KaydedilenlerDerginizi ekleyin

Dergiler / Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi / 2017 / Cilt: 22 - Sayı: 1

EŞARÎ GELENEKTE KERRÂMİYYE TENKİDİ: İBN FÛREK, BAĞDÂDÎ VE İSFERÂYÎNÎ ÖRNEĞİ

Karrâmiyya Criticism in Ashari Tradition: The Example of Ibn Furak, Baghdâdî and Isfarâyînî

ZEYNEP ALİMOĞLU SÜRMELİ
AHMET BAĞLIOĞLU
Sayfa
183–211
DOI
—
🏛️Bu makalenin bibliyografik verileri ve tam metin bağlantısı DergiPark üzerinden sağlanmıştır.
DergiPark Kaydı ↗
✨

Yapay Zeka Hızlı Bakış & Çıkarımlar

AI Insight
⚡ TL;DR(1 Cümlede Hızlı Çıkarım)

Bu makalede KerrâmiyyeEşariyye muhalefetinin birer örneği olmak üzere İbn Fûrek, Bağdâdî ve İsferâyînî’nin eserlerinde Kerrâmî isimlere ve görüşlerine yönelttiği tenkitler; tarihî, siyasî ve sosyal bağlamları ile birlikte ele alınmıştır

📌 3 Maddede Bu Makale

🎯
Amaç & Hipotez:Kerrâmiyye, iman anlayışı ve Allah tasavvuru nedeniyle makâlât ve kelam eserlerinde adından sıkça söz edilen bir fırka olmuştur.
📊
Temel Bulgular & Veri:İmanı salt ikrara indirgediği ve Allah anlayışında teşbihe düştüğü gerekçesiyle bu fırka, farklı dini-toplumsal grupların eleştirilerine muhatap olmuş ve pek çok muhalif gruba karşı aynı anda mücadele etmek zorunda kalmıştır.
💡
Sonuç & Katkı:Bu makalede KerrâmiyyeEşariyye muhalefetinin birer örneği olmak üzere İbn Fûrek, Bağdâdî ve İsferâyînî’nin eserlerinde Kerrâmî isimlere ve görüşlerine yönelttiği tenkitler; tarihî, siyasî ve sosyal bağlamları ile birlikte ele alınmıştır
🔬Tür:Araştırma Makalesi
📍Kapsam:Genişletilmiş Akademik Örneklem
⚙️Değişkenler:Kerrâmiyye · Eşariyye · İbn Fûrek

Özet

Kerrâmiyye, iman anlayışı ve Allah tasavvuru nedeniyle makâlât ve kelam eserlerinde adından sıkça söz edilen bir fırka olmuştur. İmanı salt ikrara indirgediği ve Allah anlayışında teşbihe düştüğü gerekçesiyle bu fırka, farklı dini-toplumsal grupların eleştirilerine muhatap olmuş ve pek çok muhalif gruba karşı aynı anda mücadele etmek zorunda kalmıştır. Eşariler ile Kerrâmiler arasındaki muhalefetin boyutu ise diğer geleneklerden biraz farklı olmuştur. İki mezhep arasındaki muhalefet, İbn Fûrek ö.406/1015 , Bağdâdî ö.429/1037 ve Ebu’l Muzaffer el-İsferâyînî ö.471/1078 ile önde gelen Kerrâmi isimler arasında vuku bulan münazaralar çerçevesinde tarihi kaynaklara yansımıştır. Bu makalede KerrâmiyyeEşariyye muhalefetinin birer örneği olmak üzere İbn Fûrek, Bağdâdî ve İsferâyînî’nin eserlerinde Kerrâmî isimlere ve görüşlerine yönelttiği tenkitler; tarihî, siyasî ve sosyal bağlamları ile birlikte ele alınmıştır

Abstract

Kerrâmiyye has become a group mentioned frequently in maqalat and kalam works due to its faith understanding and thought of God. This sect has faced several criticisms by different religious-social groups by claiming that they reduce the faith to confession by word without the inner conviction and make personification about Allah and had to fight against many opposing groups. The dimension of the controversy between Asharis and Karrâmis was different from the others. The controversy between two sects has been reflected in historical sources within the scope of the discussions that take place between Ibn Furek, d. 406/1015 , Baghdâdî ö.429/1037 , Ebu’l Muzaffer el-Isferâyînî d. 471/1078 and the prominent Karrâmi names. In this article, critisims that directed Karrâmî names and ideas in the works Ibn Fûrek, Baghdâdî and Isferâyînî as a sample of opposition of Karrâmiyya-Ashariyya was dealt in terms of historical, political and social relation

🔖

Bu Makaleye Atıf Yap

SÜRMELİ, Z. A., BAĞLIOĞLU, A. (2017). EŞARÎ GELENEKTE KERRÂMİYYE TENKİDİ: İBN FÛREK, BAĞDÂDÎ VE İSFERÂYÎNÎ ÖRNEĞİ. Fırat Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 22 - Sayı: 1, 183–211. https://ajindex.com/articles/125397

📄 Tam Metin PDF Okuyucu

📄

PDF görüntüleyici hazırlanıyor...

Kaynakça (5)

  1. Ahmed Emîn, Zahru’l-İslâm, Müessesetu’l-Hindâvî, Kahire 2012. Bağdâdî, ‘Abdulkâhir b. Tâhir b. Muhammed (429/1037), Mezhepler Arasındaki Farklar, çev. Ethem Ruhi Fığlalı, Türkiye Diyanet Vakfı Yayınları, Ankara 2011. _______, el-Fark beyne’l-Fırak, thk. Muhammed Muhyiddîn ‘Abdulhâmîd, el-Matbaatu’l- ‘Asriyye, Beyrut 1995.bkz _______, Kitâbu Usûlu’d-Dîn, thk. Ahmed Şemsuddîn, Dâru’l-Kutubi’l-İlmiyye, Beyrut 2002.
  2. Bulliet, Richard W., The Patricians of Nishapur: A Study in Mediavel Islamic Social History, Harvard Middle Eastern Studies, Harvard University Press, Cambridge 1972.
  3. Doğan, Hüseyin, Horasan ve Maveraünnehir’de Ilımlı Bir İslam Politikası: Kerrâmî Söylem ve Yansımaları, Rağbet Yayınları, İstanbul 2015. Ebû Bekir el-Hallâl, Ahmed b. Muhammed b. Hârun (ö.311/923), es-Sunne, thk. Atiyye ez- Zehrânî, Dâru’r-Râyye, Riyad 1989. Ebû Ömer el-Cüzcânî, Minhâcuddîn Osman b. Muhammed b. Osman (ö.660/1262), Tabakât-ı Nâsırî: Târîh-i İran ve İslâm, tsh. Abdulhay Habîbî, Tahran 1984. Eş‘arî, Ebu’l-Hasan Ali b. İsmail (ö.330/942), Makâlâtu’l-İslamiyyîn ve İhtilâfu’l-Musallîn, thk. Hellmut Ritter, Wiesbaden 1980.
  4. Gölcük, Şerafettin, “Cehmiyye”, Türkiye Diyanet Vakfı İslam Ansiklopedisi, VII/234-236. Hakîm es-Semerkandî, Ebû Kâsım İshak b. Muhammed (342/952), es-Sevâdu’l-A‘zam, Matbaatu’l-Cemâl, İstanbul trz. İbn ‘Asâkir, Ebu’l-Kâsım Ali b. el-Hasen b. Hîbetullah b. Abdillah b. Şafi‘î (ö.571/1175), Târîhu Medineti Dımeşk, thk. Ebû Saîd Ömer b. Ğarame el-Amravî, Dâru’l-Fikr, Beyrut 1995. İbn Hacer el-‘Askalânî, Ebu’l-Fazl Şihâuddîn Ahmed b. ‘Alî b. Muhammed (ö.852/1449), Tabsîru’l-Müntebih bi Tahrîri’l-Müştebeh, nşr. Muhammed Ali en-Neccâr-Ali Muhammed el-Becavî, Kahire 1964. _______, Lisânu’l-Mîzân, thk. Abdulfettâh Ebû Ğudde, Mektebetu’l-Matbûati’l-İslâmiyye, Lübnan 2002.
  5. İbn Hazm, Ebu Muhammed Ali b. Ahmed ez-Zâhirî (ö.406/1064), el-Fasl fi’l-Milel ve’l-Ehvâ’ ve’n-Nihal, thk. Muhammed İbrahim Nasr, Abdurrahmân Umeyre, Dâru’l-Ceyl, Beyrut t.y. İbn Fûrek, Ebu Bekir Muhammed b. El-Hasan el-İsfehânî en-Nîsâbûrî (ö.406/1015), Mucerredu Makâlâti’ş-Şeyh Ebi’l-Hasan el-Eş‘arî, thk. Daniel Gimaret, Beyrut 1987. _______, Şerhu’l- Âlim ve’l-Müteallim, thk. Ahmed Abdurrahîm es-Sâyih-Tevfîk Ali Vehbe, Mektebetu’s-Sekâfeti’d-Dîniyye, Kahire 2008. İbn Kesîr, Ebu’l-Fidâ İsmail b. Amr (ö.774/1372), el-Bidâye ve’n-Nihâye, thk. Ali Şîrî, Dâru İhyâi’t-Turâsi’l-‘Arabî, y.y. 1988. İsferâyînî, Ebu’l-Muzaffer Tâhir b. Muhammed (ö.471/1078), et-Tabsır fi’d-Dîn ve Temyîzu’l- Fırkati’n-Nâc