle bir ayrım yazarın romanlarının doğru bir biçimde değerlendirilmesini sınırlandırmaktadır. Yazar üzerine yapılan çalışmalarda giderek yaygın hale gelen ve romanlar arasına kesin sınırlar koyan böyle ayrım, köy romanları olarak nitelendirilen romanlar ile şehir ya da kent romanları olarak nitelendirilen romanların birbirleri ile olan bağını koparmaktadır. Bu çalışma, yazarın romanlarının bütün bir şekilde değerlendirilmesi düşüncesinden hareketle romanları arasında bir ayrımdan çok bütünsel bir okuma önerme amacı taşımaktadır. Böyle bir okuma ile 1890-1945 Türkiye’sinin yazar tarafından birbirleriyle bağlantılı romanlar ile merkezde ve taşrada nasıl resmedildiğini görmek mümkün olacaktır.

Abstract

Kemal Tahir published one book of stories and 14 novels from 1955 until his death in 1973. After his death, five novels which were found among the author’s notes were published by his wife and relatives. The author’s novels, especially those published by himself, contain a certain integrity. This situation has led to the classification of the novels, with various classifications have been developed in the studies on the author. These classifications are important in terms of evaluating the author’s novels and the thoughts he put forward through his novels. His novels are generally classified as village and urban novels. However, such a distinction limits the correct evaluation of the author’s novels. Such a distinction, which has become increasingly widespread in studies on the author and which sets strict boundaries between the novels, breaks the connection between novels characterized as rural novels and novels characterized as urban or city novels. Based on the idea of a holistic evaluation of the author’s novels, this study aims to propose a holistic reading rather than a distinction between his novels. With such a reading, it will be possible to see how the Turkey of 1890-1945 is portrayed by the author, both in the urban zones and in the provinces, through interconnected novels.

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

Avcı, M. G., Coşkun, İ. (2022). Kemal Tahir Romanlarında Türk Modernleşmesini Okumak: Bir Sınıflama Önerisi. İstanbul Üniversitesi Sosyoloji Dergisi, Cilt: 42 Sayı: 2, 589–612. https://doi.org/10.26650/SJ.2022.42.2.0079

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (31)

  1. Alangu, T. (1964, 13 Aralık). Kemal Tahir’in gerçek anlayışı ve son romanı. Cumhuriyet Gazetesi. google scholar
  2. Alangu, T. (1965). Cumhuriyetten sonra hikâye ve roman (c. 3). İstanbul Matbaası. google scholar
  3. Andaç, F. (2011). Romanda ve öyküde gerçeklik arayışları. Varlık Yayınları. google scholar
  4. Avcı, M. G. (2021). Kemal Tahir’in Çorum üçlemesinde taşranın siyaset ile ilişki kurma biçimi. Journal of Emerging Economies And Policy, 6(1), 31-41. google scholar
  5. Bozdağ, İ. (1995). Kemal Tahir’in sohbetleri. Emre Yayınları. google scholar
  6. Çelik, N. (1975). Hesap defteri. Türkiye Defteri, 15, 263–281. google scholar
  7. Çobanoğlu, M. (2003). Kemal Tahir’in düşüncesi, son akşamı ve vasiyeti. E. Eğribel & U. Özcan (Ed.), Kemal Tahir’in 30. yıldönümü anısına içinde (s. 340–369). Kızılelma Yayıncılık. google scholar
  8. Divitçioğlu, S. (2010). Asya tipi üretim tarzı ve Osmanlı toplumu. Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları. google scholar
  9. Dosdoğru, H. (1974). Batı aldatmacılığı ve putlara karşı Kemal Tahir. Tel Yayınları. google scholar
  10. Enginün, İ. (2005). Cumhuriyet dönemi Türk edebiyatı. Dergâh Yayınları. google scholar
  11. Erinç, O. (1968, 30 Haziran). Yunus Nadi armağanını kazanan Kemal Tahir ile bir görüşme. Cumhuriyet Gazetesi, s. 1–7. google scholar
  12. Güneri, F. (1974). Eşkıyalık üzerine. Türkiye Defteri, 4, 1–6. google scholar
  13. İleri, S. (1973). Kemal Tahir’le konuşma. Yeni Dergi, 19–25. google scholar
  14. Kabaklı, A. (1971). Türk Edebiyatı (c. 3). Türk Edebiyatı Yayınları. google scholar
  15. Kayalı, K. (2003). Kemal Tahir’de köy ve köylülük. E. Eğribel & U. Özcan (Ed.), Kemal Tahir’in 30. Ölüm yıldönümü anısına içinde (s. 41–52). Kızılelma Yayıncılık. google scholar
  16. Kayalı, K. (2010). Bir Kemal Tahir kitabı Türkiye’nin ruhunu aramak. İthaki yayınları. google scholar
  17. Kudret, C. (1990). Türk Edebiyatında hikâye ve roman 3 (c. 3). İnkılap Kitabevi. google scholar
  18. Kurdakul, Ş. (1992). Çağdaş Türk Edebiyatı 4. Bilgi Yayınevi. google scholar
  19. Kutlu, P. (1975). Semiha Tahir Eşini Anlatıyor. Yeni Ortam. google scholar
  20. Mutluay, R. (1973). 100 soruda Çağdaş Türk Edebiyatı (1908-1972). Gerçek Yayınları. google scholar
  21. Nureddin, V. (1975). Bu dünyadan Nâzım geçti. Cem Yayınevi. google scholar
  22. Tahir, K. (1968). Soruşturma. Ulusal Sinema. google scholar
  23. Tahir, K. (1971). Devlet ana (c. 1). Bilgi Yayınevi. google scholar
  24. Tahir, K. (1973). Yorgun savaşçı. Bilgi Yayınevi. google scholar
  25. Tahir, K. (1990). Notlar/sanat edebiyat 4. Bağlam Yayınları. google scholar
  26. Tahir, K. (1992a). Kelleci Memet. Adam Yayınları. google scholar
  27. Tahir, K. (1992b). Rahmet yolları kesti. Adam Yayınları. google scholar
  28. Tahir, K. (1995a). Körduman. Adam Yayınları. google scholar
  29. Tahir, K. (1995b). Sağırdere. Adam Yayınları. google scholar
  30. Tahir, K. (1999). Esir şehrin mahpusu. Adam Yayınları. google scholar
  31. Yalçın, M. (Ed.). (2010). Kemal Tahir. Tanzimat’tan Bugüne Edebiyatçılar Ansiklopedisi. google scholar